Tối 27/3, tại Quảng trường 3/2, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh long trọng tổ chức Lễ đón nhận Bằng của UNESCO ghi danh di sản Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vào Danh sách Di sản Văn hóa phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp; Công bố Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc là Di sản văn hóa thế giới và khai mạc Festival “Về miền di sản Bắc Ninh 2026”.
Dự chương trình có các đồng chí: Trần Sỹ Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương; Mai Văn Chính, Phó Thủ tướng Chính phủ, cùng lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương, lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh và các tỉnh, thành phố bạn; các cơ quan nghiên cứu, các chuyên gia, nhà khoa học cùng đông đảo nhân dân và du khách.
Về phía đại biểu quốc tế có bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam; các tổ chức quốc tế, phái đoàn ngoại giao, Đại sứ quán các nước tại Việt Nam.
Việc UNESCO ghi danh Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp không chỉ khẳng định giá trị lịch sử, văn hóa, thẩm mỹ độc đáo mà còn là sự ghi nhận nỗ lực của các thế hệ nghệ nhân, cộng đồng làng nghề. Đây đồng thời là lời nhắc nhở về trách nhiệm quốc tế trong việc bảo vệ, phục hồi và phát huy giá trị di sản trước những thách thức của thời đại.
Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc thuộc tỉnh Quảng Ninh, tỉnh Bắc Ninh và TP Hải Phòng được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa thế giới ngày 12/7/2025. Trong quần thể di sản này, Bắc Ninh có 2 điểm di tích tiêu biểu là chùa Vĩnh Nghiêm và chùa Bổ Đà. Đây là những trung tâm tôn giáo, văn hóa gắn liền với sự hình thành của Thiền phái Trúc Lâm thời Trần - dòng thiền thuần Việt, mang đậm bản sắc và tinh thần hòa hợp, nhập thế của dân tộc.
Tỉnh Bắc Ninh cũng cam kết phối hợp chặt chẽ với tỉnh Quảng Ninh và TP Hải Phòng để quản lý thống nhất, bảo đảm tính toàn vẹn, xác thực, hài hòa giữa bảo tồn lâu dài và phát triển du lịch bền vững đối với Quần thể di sản văn hóa thế giới Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc.
Phát biểu tại buổi lễ, bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam khẳng định: Di sản Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ và Quần thể di tích, danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc là những di sản văn hóa độc đáo, thể hiện sự kết tinh đặc sắc của trí tuệ, tâm hồn và bản sắc văn hóa Việt Nam qua nhiều thế hệ. Sự kiện hôm nay mang ý nghĩa đặc biệt, khẳng định vị thế của tranh Đông Hồ và giá trị nổi bật của Quần thể di sản liên tỉnh vừa được vinh danh. Đây không chỉ là niềm vinh dự của tỉnh Bắc Ninh, mà còn là niềm tự hào của văn hóa Việt Nam - nơi những giá trị truyền thống ngàn đời được tôn vinh và lan tỏa.
Liên Hợp Quốc tại Việt Nam và UNESCO đánh giá cao những nỗ lực của tỉnh Bắc Ninh nói riêng và Việt Nam nói chung trong công tác bảo tồn và phát huy hiệu quả giá trị di sản văn hóa, xem văn hóa như một động lực quan trọng cho sự phát triển bền vững. Đồng thời, bày tỏ sự trân trọng đối với các nghệ nhân và những người gìn giữ di sản - những người đã và đang tận tâm bảo tồn, trao truyền các giá trị văn hóa quý báu cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Sau Lễ công bố là chương trình nghệ thuật đặc biệt có chủ đề “Tinh hoa di sản - Ngàn năm tỏa rạng” được dàn dựng công phu gồm ba phần: “Tinh hoa di sản”, “Sắc màu Kinh Bắc” và “Ngàn năm tỏa rạng” với sự tham gia của các nghệ sĩ tên tuổi như: NSND Thuý Hường, NSND Phương Thảo, Tùng Dương, Hòa Minzy, Đông Hùng, Đức Phúc… Chương trình khép lại bằng màn trình diễn drone với chủ đề “Từ Di sản tỏa sáng tương lai” và bắn pháo hoa chào mừng.
Trong khuôn khổ Festival “Về miền di sản 2026”, nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc sẽ được tổ chức gồm: Trình diễn một số di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO ghi danh (ngày 28/3); không gian trưng bày “Hành trình sắc màu di sản văn hóa phi vật thể các vùng miền” (ngày 27-31/3) tại Trung tâm Văn hóa - Triển lãm tỉnh; chuỗi hoạt động hành hương về chốn Tổ Vĩnh Nghiêm tại khu di tích chùa Vĩnh Nghiêm; Triển lãm tranh dân gian Việt Nam và tôn vinh tranh Đông Hồ (diễn ra từ ngày 26 đến 30/3) tại Trung tâm Bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ (phường Thuận Thành).
Bên cạnh đó là nhiều hoạt động văn hóa phong phú như: Hội thi hát Dân ca Quan họ Bắc Ninh Xuân Bính Ngọ 2026; trưng bày chuyên đề giới thiệu di sản thế giới “Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc”; trưng bày sắc màu văn hóa các dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Ninh; trưng bày “Cổ vật tiêu biểu tỉnh Bắc Ninh”; các hoạt động trải nghiệm “Du xuân miền Quan họ năm 2026”; trưng bày sách báo, tư liệu lịch sử về quá trình hình thành và phát triển tỉnh Bắc Ninh...