Anh Chíu A Sằn, Chủ tịch Hội Nông dân xã Đông Ngũ, huyện Tiên Yên đã được nhiều người biết đến vì thành tích hiến đất, tính đến nay số đất mà anh hiến cho xã xây điểm trường học, điểm trường mẫu giáo đã lên đến 4.000m2.
Từ năm 2008 trở về trước, thôn Đồng Mộc, nơi Chíu A Sằn sinh sống chưa có điểm trường học, học sinh phải học tạm ở nhà dân. Đồng Mộc là thôn nghèo, thời điểm này còn có nhiều ngôi nhà tranh tre, vách nứa. Dẫu bà con có tốt bụng cho lũ trẻ học nhờ ở nhà mình, nhưng cũng chỉ là tạm thời, bởi trẻ con ở thôn đến tuổi đi học ngày càng đông. Chíu A Sằn nhìn lũ trẻ ngồi chen chúc nhau trong ngôi nhà chật chội, cặp sách vứt cả xuống dưới sàn, như vậy việc học làm sao mà bảo đảm được...
Vậy là khi phong trào xây dựng nông thôn mới được đưa vào thôn, Đồng Mộc được phê duyệt xây dựng điểm trường Tiểu học Đồng Mộc, thuộc Trường Tiểu học Đông Ngũ 2. Trong khi cán bộ huyện, xã còn đang phân vân tìm địa điểm thì Chíu A Sằn hiến luôn 1.000m2 đất để xây điểm trường. Năm 2013, khi phong trào xây dựng nông thôn mới được đẩy mạnh hơn ở Đông Ngũ, các trường học và điểm trường học được xây mới, sửa nâng cấp khang trang hơn. Phân hiệu Tiểu học Đồng Mộc ngày càng có nhiều học sinh, rất cần phải xây thêm phòng học. Phân hiệu còn chưa có nhà bếp, nhà vệ sinh, sân chơi có diện tích trồng cây xanh, nếu nâng cấp thêm thì khu đất cũ diện tích 1.000m2trở nên quá chật hẹp. Vậy là khi được vận động, Chíu A Sằn lại hiến thêm cho Phân hiệu 2.000m2 đất nữa. Có điểm trường tiểu học rồi, thôn vẫn thiếu điểm trường mầm non, nhiều người có con nhỏ phải nghỉ làm đồng, làm rừng ở nhà trông con, hoặc khi công việc bận rộn quá, họ phải mang cả con ra đồng, nắng gió làm trẻ dễ ốm. Trẻ em trong thôn không được làm quen với chữ cái trước khi vào lớp 1, đối với con em đồng bào thiểu số lại càng khó hơn, vì hầu hết các em ở nhà chỉ được nghe bố mẹ nói tiếng dân tộc, không biết tiếng phổ thông. Vậy là học sinh vào lớp 1 không được ôn luyện qua các lớp mầm non, dẫn đến chuyện học sinh không hiểu bài, chán nản rồi bỏ học.
Để giải quyết khó khăn cho thôn, Chíu A Sằn lại hiến tiếp 1.000m2 đất nữa để thôn xây được điểm Trường Mầm non Đồng Mộc. Hiện nay công trình này đang thi công, chờ ngày khánh thành. Trò chuyện với chúng tôi, chị Chìu Xám Múi, là người dân thôn Đồng Mộc, đã được qua lớp xoá mù chữ được tổ chức ở thôn cho biết: “Nhờ anh Sằn mà con cái chúng tôi được đi học đúng tuổi, không phải ngồi học nhờ nhà dân chật chội, không sợ phải đi học xa, dễ gặp mưa, lũ. Bản thân chị em phụ nữ chúng tôi cũng được vui lây, vì chúng tôi được qua lớp xoá mù chữ cũng được tổ chức tại điểm trường”.
Tạm biệt Chíu A Sằn, đến thôn Khe Và, xã Yên Than tôi lại được làm quen với anh Lỷ Sòi Lỳ, là Bí thư Chi bộ thôn. Anh Lỳ cũng nổi tiếng ở huyện Tiên Yên vì thành tích hiến đất xây dựng nông thôn mới.
Tính cách của anh Lỷ Sòi Lỳ ngay thẳng lại vô tư như cây keo, cây quế trong rừng, ai nhờ cái gì cũng giúp, hễ việc gì thấy có lợi cho thôn là anh làm hết mình. Trước đây phân hiệu Trường Tiểu học Khe Và (thuộc Trường Tiểu học Yên Than) nằm bên bờ sông, mùa mưa nước mấp mé sân trường, trận lũ lịch sử năm 2008, nước ngập tận mái ngói của trường. Anh Lỳ thấy thương lũ trẻ quá. Năm 2010, khi huyện Tiên Yên có chủ trương xây lại Phân hiệu tiểu học cho lũ trẻ, anh Lỳ hiến luôn khu đất nhà mình ở khu vực cao hơn, thuận tiện đường giao thông hơn để xây Phân hiệu Tiểu học Khe Và. Thôn Khe Và có 2 hộ nghèo được hỗ trợ xây nhà mới, nhà cũ của họ ở cheo leo sườn đồi, không có đường để vận chuyển vật liệu để xây nhà. Vậy là anh Lỳ lại hiến luôn đất nhà mình để 2 hộ nghèo đó xây nhà. Năm 2012, anh Lỳ hăng hái hiến luôn đất cho thôn xây nhà văn hoá. Làm được nhiều việc cho thôn, cho xã như vậy, nhưng anh Lỳ chẳng mấy khi quan tâm đến thành tích của mình. Khi chúng tôi hỏi anh hiến được bao nhiêu đất vì phong trào chung, anh Lỳ chỉ nhớ đại khái là: “Khoảng 3.000, 4.000m2 gì đấy”.
Khi phong trào xây dựng nông thôn mới được đưa vào Tiên Yên, đa phần các thôn, bản các xã khó khăn, xuất phát điểm còn thấp chưa có nhà văn hoá, chưa có điểm trường học, chưa có điểm trường mẫu giáo v.v.. Đến nay, những khó khăn ấy đã vơi đi rất nhiều, nhờ những con người nhiệt tình với phong trào chung hiến đất, làm đường, làm nhà văn hoá v.v.. như anh Sằn, anh Lỳ, góp phần đẩy nhanh tiến độ xây dựng nông thôn mới của huyện lên cao hơn rất nhiều.
Công Thành
