Những ngày đầu năm 2026, khi sắc xuân Bính Ngọ 2026 dần lan tỏa cũng là lúc ngành Than bước vào mùa sản xuất với tâm thế mới. Đây là giai đoạn cao điểm thi đua, tạo đà quan trọng hướng tới kỷ niệm 90 năm ngày Truyền thống Vùng mỏ - Truyền thống ngành Than 12/11 (1936-2026), khẳng định vị thế trụ cột của ngành trong hành trình phát triển mới của tỉnh Quảng Ninh.

Trước khi bước vào mùa than thứ 90, Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) đã vượt qua năm 2025 với nhiều khó khăn, thách thức lớn: Thị trường năng lượng biến động, nhu cầu than sụt giảm cục bộ, điều kiện khai thác ngày càng xuống sâu, chi phí gia tăng, thời tiết diễn biến bất thường. Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của Đảng ủy, Hội đồng thành viên Tập đoàn; sự điều hành chủ động, linh hoạt của ban lãnh đạo; cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và toàn thể người lao động, TKV đã triển khai hiệu quả Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết của Ban Chấp hành Đảng bộ Tập đoàn về nhiệm vụ năm 2025, gắn với phong trào thi đua lao động sản xuất với chủ đề: “Đoàn kết, sáng tạo, hiệu lực, hiệu quả, hoàn thành toàn diện kế hoạch năm 2025”.

Khép lại năm 2025, TKV không chỉ hoàn thành mà còn vượt xa nhiều chỉ tiêu quan trọng. Trong đó, khối sản xuất kinh doanh than của TKV tiếp tục giữ vai trò chủ lực. Than sạch sản xuất đạt 38,63 triệu tấn, bằng 104,8% kế hoạch, tăng 2 triệu tấn so với năm trước. Trong đó, sản xuất từ đất đá lẫn than đạt 3,4 triệu tấn, vượt xa kế hoạch, cho thấy nỗ lực tận thu tài nguyên, nâng cao hiệu quả khai thác.

Trước tình hình nhu cầu than cho điện và một số ngành công nghiệp giảm, than tiêu thụ vẫn đạt 44 triệu tấn. Dù chưa đáp ứng kỳ vọng, nhưng việc giữ được nhịp tiêu thụ ổn định đã góp phần quan trọng duy trì sản xuất liên tục, hạn chế tồn kho và bảo đảm việc làm cho người lao động. Doanh thu tiêu thụ than đạt 87,91 nghìn tỷ đồng, tiếp tục khẳng định vai trò trụ cột của than trong cơ cấu doanh thu toàn Tập đoàn, đồng thời tạo nguồn lực để đầu tư cho các dự án xuống sâu. 

Trong bức tranh tăng trưởng năm 2025, Than Núi Béo nổi lên như một dấu ấn tiêu biểu của chiến lược phát triển hầm lò, khai thác xuống sâu. Việc mỏ hầm lò Núi Béo về đích sớm kế hoạch sản xuất, đạt công suất thiết kế 2 triệu tấn than/năm không chỉ là một cột mốc sản lượng, mà còn là minh chứng sinh động cho quyết tâm chuyển dịch phương thức khai thác từ lộ thiên sang hầm lò của TKV.

Ông Đoàn Đắc Thọ, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Công ty khẳng định: Từ một mỏ lộ thiên lớn, Núi Béo đã được đầu tư bài bản để trở thành mỏ hầm lò hiện đại, khai thác ở độ sâu lớn, điều kiện địa chất phức tạp. Việc đạt công suất thiết kế đúng tiến độ cho thấy hiệu quả của lựa chọn công nghệ, phương thức tổ chức sản xuất và năng lực điều hành của Tập đoàn trong điều kiện ngày càng khắc nghiệt. 

Tấn than thứ 2 triệu của năm 2025 khép lại một giai đoạn đầy thử thách, đồng thời mở ra chặng đường phát triển mới của Than Núi Béo. Khi mỏ đạt công suất thiết kế, không chỉ việc làm của người lao động được đảm bảo, mà còn góp phần quan trọng vào việc cung ứng than cho nền kinh tế quốc dân, thực hiện mục tiêu phát triển ngành Than Việt Nam theo hướng hiện đại, bền vững. 

