Ngày Thất Tịch của Trung Quốc không chỉ xoay quanh hoa và sô-cô-la. Bên cạnh ý nghĩa lãng mạn được một bộ phận các cặp đôi ngày nay hưởng ứng, Thất Tịch là một truyền thống cổ xưa bắt nguồn từ những câu chuyện truyền thuyết, nghi lễ cầu nguyện và các sinh hoạt văn hóa vẫn được duy trì đến ngày nay.
Lễ hội được tổ chức vào ngày ngày 7 tháng 7 âm lịch, tức ngày 19/8/2026. Thất Tịch cũng được tổ chức tại Singapore và một số quốc gia châu Á khác.
Ngày 19/8, Bảo tàng Phong tục Dân gian Bắc Kinh tổ chức các hoạt động trong khuôn khổ chương trình mang tên “Cầu khéo”, phản ánh một truyền thống quan trọng của Thất Tịch. Theo đó, phụ nữ thời xưa cầu mong sự khéo léo và thể hiện tài năng thông qua các sản phẩm thủ công.
“Chúng tôi đặc biệt hy vọng khán giả trẻ có thể hiểu được ý nghĩa của các lễ hội truyền thống thông qua những trải nghiệm tương tác và hấp dẫn” - bà Jia Juan, công tác tại Phòng Giáo dục Công chúng của bảo tàng, cho biết.
Bảo tàng nằm trong Đạo quán Đông Nhạc ở Bắc Kinh và đã tổ chức các hoạt động liên quan đến Thất Tịch trong 14 năm qua, mỗi lần thu hút khoảng 500 người.
Những phong tục xưa trở thành hoạt động trải nghiệm
Chương trình bắt đầu bằng màn trình diễn âm nhạc cổ điển Trung Quốc, sau đó là các hoạt động trải nghiệm dành cho các gia đình, lấy cảm hứng từ những phong tục truyền thống của Thất Tịch.
Một hoạt động là nhuộm móng tay bằng hoa bóng nước, sử dụng sắc tố tự nhiên vốn gắn với vẻ đẹp và những lời chúc tốt lành. Hoạt động khác là vẽ tranh bằng hạt cườm trên gấm Tống, kết hợp loại vải lụa quý của Trung Quốc với những viên ngọc trai tượng trưng cho sự trọn vẹn và may mắn.
Người tham gia được khuyến khích tự làm tranh hạt cườm trên gấm Tống theo hình túi thơm. Sản phẩm này nhằm thể hiện mong muốn rèn luyện sự khéo léo và tài nghệ.
Chuyện tình giữa các vì sao
Theo bà Jia, các cô gái Trung Quốc bắt đầu thực hành tục cầu mong sự khéo léo vào thời Đường và Tống, giai đoạn kéo dài từ thế kỷ VII đến thế kỷ XIII.
“Lịch sử của lễ hội Thất Tịch có thể bắt nguồn từ việc người xưa tôn thờ và quan sát các vì sao”, bà nói.
Thất Tịch trong lịch sử xoay quanh hai yếu tố chính: truyền thuyết về tình yêu và tục Khất Xảo, tức phong tục cầu mong sự khéo léo, tài nghệ.
Theo thần thoại Trung Quốc, Chức Nữ, cô gái dệt vải gắn với sao Vega, đem lòng yêu Ngưu Lang, chàng chăn bò gắn với sao Altair. Mối tình bị ngăn cấm khiến Ngọc Hoàng quyết định chia cách hai người ở hai bên dải Ngân Hà. Họ chỉ được gặp nhau mỗi năm một lần, vào ngày 7 tháng 7 âm lịch, trên cây cầu do đàn chim ác là tạo thành.
Bà Jia cho biết những ghi chép về truyền thuyết Ngưu Lang - Chức Nữ đã xuất hiện từ thời Tiên Tần, trước năm 221 trước Công nguyên. Đến thời nhà Hán, những phong tục liên quan đến Khất Xảo bắt đầu phát triển.
Thất Tịch được lan rộng ra ngoài Trung Quốc
Nhà nghiên cứu Lynn Wong đang nỗ lực khôi phục Thất Tịch tại Singapore thông qua Qixi Fest (Lễ hội Thất Tịch), sự kiện được tổ chức từ năm 2023. Theo bà, Thất Tịch được đưa đến Singapore vào khoảng những năm 1930 bởi những phụ nữ Trung Quốc di cư, đặc biệt là từ Quảng Đông, cùng với các phong tục và tín ngưỡng truyền thống.
Dù nhiều tập tục dần mai một, một số gia đình vẫn duy trì nghi lễ Thất Tịch. Ông Hor Xin Hao, người gốc Quảng Đông, cùng gia đình vẫn lập bàn lễ trước nhà vào đêm Thất Tịch, cầu nguyện và dâng lễ vật cho Thất Tiên Nữ. Ông cho rằng việc gọi Thất Tịch là Ngày Valentine đã thu hẹp ý nghĩa của lễ hội, vốn còn gắn với các giá trị truyền thống và di sản tổ tiên.
