Thời gian qua, chính quyền 2 xã Bình Dương và Nguyễn Huệ (Đông Triều) đã nhiều lần họp bàn giải quyết vụ việc người dân tự ý đắp bờ ngăn sông Vàng Chua để nuôi trồng thuỷ sản (NTTS) làm ảnh hưởng đến dòng chảy của con sông cũng như việc canh tác của người dân. Mặc dù đến thời điểm này vụ việc vi phạm trên đã được giải quyết, dòng sông được trả lại hiện trạng như cũ. Tuy nhiên, bài học để chính quyền cơ sở rút kinh nghiệm lại là việc rất cần thiết. Từ một vụ việc đơn giản, nếu ngay từ đầu có sự quản lý chặt chẽ và định hướng hợp lý, cụ thể của chính quyền địa phương thì đã không để xảy ra hậu quả và gây dư luận bất bình trong nhân dân.
Tìm hiểu sự việc chúng tôi được biết, năm 2004 thực hiện chủ trương dồn điền đổi thửa, gia đình anh em các ông Vũ Xuân Trợ, Vũ Xuân Tuynh, Vũ Thuân Thiêm ở thôn Đông Lâm, xã Bình Dương đã dồn đổi ruộng cho nhau. Khu vực đất canh tác này nằm cạnh bờ sông Vàng Chua và thường ngập úng vào mùa mưa nên chỉ cấy được một vụ, năng suất thấp. Sau đó các hộ đã chuyển sang cải tạo để NTTS. Vấn đề sẽ không có gì để nói nếu hộ ông Vũ Xuân Trợ không đắp ngăn dòng chảy của sông Vàng Chua để tạo thành 3 ao nuôi thả cá cho gia đình.
Ông Đỗ Minh Khả, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Dương cho biết: Lợi dụng sông Vàng Chua có khúc cua nên gia đình ông Trợ đã đắp đất ngăn lại để chiếm dụng NTTS, đồng thời ông lại đào đắp ở vị trí khác để nắn thẳng dòng chảy. Thực tế xét về dòng chảy của sông Vàng Chua thì việc gia đình ông Trợ đắp hai đầu khúc cua rồi đào một khúc sông khác để nắn thẳng dòng chảy không làm ảnh hưởng, thậm chí còn giúp dòng chảy tiêu thoát nước dễ dàng hơn. Tuy nhiên, về nguyên tắc quản lý đất đai thì rõ ràng là sai quy định. Bởi khu vực này vốn là đất canh tác nông nghiệp, việc gia đình tự ý chuyển thành đất NTTS là không nằm trong quy hoạch của địa phương.
Theo chúng tôi, để sự việc kéo dài hơn 8 năm qua là có phần trách nhiệm của lãnh đạo địa phương, nếu không muốn nói là có sự buông lỏng quản lý đất đai. Phải nói rằng ngay từ ban đầu lãnh đạo xã Bình Dương đã không xử lý dứt điểm, để mặc người dân chuyển đổi mục đích sử dụng đất một cách tự phát, gây dư luận bất bình trong nhân dân. Ngoài ra, ngay chính bản thân gia đình ông Vũ Xuân Trợ cũng bị thiệt hại do đã đầu tư nhiều tiền để cải tạo khúc cua đã ngăn lại cũng như mở đoạn sông mới, trong khi đó việc thu lại chưa đáng là bao.
Ông Vũ Xuân Trợ than thở: Chỉ tính riêng công đào đắp nhằm nắn thẳng dòng chảy con sông đã tốn kém hàng trăm triệu đồng, đấy là chưa kể tiền đầu tư cải tạo khúc cua để có thể nuôi thả cá. Nói thật tôi vẫn biết mình đã làm sai thì phải sửa, thế nhưng trong khi dòng chảy của con sông không bị ảnh hưởng gì mà giờ phải tháo dỡ đoạn sông đã đào đắp ra thì đúng là lãng phí nhiều tiền quá.
Thực tế khu vực đất canh tác cạnh sông Vàng Chua xa dân cư, thường xuyên ngập úng nên nhiều phần đất canh tác của người dân xã Nguyễn Huệ đang bỏ hoang. Bởi vậy huyện Đông Triều và 2 xã Bình Dương, Nguyễn Huệ nên sớm có quy hoạch nơi đây thành vùng NTTS tập trung, phù hợp với quy hoạch chung của địa phương, đồng thời nâng cao giá trị của đất, góp phần tạo thêm thu nhập, cải thiện đời sống cho nhân dân.
Thanh Bình