Trong những năm qua, mô hình xây dựng và sử dụng hầm khí bioga ở Quảng Ninh đã phát huy được hiệu quả khá. Đây được coi là giải pháp tiết kiệm cho người dân, khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường trong chăn nuôi gia súc. Theo đánh giá của các ngành chức năng, khí sinh học từ hầm bioga là loại năng lượng sạch, rẻ tiền lại giảm thiểu được sử dụng nguyên liệu hoá thạch, giảm hiện tượng phá rừng, giảm phát thải khí nhà kính và bớt được chi phí nhiên liệu đun nấu cho bà con nông dân. Mặc dù có nhiều ưu điểm, tuy nhiên việc triển khai thực hiện khí sinh học bioga ở Bình Liêu còn gặp rất nhiều khó khăn.
Ông Tô Xuân Long, Phó Phòng NN&PTNT huyện Bình Liêu cho biết: Bình Liêu đặt ra mục tiêu trong giai đoạn từ 2009 đến 2015 sẽ xây dựng trên 190 hầm bioga nhưng đến thời điểm hiện tại trên địa bàn huyện mới hoàn thành được 69 chiếc. Nguyên nhân mà người dân chưa mặn mà với việc xây hầm bioga lấy nhiên liệu đun nấu một phần là do nhận thức của người dân chưa cao, đa số các hộ chỉ nuôi từ 2-4 con lợn/hộ, cộng với nơi ở có độ dốc lớn nên việc vận chuyển vật liệu, chi phí tốn kém, nhất là ở các xã Đồng Văn, Đồng Tâm, Húc Động… Hiện nay, để đầu tư một hầm khí sinh học bioga có thể tích từ 9-12m3 phải mất từ 17-19 triệu đồng (tuỳ thuộc vào nơi xây dựng), đây là một nguồn kinh phí vô cùng lớn đối với những đồng bào còn khó khăn. Mức hỗ trợ của Nhà nước theo quy định trước đây là 1,2 triệu đồng/hầm, năm 2012 được tỉnh tăng lên là 5 triệu đồng/hầm, chỉ đáp ứng được 24% kinh phí. Tuy nhiên, trở ngại là thủ tục nghiệm thu thanh toán còn rườm rà, gây nhiều khó khăn cho kỹ thuật viên và các hộ gia đình, chưa khuyến khích được người dân tham gia dự án.
Sau 4 năm triển khai thực hiện chương trình khí sinh học bioga, đến nay huyện Bình Liêu mới đạt 36% theo kế hoạch đề ra. Mặc dù vậy, khi những dự án khí sinh học bioga được hoàn thiện giao cho người dân sử dụng, đã phát huy được hiệu quả rõ rệt, làm thay đổi cuộc sống của người dân. Bà Lô Thị Diêm ở thôn Trang Chiếm xã Tình Húc cho biết: Khi được cán bộ của xã xuống vận động xây hầm bioga để lấy nhiên liệu thay cho đun củi, vừa giữ được vệ sinh khu chăn nuôi, tôi đã đăng ký ngay. Năm 2010 nhà tôi bắt đầu sử dụng khí từ hầm bioga cho việc đun nấu, từ đó tới nay hầm cho khí đều rất tiện dụng cho đun nấu và đặc biệt là gia đình tôi tiết kiệm được một khoản kha khá từ việc không phải mua than, củi.
Ông Tô Xuân Long cho biết thêm: Để người dân tham gia và phát huy được vai trò của hầm khí sinh học, đề nghị Nhà nước nâng mức hỗ trợ xây dựng đối với các hộ dân ở miền núi lên 2 lần so với hiện tại. Với mức hỗ trợ này sẽ khuyến khích được nhiều gia đình tham gia hơn góp phần không nhỏ vào việc nâng cao chất lượng cuộc sống cho bà con nông dân của huyện.
Dương Trường
