Hồi học cấp III một trường tỉnh, tôi nhớ trước cầu thang lên lớp có kẻ một cái bảng sơn đề “10 điều ghi nhớ của thanh niên, học sinh”.
Tất nhiên là những điều hay lẽ phải mà học sinh phải thực hiện đầy đủ mới là con ngoan trò giỏi.
Tôi đã từng đứng đọc kỹ và thuộc hẳn 10 điều này nhưng sau đó thì quên ráo. Sau này tôi hỏi lại tất cả các bạn bè cùng khóa xem có ai nhớ điều nào trong 10 điều trên không thì tất cả đều... quên tiệt như tôi.
Nhưng lạ thay, tất cả bọn tôi đều nhớ rõ năm điều Bác Hồ dạy được treo trên bảng từ hồi học lớp 1, có lẽ vì nó ngắn gọn, dễ nhớ, và quan trọng là không có điều gì Bác dùng thức mệnh lệnh “phải” ở trong đó.
Diễn viên: vấn đề của chúng tôi là đi làm thêm và thi vào đại học
Buổi chiều 6-7, buổi hẹn gặp của chúng tôi với các diễn viên “teen” trong Nhật ký Vàng Anh phần 2 rất tiếc lại thiếu Thùy Linh (vai Vàng Anh) vì cô bận. Chỉ gặp được Nguyễn Mạnh Quân (vai Quân), Trần Minh Diễm Hằng (vai Thu) và Nguyễn Thùy Trang (vai Uyên). Quân và Hằng là hai diễn viên xuyên suốt từ phần I đến phần II.
Cả ba bạn đều vừa học hết cấp III, sắp sửa vào đại học. Ấn tượng của chúng tôi là cả ba bạn đều... không khác mấy trên phim về phục trang, đầu tóc (Trang đi xe @, Hằng đi xe SYM, còn Quân đi xe Wave alpha). Có khác là cả ba đều ăn nói nhỏ nhẹ, vui vẻ nhí nhảnh và do đó trẻ trung hơn, thật hơn… trên phim rất nhiều! Cả ba bạn đều từng có thời gian (và hiện vẫn đang) đi làm thêm để tự lập.
Chúng tôi “hỏi ngắn đáp gọn” với cả ba bằng những câu hỏi chung thế này:
* Có bao giờ ghi nhật ký không?
- Trả lời: không, chỉ có blog, nhật ký chỉ ghi một chút hồi bé, theo “phong trào”.
* Khi xem lại phim, có thấy hài lòng về diễn xuất của mình không?
- Trang, Hằng: Khi xem lại, thấy rất nhiều cảnh mình có thể diễn tốt hơn, nhưng vì vội quá, lại còn phải học nữa. Thời gian chuẩn bị đọc kịch bản, thoại chỉ có một tuần cho đến... hai ngày rồi đóng trong vòng khoảng hai tuần liên tục (vừa đóng vừa học thuộc kịch bản tiếp theo).
* Cuộc sống bên ngoài và những vấn đề trên phim có giống nhau không?
- Quân: Những gì đặt ra trên phim có phần nào giống tâm lý của tuổi ít hơn chúng em một chút. Không biết con gái thế nào, nhưng con trai chúng em thường ít trao đổi những chuyện đó.
* Bạn bè các em đã xem và nhận xét phim này ra sao?
- Quân: Vấn đề của bạn bè và em bây giờ là đi làm kiếm tiền tự lập và thi vào đại học, nên ít xem và ít nhận xét.
- Trang: Bạn bè có xem và nhận xét động viên là nhiều, nhưng nói phim đó chỉ để cho cấp I, cấp II xem thì vừa.
* Nếu không là diễn viên trong phim, chỉ là khán giả, thì các em có xem phim này không?
- Trang: Nhật ký Vàng Anh phần I, thú thật là em chỉ xem hai tập, rồi thôi luôn không xem...
