Cách đây 25 năm, để đáp ứng nhu cầu về đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ Đoàn cho các cơ sở trong tỉnh, theo đề nghị của Tỉnh Đoàn, ngày 29-11-1983, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ ra quyết định chuẩn y thành lập Trường Huấn luyện cán bộ (HLCB) Đoàn, Đội tỉnh.
Nhà trường có các chức năng: Đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ và tổ chức các lớp tập huấn theo chương trình, dự án phát triển KT-XH cho đội ngũ cán bộ Đoàn, Đội; phối hợp đào tạo trung cấp lý luận chính trị, trung cấp thanh vận, nghiệp vụ quản lý nhà nước cho cán bộ Đoàn; nghiên cứu, tổng kết các mô hình, kinh nghiệm và tham gia chỉ đạo công tác Đoàn, phong trào thanh thiếu nhi (TTN) ở tỉnh.
Thực hành kỹ năng nghi thức Đội tại Trường HLCB Đoàn, Đội tỉnh.
Những ngày đầu thành lập, tiếp nhận cơ sở vật chất của Trường Cấp III vừa học vừa làm Bãi Cháy, nhà trường gặp nhiều khó khăn, thiếu thốn. Nhưng cái khó nhất lúc bấy giờ và những năm tiếp theo là đội ngũ cán bộ, giảng viên nhà trường chưa được đào tạo bài bản, thiếu kinh nghiệm giảng dạy và kỹ năng sư phạm. Chương trình các lớp tập huấn cho học viên lúc đó chủ yếu dựa trên kinh nghiệm hoạt động của những cán bộ Đoàn, Đội lớp trước. Do cơ sở vật chất thiếu thốn, xuống cấp nên giai đoạn đầu mới thành lập, Trường không mở các lớp tại nhà trường, mà cử cán bộ, giảng viên xuống cơ sở để tập huấn cho đội ngũ cán bộ Đoàn, Đội các địa phương, đơn vị. Sau một thời gian chuẩn bị các điều kiện cơ sở vật chất, tập hợp và biên soạn các bài giảng theo giáo trình, năm 1986, nhà trường mở lớp tập huấn đầu tiên cho các cán bộ Đoàn khối công nghiệp khoá I. Đến nay, Trường đã mở hàng ngàn lớp tập huấn, bồi dưỡng cho 13.705 lượt cán bộ Đoàn, Hội, Đội các cơ sở trong tỉnh. Cùng với việc tổ chức các lớp tại nhà trường, cán bộ, giảng viên của Trường trực tiếp đến các địa phương, đơn vị trong tỉnh giúp cơ sở tập huấn nghiệp vụ công Đoàn, phong trào TTN cho 21.139 lượt cán bộ Đoàn, Hội, Đội. Điều này giúp cho đội ngũ cán bộ Đoàn ở các địa phương, đơn vị tiết kiệm được thời gian đi lại, chi phí học tập; nội dung chương trình tập huấn sát thực với điều kiện của cơ sở hơn. Sau các chuyến đi này, cán bộ, giảng viên của nhà trường có điều kiện nắm bắt được nhiều thông tin để giúp Tỉnh Đoàn đề ra các giải pháp chỉ đạo công tác Đoàn, phong trào TTN sát thực hơn. Được sự đồng ý của Tỉnh uỷ, từ năm 1993 đến nay, Trường đã phối hợp với Học viện Thanh thiếu nhi Việt Nam, Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh mở được 6 lớp trung cấp lý luận chính trị và nghiệp vụ Đoàn, Hội, Đội cho 350 cán bộ cơ sở. Đây là một hướng đi mới, đáp ứng yêu cầu chuẩn hoá trình độ cho cán bộ cơ sở, góp phần nâng cao kỹ năng, nghiệp vụ công tác Đoàn, phong trào TTN cho đội ngũ cán bộ Đoàn cấp huyện và cơ sở. Bên cạnh nhiệm vụ giảng dạy, Trường thường xuyên phối hợp với các ban chuyên môn của Tỉnh Đoàn tổ chức các trại huấn luyện, hội nghị, hội thảo, hội thi, nhằm nâng cao kỹ năng, nghiệp vụ công tác vận động thanh niên cho đội ngũ cán bộ Đoàn cấp cơ sở và các bí thư chi đoàn.
Để công tác đào tạo, bồi dưỡng hiệu quả hơn, thời gian qua, Trường HLCB Đoàn, Đội tỉnh đã có nhiều giải pháp nâng cao chất lượng giảng viên; đa dạng hoá nội dung, hình thức đào tạo, tập huấn. Đó là tổ chức tổng kết, rút kinh nghiệm các mô hình, chuyên đề trọng tâm trong công tác Đoàn, phong trào TTN do Tỉnh Đoàn chỉ đạo, từ đó đề ra nội dung, chương trình đào tạo, tập huấn sát thực và hiệu quả hơn. Trường phối hợp với Trường Cao đẳng Sư phạm Quảng Ninh, Học viện Thanh thiếu nhi Việt Nam để bồi dưỡng cho cán bộ, giảng viên của nhà trường và đội ngũ giảng viên kiêm chức của Tỉnh Đoàn. Đồng chí Nguyễn Quang Việt, Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Đến nay nhà trường đã xây dựng được bộ giáo trình giảng dạy cho từng lớp tập huấn, từng đối tượng cán bộ Đoàn, Hội, Đội ở các khối khác nhau. Khác với trước đây, hiện nay các giảng viên trước khi lên lớp đều phải có giáo án; nhiều giảng viên đã ứng dụng công nghệ thông tin vào việc giảng dạy. Trong chương trình các lớp tập huấn, nhà trường cố gắng hạn chế phần lý thuyết và tăng thời gian cho các hoạt động kỹ năng, giao lưu và viết thu hoạch để đạt hiệu quả bồi dưỡng cao hơn.
Thời gian tới, Trường HLCB Đoàn, Đội tỉnh sẽ bám sát Nghị quyết 02 của Tỉnh uỷ về công tác thanh niên, Chiến lược phát triển thanh niên của Chính phủ, Nghị quyết Hội nghị T.Ư 7 (khoá X) về lãnh đạo công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH và các trọng tâm chỉ đạo của tổ chức Đoàn để cụ thể hoá trong việc đào tạo, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng hoạt động cho cán bộ Đoàn, Hội, Đội các cấp trong tỉnh. Trường vừa được tỉnh đồng ý cho quy hoạch, nâng cấp nhà trường. Đây là niềm động viên to lớn đối với cán bộ, giảng viên nhà trường và đội ngũ cán bộ Đoàn trong tỉnh, tiếp thêm sức mạnh cho nhà trường hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.