Năm 2025, TKV ghi dấu bước tiến quan trọng của chuỗi dự án hầm lò xuống sâu trọng điểm như: Dự án mở rộng phần hầm lò mỏ Hà Ráng (Công ty Than Hòn Gai - TKV), Dự án khai thác hầm lò khu Tân Yên - Đông Tràng Bạch và Dự án khai thác hầm lò mỏ Đồng Vông (Công ty Than Uông Bí), Dự án khai thác cụm mỏ Đèo Nai - Cọc Sáu (Công ty CP Than Đèo Nai - Cọc Sáu - TKV)… Đây là những dự án có vai trò chiến lược của TKV, nhằm bảo đảm tài nguyên lâu dài, duy trì sản lượng ổn định cho ngành Than trong trung và dài hạn.

Các dự án này không chỉ mở rộng không gian khai thác xuống sâu hơn, mà còn gắn với đầu tư đồng bộ về hạ tầng, thông gió, thoát nước, vận tải, cơ giới hóa và tự động hóa. Giá trị đầu tư xây dựng cơ bản toàn Tập đoàn năm 2025 đạt 11.766 tỷ đồng, bằng 107% kế hoạch, trong đó phần lớn tập trung cho khối công nghiệp than và các dự án hầm lò trọng điểm. Chiến lược xuống sâu đang tạo nên nền tảng bền vững cho mùa than thứ 90 và những mùa than tiếp theo, khi tài nguyên lộ thiên dần cạn kiệt, còn yêu cầu về an toàn và môi trường ngày càng cao.

Không chỉ là trụ cột trong bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, ngành Than còn là một trong những điểm tựa lớn của ngân sách và an sinh xã hội tỉnh Quảng Ninh. Năm 2025, TKV nộp ngân sách Nhà nước 25,5 nghìn tỷ đồng, trong đó phần đóng góp trên địa bàn Quảng Ninh tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn, góp phần quan trọng để tỉnh giữ vững đà tăng trưởng, cân đối nguồn lực cho đầu tư phát triển và bảo đảm an sinh xã hội.

Nguồn thu ổn định từ ngành Than đã và đang tạo dư địa để Quảng Ninh đầu tư mạnh mẽ cho hạ tầng giao thông, đô thị, y tế, giáo dục; đồng thời triển khai hiệu quả các chương trình an sinh xã hội, giảm nghèo bền vững, chăm lo đời sống nhân dân vùng mỏ. Ở nhiều địa phương như Cẩm Phả, Hạ Long, Uông Bí, Đông Triều…, dấu ấn của ngành Than hiện hữu không chỉ trong các mỏ khai thác, mà còn trong những công trình dân sinh, những khu nhà ở công nhân, những tuyến đường, trường học, trạm y tế được đầu tư từ nguồn lực ngân sách và xã hội hóa...

Ông Nguyễn Huy Nam, Bí thư Đảng ủy Than Quảng Ninh, Phó Tổng Giám đốc TKV, Giám đốc Trung tâm Điều hành sản xuất tại Quảng Ninh nhấn mạnh: Song hành với đóng góp ngân sách, TKV tiếp tục duy trì việc làm ổn định cho hàng chục nghìn lao động trên địa bàn tỉnh, với mức thu nhập bình quân ngày càng được cải thiện. Năm 2025, TKV duy trì gần 95 nghìn lao động, tiền lương bình quân đạt 19,48 triệu đồng/người/tháng, tăng so với năm trước. Công tác tuyển sinh lao động hầm lò tiếp tục được chú trọng, tạo việc làm ổn định cho hàng nghìn lao động trẻ, trong đó hơn một nửa là người dân tộc thiểu số đến từ các vùng khó khăn.

Thông qua các chương trình nhà ở công nhân, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ đào tạo nghề, tuyển sinh lao động hầm lò; trong đó nhiều lao động là con em đồng bào dân tộc thiểu số đến từ các vùng khó, ngành Than tiếp tục khẳng định vai trò không chỉ là ngành sản xuất than, mà là ngành gắn bó máu thịt với sự phát triển kinh tế xã hội của Quảng Ninh. Chính sự gắn bó ấy đã tạo nên mối quan hệ bền chặt giữa tỉnh và ngành Than, được bồi đắp qua nhiều thế hệ, trở thành nền tảng quan trọng để Quảng Ninh bước vào giai đoạn phát triển mới.

Và ngành Than, từ nền tảng tăng trưởng của năm 2025, cũng đang bước vào mùa than thứ 90 với tâm thế vững vàng, như chính truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm” đã hun đúc nên sức mạnh nội sinh bền bỉ của Vùng mỏ suốt gần một thế kỷ qua.