Ở Quảng Ninh, những năm gần đây, tình trạng trẻ vị thành niên có hành vi sai lệch và vi phạm pháp luật có chiều hướng ngày một gia tăng và trẻ hoá về độ tuổi, đặc biệt là các hành vi phạm tội của các em ngày càng nghiêm trọng. Hành vi làm trái pháp luật có ảnh hưởng xấu đến việc phát triển nhân cách của trẻ, ảnh hưởng lớn đến gia đình và an ninh, trật tự xã hội.
Qua điều tra, khảo sát cho thấy, hành vi vi phạm pháp luật hết sức đa dạng, có em vi phạm một trong những tội được quy định trong Bộ luật hình sự, kể cả những tội đặc biệt nghiêm trọng. Năm 2006, theo báo cáo của các địa phương, tình hình trẻ em làm trái phép luật đã giảm về số lượng, từ 134 trẻvi phạm (năm 2005) xuống còn 124 trẻ (năm 2006). Song đến nay, tình hình trẻ em làm trái pháp luật ở Quảng Ninh vẫn là vấn đề bức xúc, vẫn còn những vụ việc nghiêm trọng do trẻ em gây ra, còn nhiều trẻ em vi phạm nhiều lần, mặc dù đã được gia đình, nhà trường và cộng đồng giáo dục nhưng chưa thực sự tiến bộ, còn tái phạm. Các đối tượng trẻ em vi phạm pháp luật có ở 14 huyện, thị xã, thành phố, nổi cộm nhất vẫn là địa bàn Cẩm Phả và Hạ Long. Theo thống kê của Trường Giáo dưỡng số II Ninh Bình, tính đến ngày 20-1-2007, Quảng Ninh có81 trẻ vị thành niên vi phạm pháp luật hiện đang học tập tu dưỡng tại trường. Số trẻ vị thành niên vi phạm pháp luậtrải đềuở 12/14 huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh, trong đó thị xã Cẩm Phả là địa bàn có nhiều đối tượng nhất: 21 em, chiếm 25,8%; Hạ Long có 14, chiếm 17,3%; Đông Triều: 12, chiếm 14,8%; Uông Bí: 7, chiếm 8,64%; số còn lại là Móng Cái: 5, Yên Hưng: 4, Bình Liêu: 4, Hải Hà: 4, Ba Chẽ: 3, Đầm Hà: 3, Tiên Yên: 2, Vân Đồn: 2. Duy chỉ có 2 huyện Hoành Bồ và Cô Tô là không có trẻ vị thành niên vi phạm pháp luật hiện đang học tập, tu dưỡng tại trường. Quảng Ninh là tỉnh có tỷ lệ trẻ em vào Trường Giáo dưỡng cao nhất so với các tỉnh có trẻ em vào Trường Giáo dưỡng số II Ninh Bình (10 tỉnh). Trong số 81 em, 100% là nam, đối tượng từ 16-19 tuổi: có 45 trẻ, chiếm 55,6%; từ 14 đến dưới 16 tuổi có 36 trẻ, chiếm 44,4%. Đáng lưu ý trong số trẻ em có hành vi vi phạm pháp luật có cả dối tượng còn nhỏ tuổi (13 tuổi: 1 trẻ). Hành vi vi phạm chủ yếu là trộm cắp tài sản có 68 em, chiếm 83,9%, ngoài ralà các hành vi khác như cố ý gây thương tích, cướp giật, phá huỷ công trình quốc gia, cưỡng đoạt tài sản, lừa đảo, hiếp dâm trẻ em.
Qua tìm hiểu đượcbiết, hầu hết các em phạm tội đều sống trong các gia đình đông con, bố mẹ mải làm ăn, ít quan tâm giáo dục con cái. Nhiều em sống trong môi trường gia đình không hoàn thiện như: mồ côi bố hoặc mẹ, gia đình có người vi phạm pháp luật, nghiện hút, buôn bán ma tuý, cha mẹ ly hôn, bất hoà, không được quan tâm, chăm sóc, dẫn tới sự phát triển lệch lạc, không được phát hiện và uốn nắn kịp thời. Các em thường học yếu, bỏ học lang thang theo bạn xấu đánh điện tử hoặc ham mê các trò chơi tại các điểm kinh doanh Internet song gia đình và nhà trường chưa có sự phối hợp chặt chẽ trong việc giáo dục nên chưa thường xuyên trao đổi thông tin và bàn biện pháp giáo dục hữu hiệu đối với những trẻ em hư, trẻ em lười học. Để từng bước giảm số trẻ vị thành niên vi phạm pháp luật cần phải có những giải pháp đồng bộ. Trước hết cần tăng cường và nâng cao vai trò trách nhiệm của gia đình. Người lớn trong gia đình phải gương mẫu, cha mẹ phải có quan điểm giáo dục đồng nhất, thường xuyên quan tâm tới học tập của trẻ và giữ mối liên hệ chặt chẽ với nhà trường để kịp thời nắm bắt tình hình, lưu ý tới mối quan hệ bạn bè của trẻ, không để trẻ chơi với bạn xấu, khi trẻ hư và có hành vi vi phạm pháp luật không mặc cảm, né tránh, không dung túng, bao che cho việc làm sai trái của trẻ mà phải nghiêm khắc. Đồng thờiphối hợp với tổ dân, khu phố ở địa phương để cùng giáo dục, thông báo với Công an kịp thời khi trẻ có dấu hiệu vi phạm. Bên cạnh đó, nhà trường, cộng đồng, xã hội giữ vai trò rất quan trọng, cần tạo mọi điều kiện để trẻ em được đi học, quản lý trẻ chặt chẽ, không để trẻ bỏ học, trốn học; tăng cường vai trò hoạt động của Hội đồng giáo dục, Đoàn Thanh niên, Đội TNTP trong công tác giáo dục. Phối hợp chặt chẽ với gia đình và địa phương để bàn biện pháp giáo dục trẻ hư: có kế hoạch bồi dưỡng, giáo dục trẻ em yếu kém về học tập và tu dưỡng đạo đức. Chú trọng giáo dục trẻ em ở độ tuổi 12-13 khi các em bắt đầu chuyển sang tuổi dậy thì, vì ở độ tuổi này các em có những thay đổi tâm lý, thích bắt chước, thích làm người lớn và tiếp cận, tiếp thu những điều mới lạ, chưa chủ động điều chỉnh được hành vi của mình nên dễ bị lôi kéo, lợi dụng. Cần tổ chức nhiều hoạt động văn hoá, thể thao thu hút trẻ tham gia, tăng cường giáo dục pháp luật, tuyên truyền về Công ước Quốc tế Quyền trẻ em; Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em, tổ chức các diễn đàn quyền trẻ em, phòng chống ma tuý, HIV/AIDS và tệ nạn xã hội cho học sinh. Phân công cán bộ khu phố và các đoàn thể giúp đỡ, giáo dục trẻ, tạo mọi điều kiện để giúp đỡ gia đình và trẻ em hư, trẻ em làm trái pháp luật mau chóng tiến bộ.
