Năm nay là năm đầu Tỉnh Đoàn phối hợp với Sở GD-ĐT tổ chức chương trình tư vấn hướng nghiệp trực tiếp nhằm giúp học sinh THPT có được định hướng và lựa chọn nghề nghiệp đúng đắn, phù hợp với năng lực bản thân, điều kiện gia đình và nhu cầu của xã hội. Bước đầu, chương trình đã thu hút được đông đảo học sinh tham gia, không ít bạn đã tìm đến các trường nghề phù hợp với năng lực của mình với cơ hội tìm kiếm việc làm cao.
Chọn nghề trước khi chọn trường
Buổi tư vấn hướng nghiệp tại Trường THPT Lương Thế Vinh (TX Cẩm Phả).
Hiện nay, công tác hướng nghiệp trong các trường THPT đã được ngành GD-ĐT chú trọng hơn thông qua việc đưa môn hướng nghiệp vào giảng dạy như một môn học bắt buộc. Thế nhưng, trước mỗi mùa thi tuyển sinh đại học, cao đẳng, THCN, không ít bạn vẫn băn khoăn với câu hỏi: Chọn ngành nghề gì? Thi trường nào?... Do tâm lý lứa tuổi và cũng do không nắm bắt được những thông tin về nhu cầu lao động một cách đầy đủ, mà không ít học sinh đã đăng ký dự thi vào các trường ĐH, CĐ vượt quá khả năng so với lực học của mình hoặc những trường được coi là “thời thượng” hiện nay, nhưng khi tốt nghiệp ra trường nhiều người đã không thể tìm được việc làm, hoặc làm không đúng ngành, nghề đã được đào tạo. Hệ quả là tỷ lệ trúng tuyển không cao, nguồn nhân lực của tỉnh rơi vào tình trạng “thừa thầy, thiếu thợ”… Trong khi đó, rất nhiều doanh nghiệp của tỉnh lại không thể tuyển được lao động vì không có nguồn.
Nắm bắt nhu cầu và những “lỗ hổng” thông tin trong học sinh THPT hiện nay, chương trình tư vấn và hướng nghiệp trực tiếp chủ yếu tập trung vào cung cấp những thông tin giới thiệu tình hình nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh; tình hình lao động, việc làm; chủ trương, chính sách của tỉnh về đào tạo nghề, giải quyết việc làm cho người lao động; giới thiệu một số ngành, nghề, nhu cầu tuyển dụng lao động của các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh, nhu cầu tuyển sinh của các trường ĐH, CĐ, TCCN; giới thiệu các địa chỉ tư vấn, giới thiệu việc làm cho thanh niên, học sinh, sinh viên… Với những thông tin thiết thực ấy, chương trình tư vấn đã có tác động mạnh mẽ đến các bạn tham gia tư vấn.
Thông qua những buổi tư vấn trực tiếp, rất nhiều câu hỏi, băn khoăn của học sinh THPT đã được giải đáp, giúp các em có sự lựa chọn nghề một cách đúng đắn. Tại Trường THPT Hoàng Hoa Thám (Đông Triều), có những bạn hỏi: “Tỉnh có chính sách gì trong việc thu hút nhân tài”? “Hiện nay kinh tế thế giới đang bị khủng hoảng, ngành Than cũng trong xu thế chung đó, vậy thì chúng em học ngành mỏ ra có bị thất nghiệp”? Một số bạn ở Trường THPT Hải Đảo (Vân Đồn) lại lo lắng hỏi: “Em không thi đại học, nhà em cũng rất nghèo, vậy tốt nghiệp THPT em nên học gì và làm gì”? “Trong tương lai, Quảng Ninh sẽ thiếu nhân lực ở ngành nghề gì?”, “ở tỉnh ta, học ngành nào dễ xin việc”?… Không chỉ đặt câu hỏi trực tiếp, nhiều bạn còn xin số điện thoại của đồng chí Bí thư Tỉnh Đoàn để được cung cấp nhiều thông tin hơn. Em Trịnh Thị Nga, học sinh lớp 12A1 Trường THPT Cẩm Phả chia sẻ: “Thời điểm này, chúng em đã nộp hồ sơ đăng ký dự thi vào các trường ĐH, CĐ, THCN. Những thông tin mà hôm nay chúng em có được sẽ giúp chúng em xem xét lại quyết định của mình, gợi mở cho chúng em hướng đi, khi mà chúng em không có được may mắn trong kỳ thi ĐH, CĐ. Em nghĩ rằng việc tổ chức tư vấn nên thường xuyên và tích cực hơn”.
Nhiều cơ hội việc làm cho học viên các trường nghề
Học sinh Trường THPT Lê Quý Đôn (Cẩm Phả) tìm kiếm thông tin trên các tài liệu do Tỉnh Đoàn phát tại buổi tư vấn.
