Mỹ và Trung Quốc bất đồng về nhiều vấn đề, nhưng có một điều đang gắn kết hai nước: đồ ăn nhanh. Các chuỗi nhà hàng và đồ uống của Mỹ đang nhanh chóng mở rộng tại Trung Quốc, thu hút bởi tiềm năng của thị trường với dân số gấp 4 lần Mỹ. Trong khi đó, các chuỗi đồ ăn Trung Quốc cũng đang tìm cách tiến vào thị trường Mỹ, biến những chiếc bánh burger và ống hút thành cầu nối văn hóa hai chiều giữa hai cường quốc.
Bà Yaling Jiang, nhà sáng lập ApertureChina, một công ty nghiên cứu thị trường có trụ sở tại Thượng Hải và London, cho rằng hoạt động kinh doanh đồ ăn nhanh giữa Mỹ và Trung Quốc là hình thức “ngoại giao ẩm thực” do người tiêu dùng và doanh nghiệp thúc đẩy.
Theo bà, tại Trung Quốc, những thương hiệu Mỹ mới gia nhập thị trường như Popeyes và Five Guys được xem như một thú vui khó cưỡng, trong khi khẩu vị ngày càng đa dạng và mang tính quốc tế của người Mỹ đang tạo cơ hội cho các thương hiệu Trung Quốc trở thành những “đại sứ” không chính thức của đất nước này.
Các công ty đồ ăn nhanh Mỹ mở rộng hiện diện tại Trung Quốc
Tháng trước, khách hàng Trung Quốc xếp hàng dưới mưa để chờ khai trương nhà hàng Church’s Texas Chicken đầu tiên tại Thượng Hải. Church’s dự kiến mở thêm ít nhất 600 nhà hàng trên khắp Trung Quốc, trong khi Wendy’s đặt mục tiêu mở 1.000 nhà hàng tại đây trong 10 năm tới. McDonald’s cũng dự kiến mở thêm 1.000 nhà hàng tại Trung Quốc trong năm nay và nâng tổng số lên 10.000 nhà hàng vào năm 2028.
KFC trở thành chuỗi đồ ăn nhanh lớn đầu tiên của Mỹ gia nhập thị trường Trung Quốc đại lục khi mở nhà hàng tại Bắc Kinh vào năm 1987. Hiện Trung Quốc là thị trường lớn nhất của KFC, với khoảng 13.000 nhà hàng, so với khoảng 3.750 nhà hàng tại Mỹ.
Tuy nhiên, Trung Quốc không phải thị trường dễ dàng đối với các chuỗi nhà hàng nước ngoài. Hầu hết các thương hiệu Mỹ dựa vào đối tác Trung Quốc để tìm mặt bằng và chia sẻ rủi ro tài chính. Đầu năm nay, một công ty đầu tư Trung Quốc đã mua 60% cổ phần trong hoạt động kinh doanh của Starbucks tại Trung Quốc.
Các chuỗi Mỹ tận dụng sức mạnh thương hiệu và những sản phẩm đặc trưng, đồng thời điều chỉnh thực đơn để phù hợp với khẩu vị địa phương. KFC Trung Quốc, chẳng hạn, vẫn phục vụ khoai tây chiên và gà rán theo công thức Original Recipe, nhưng bổ sung bánh tart trứng và cháo vào thực đơn.
“Các chuỗi này cần vận hành như một công ty Trung Quốc, nhưng cung cấp thực đơn kiểu Mỹ có sự kết hợp với các giá trị, thói quen ăn uống và khẩu vị của người Trung Quốc”, ông Sory Park, quản lý dự án tại Daxue Consulting, nói.
Các chuỗi đồ ăn nhanh Trung Quốc tìm kiếm cơ hội mới tại Mỹ
Mixue, một trong những chuỗi đồ ăn nhanh lớn nhất thế giới với hơn 53.000 cửa hàng, đã khai trương 3 cửa hàng đầu tiên tại Mỹ vào tháng 12. Tại New York, khách hàng xếp hàng trong thời tiết lạnh để thưởng thức các sản phẩm của Mixue tại cửa hàng ở khu Herald Square.
Mixue đã công bố kế hoạch mở thêm ít nhất 24 cửa hàng tại 4 bang của Mỹ. Ít nhất 9 chuỗi khác của Trung Quốc đại lục đã gia nhập thị trường Mỹ kể từ năm 2023, trong đó tất cả trừ một chuỗi chủ yếu kinh doanh đồ uống và đồ ăn nhẹ. Những thương hiệu này gồm Heytea với 40 cửa hàng tại Mỹ và Luckin Coffee, thương hiệu cà phê lớn nhất Trung Quốc sau khi vượt Starbucks, hiện có 20 cửa hàng tại New York.
Wallace, chuỗi được thành lập vào năm 2000, đã phát triển lên hơn 20.000 nhà hàng nhờ kinh doanh gà rán và hamburger theo phong cách Mỹ tại Trung Quốc. Tại California, nơi cửa hàng Wallace thứ hai ở Mỹ khai trương vào tháng trước, công ty đã điều chỉnh công thức bánh sandwich gà để phù hợp hơn với khẩu vị thực khách Mỹ.
Mỹ mang đến cả cơ hội và rủi ro cho các chuỗi đồ ăn Trung Quốc
Các thương hiệu Trung Quốc vẫn chưa chứng minh được khả năng thành công lâu dài tại thị trường Mỹ, nhưng đây là thị trường quá hấp dẫn để có thể bỏ qua. Theo ông Aaron Allen, nhà sáng lập công ty tư vấn nhà hàng Aaron Allen and Associates, Mỹ chiếm khoảng 1/3 doanh thu ngành nhà hàng toàn cầu dù chỉ chiếm khoảng 4% dân số thế giới.
Tuy nhiên, ông Allen cho rằng các thương hiệu Trung Quốc có thể phải đối mặt với phản ứng tiêu cực từ người tiêu dùng hoặc mức thuế cao hơn nếu cạnh tranh với các đối thủ Mỹ bằng hàng nhập khẩu giá rẻ từ Trung Quốc. Các chuỗi này cũng có thể chịu sự giám sát của Mỹ liên quan đến việc thu thập và sử dụng dữ liệu khách hàng.
Ông Jinyi Guo, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Luckin Coffee, nói với các nhà đầu tư hồi tháng 2 rằng Mỹ “là một trong những cơ hội quan trọng trong dài hạn” của công ty và Luckin Coffee đang tiến vào thị trường này “với sự kiên nhẫn và kỷ luật cao”.
