Trong những năm qua, phong trào thi đua sáng tạo khoa học, kỹ thuật trong ngành GD&ĐT thu hút được đông đảo giáo viên, học sinh trên địa bàn tỉnh tham gia với những đề tài có tính thực tế cao.
“Đồng hồ báo mực nước trong bể ngầm gia đình”
Đây là sáng kiến dự thi của hai bạn Phan Trung Sơn và Phạm Xuân Hiệu, học sinh lớp 11 Lý, Trường THPT Chuyên Hạ Long, đã đoạt giải nhì trong Cuộc thi sáng tạo thanh, thiếu niên nhi đồng lần III-2017. Theo đánh giá của Ban Tổ chức, đây là đề tài có tính ứng dụng thực tiễn cao, giúp các gia đình chủ động trong việc sử dụng nước, từ đó cũng tuyên truyền về ý thức sử dụng tiết kiệm nước. Em Phan Trung Sơn cho biết: “Lúc đầu khi mới thực hiện chúng em gặp phải những khó khăn nhất định về tìm nguyên liệu phù hợp để lắp đặt chuẩn mô hình. Bên cạnh đó, việc sắp xếp thời gian vừa học tập và vừa nghiên cứu khiến cho chúng em nhiều khi bị quá tải. Tuy nhiên, được sự tạo điều kiện giúp đỡ của thầy, cô, bạn bè nên chúng em đã hoàn thành xuất sắc đề tài của mình. Chúng em mong muốn đề tài sẽ được đưa vào ứng dụng rộng rãi trong thực tế để tiết kiệm hơn trong việc sử dụng nước như hiện nay và giúp người dân chủ động hơn trong việc sử dụng nước sinh hoạt”.
“Xây dựng website hỗ trợ dạy học địa lý - lịch sử địa phương nhằm phát triển năng lực tự học cho học sinh THCS trên địa bàn TP Uông Bí”
Là một trong những đề tài đoạt giải ba trong Cuộc thi sáng tạo dịch vụ tỉnh lần I (2016-2017), đề tài “Xây dựng website hỗ trợ dạy học địa lý - lịch sử địa phương nhằm phát triển năng lực tự học cho học sinh THCS trên địa bàn TP Uông Bí” của 2 giáo viên Trường THCS Trưng Vương (TP Uông Bí) đã được áp dụng giảng dạy sâu rộng trong các giờ học của nhà trường và đang được nhân rộng trong các tiết học của học sinh trên địa bàn thành phố. Cô giáo Võ Quỳnh Trang, tác giả cùng thực hiện đề tài, cho biết: “Việc xây dựng vận hành một website có nội dung giáo dục lịch sử, địa lý địa phương nhằm hỗ trợ quá trình giảng dạy, đồng thời rèn luyện thêm được năng lực tự học, tìm hiểu cho học sinh, giúp các em phát triển được tư duy. Chính vì vậy, chúng tôi đã nghiên cứu, xây dựng, vận hành web trên nền tảng web 2.0 với tên gọi “giaoduc1.dahinh.com” với nguồn tư liệu, thông tin lịch sử, địa lý được lưu trữ tìm kiếm phong phú, phù hợp với giảng dạy. Người dùng có thể là giáo viên, học sinh, phụ huynh... Tới nay, web đang vận hành ổn định, lượng truy cập của học sinh, giáo viên tương đối lớn, học sinh đã ý thức được phương pháp tự học bằng web trực tuyến tăng rõ rệt”.
“Tách tinh dầu và chế tạo nước súc miệng, nước diệt khuẩn từ lá cây trầu không”
Là sáng kiến của 3 học sinh lớp 9 (Trường thực hành sư phạm Đại học Hạ Long) đã xuất sắc đoạt giải ba tại Cuộc thi sáng tạo thanh, thiếu niên nhi đồng lần III-2017. Em Trần Tuấn Long, một trong những tác giả thực hiện đề tài, cho biết: “Hiện nay, y học phát triển rất mạnh, mọi người có cơ hội lựa chọn các biện pháp bảo vệ và chăm sóc sức khỏe phù hợp. Một xu hướng trong đó là sử dụng các chế phẩm có nguồn gốc từ thiên nhiên, không hóa chất vừa tiết kiệm chi phí lại có hiệu quả cao, ít có tác dụng phụ được người dân ưu tiên lựa chọn. Bên cạnh đó, khi vệ sinh răng miệng không được đảm bảo thì các loại vi khuẩn có hại sinh sôi và phát triển với mật độ cao, chúng sẽ chuyển hóa protein trong miệng thành cystein và methionin đây là những chất gây hơi thở nặng mùi khó chịu. Chính vì vậy, chúng em đã thực hiện nghiên cứu, tách tinh dầu lá trầu không bằng phương pháp chưng cất lôi cuốn hơi nước của những hợp chất hữu cơ trong tinh dầu chứa trong các mô của lá trầu khi tiếp xúc với hơi nước ở nhiệt độ cao. Qua đó, tinh dầu thu được có hương thơm mạnh và dễ chịu để giúp khử mùi hôi miệng, giảm các triệu trứng ê buốt răng, viêm lợi hoặc chảy máu chân răng”.
“Ứng dụng loài thiên địch Pilophorus typicus Distant để phòng trừ sâu hại trên rau màu”
Xuất sắc đoạt giải nhì trong Cuộc thi sáng tạo dịch vụ tỉnh lần thứ I (2016-2017), đề tài “Ứng dụng loài thiên địch Pilophorus typicus Distant để phòng trừ sâu hại trên rau màu” của cô giáo Bùi Thị Nha Trang, Khoa Môi trường, Trường Đại Học Hạ Long, đã được ứng dụng trong thực tế mang lại nhiều hiệu quả đáng ghi nhận. Pilophorus typicus là loài có sẵn trong tự nhiên ở Việt Nam, đã được chính tác giả tìm thấy tại khu vực không chịu tác động của thuốc trừ sâu hoá học. Nó có đặc tính sinh trưởng, nguồn thức ăn phong phú và sẵn trong tự nhiên rất phù hợp cho việc duy trì, ứng dụng vào sản xuất với chi phí đầu tư một lần ban đầu thấp để khai thác lâu dài cho mục đích kiểm soát sâu hại trên đồng ruộng. Bất cứ ở quy mô nào, địa phương nào trên cả nước, chủ trang trại cũng có thể ứng dụng được giải pháp này để kiểm soát sâu hại cho cây trồng để tạo ra sản phẩm nông nghiệp an toàn, không dư lượng thuốc trừ sâu, thân thiện với môi trường.
Minh Đức