Theo số liệu thống kê của Sở GD-ĐT, năm 2008, Quảng Ninh có 31.380 lượt hồ sơ đăng ký dự thi vào các trường ĐH, CĐ trong cả nước và chỉ có 1.692 lượt hồ sơ ĐKDT vào các trường TCCN. Số thí sinh trúng tuyển (cả 3 hình thức: thi tuyển, cử tuyển và ưu tiên xét tuyển) vào 186 trường ĐH CĐ chỉ là 6.080 em (chiếm 19,25%), còn các trường TCCN tuyển sinh được 53,2% chỉ tiêu được giao. Tìm hiểu được biết, phần lớn số thí sinh dự thi không trúng tuyển năm trước, tiếp tục nộp hồ sơ đăng ký dự thi vào các trường ĐH, CĐ năm sau. Với những bạn có năng lực, ý chí thì không có gì phải bàn, nhưng với những bạn học lực yếu thì quả là gây rất nhiều lãng phí cho gia đình và xã hội. Vì vậy, các nhà tư vấn khuyên rằng: Trước khi bắt tay vào làm hồ sơ ĐKDT ĐH, CĐ, các bạn trẻ hãy cân nhắc thật kỹ đến các yếu tố: Năng lực bản thân, điều kiện gia đình, nhu cầu xã hội để quyết định xem có nên thi vào các trường ĐH, CĐ hay nộp hồ sơ xin học nghề tại các trường đào tạo nghề. Với đặc điểm và xu thế phát triển hiện nay, Quảng Ninh sẽ cần rất nhiều thợ lành nghề thuộc các nhóm nghề cơ khí, công nghiệp, vận tải... và nguồn nhân lực có chất lượng thuộc các nhóm nghề: Du lịch, dịch vụ, thương mại…
Theo quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020 (đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt ngày 24-11-2006), Quảng Ninh phát triển theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá, nhanh chóng chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng tăng nhanh tỷ trọng các ngành công nghiệp và dịch vụ… Vì vậy, nhu cầu nguồn nhân lực, đặc biệt là công nhân lao động lành nghề phục vụ yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh là rất lớn. Trung bình mỗi năm tỉnh sẽ giải quyết việc làm cho khoảng 2 vạn lao động phục vụ cho các ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh. Với thực trạng nguồn lao động qua đào tạo nghề trên địa bàn tỉnh sẽ còn rất thiếu trong những năm tiếp theo. Vì thế, đây cũng là cơ hội rất lớn cho những học sinh lựa chọn con đường học nghề để có việc làm.
Theo đồng chí Nguyễn Đức Thành, Bí thư Tỉnh Đoàn: Chương trình tư vấn mùa thi, định hướng nghề nghiệp cho thanh niên sẽ tiếp tục được duy trì và được mở rộng hơn trong năm tới. Hiện Tỉnh Đoàn đã xây dựng kế hoạch tổ chức tập huấn, in ấn tài liệu để triển khai việc tư vấn đến tận các chi đoàn cơ sở. Hay nói cách khác, mỗi tổ chức đoàn thanh niên phường, xã sẽ trở thành một địa chỉ tư vấn cho các bạn thanh niên ở địa bàn dân cư. Mỗi tổ chức đoàn thanh niên xã, phường sẽ được trang bị 1 máy vi tính xách tay truy cập internet miễn phí. Trung tâm Giới thiệu việc làm thanh niên sẽ có trách nhiệm cập nhật thông tin, nhu cầu tuyển dụng lao động của các doanh nghiệp đưa lên Cổng thông tin chung của Tỉnh Đoàn. Từ đó, tổ chức đoàn cơ sở có thể thường xuyên cập nhật để tư vấn cho những ai có nhu cầu.
Rõ ràng với chiến lược phát triển kinh tế đã vạch ra, Quảng Ninh sẽ trở thành mảnh đất nhiều hứa hẹn với các bạn trẻ. Và tất nhiên, cơ hội việc làm luôn rộng mở với những ai lựa chọn đúng hướng, đúng đường đi.
| Dự báo nhu cầu nhân lực qua đào tạo nghề của tỉnh đến năm 2015 1. Tổng nhu cầu nhân lực có kỹ năng nghề trực tiếp sản xuất, dịch vụ từ năm 2009-2010 sẽ trên 50.000 người (chưa kể số lao động dân doanh qua truyền nghề làm việc ở một số lĩnh vực tự học nghề). Trong đó, 24.000 lao động trong các dự án lớn đang được triển khai trên địa bàn tỉnh đã được UBND tỉnh phê duyệt và 27.000 lao động ở các lĩnh vực khác của các địa phương. Cụ thể: - 8 dự án nhà máy nhiệt điện cần khoảng 2.500 lao động. - 3 dự án sản xuất xi măng công suất trên 2 triệu tấn/năm cần khoảng 700 lao động. - Các dự án đóng tàu cần khoảng trên 7.000 lao động. - Các dự án cơ khí cần khoảng 700 lao động. - Nhu cầu nhân lực kỹ thuật qua đào nghề của ngành Than giai đoạn 2009-2010 cần khoảng trên 10.000 lao động. - Đối với sử dụng nhân lực qua đào tạo nghề ở các lĩnh vực khác của các địa phương trong tỉnh cần khoảng trên 27.000 lao động. 2. Theo dự báo quy hoạch phát triển nguồn nhân lực của tỉnh thì giai đoạn 2010-2015 cần số lao động qua đào tạo nghề khoảng 14-15.000 người trong đó, trình độ cao đẳng nghề và trung cấp nghề khoảng 50%. (Nguồn Sở LĐ-TB&XH) |