Đạo diễn: “hiện thực rắc rối” của tuổi teen quan trọng hơn ta tưởng
Cuộc trò chuyện tiếp theo của chúng tôi là với giám đốc sản xuất kiêm đạo diễn tổng chương trình Nhật ký Vàng Anh Đỗ Thanh Hải (trong phim có nhiều đạo diễn).
Đỗ Thanh Hải nhìn nhận về mặt nội dung, những vấn đề tình huống phim đặt ra (dưới sự cố vấn của các chuyên gia tâm lý cho nhóm viết kịch bản) chỉ phản ánh được 30% đời sống tâm lý phong phú và biến hóa của tuổi mới lớn. Còn về mặt “nghệ thuật”, anh đánh giá là được tới 50%... Nhưng anh có một nhận xét rất thú vị là sức thu hút của Nhật ký Vàng Anh với số lượng tin nhắn nhiều hơn cả bóng đá (kể cả xem vì thích và xem để... ghét) cho thấy “hiện thực rắc rối” của tuổi teen quan trọng hơn chúng ta tưởng rất nhiều!
Như tôi và anh đây chẳng hạn - Hải ví dụ - thế hệ 6X, 7X có ai dạy làm người lớn thế nào đâu. Chỉ toàn gương sáng treo cao trước mặt. Được cái là lúc đó môi trường khá lành mạnh, tệ nạn, cạm bẫy ít. Nhưng bây giờ 8X, 9X có được thế đâu. Xã hội mở cửa, cạm bẫy cho thanh thiếu niên đầy rẫy, thông tin và sự tự do trao đổi giữa các thế hệ là bắt buộc.
Tuổi “teen” bây giờ khác với tuổi teen thời trước. Quan trọng nhất là phụ huynh bây giờ không thể can thiệp vào đời sống con cái bằng các “vũ khí” mà “bố mẹ của bố mẹ” đã dùng: không thể phải thế nọ, phải thế kia, ngăn cấm, áp đặt một chiều và bao che, bưng bít, ra lệnh... là xong. Cái có thể chỉ là tạo ra những tình huống “thực tập” ít nguy hiểm nhất, nhưng cũng không trong lành giả tạo, để con cái tự lựa chọn những phản ứng tự vệ cần thiết.
Phương án bình chọn của khán giả có khi lại “ngược” hẳn với quan niệm “chuẩn” của cha mẹ, nhưng lại đúng với phần đông tâm lý tuổi sắp trưởng thành bây giờ.
| Nhiều ý kiến phản đối của người xem trên các diễn đàn cho rằng nhóm nhân vật và câu chuyện chỉ là “ăn chơi dở hơi con nhà giàu, vớ vẩn”, không đại diện “teen” nghèo vượt khó Việt Nam. Thật ra điều làm khó chịu không phải là chuyện đó. Cái làm ta chỉ muốn ấn remote OFF trước một chương trình là nó hay hoặc dở không mà thôi. Ta xem phim nước ngoài, cổ trang, lịch sử, truyền hình Hàn Quốc, phim teen của Mỹ, toàn chuyện yêu đương giận dỗi, con nhà giàu nghèo nước khác... sao không thấy “chối”. Vấn đề là chất lượng nghệ thuật của nó. Thế nên, phần nghệ thuật của phim mới chính là điều cần để nhà sản xuất gia công hơn nữa... Thành công ngoài dự kiến của nó là phim làm cho tâm lý tuổi teen (khoảng 15-18) nhưng lại được các em “tiền teen” tức là dưới 15, đang học cấp I, cấp II chọn xem. Còn tuổi teen thật thì lại dửng dưng (teen thành phố thì nói là “chuối cả nải”; teen nông thôn thì bảo là không đại diện). Có thể thấy nhóm biên kịch cũng như các nhà tư vấn tâm lý cho phim, khi họp nhau lại dựng kịch bản “cưa sừng làm nghé” lại cưa hơi dài, thành ra hợp với tuổi chưa mọc sừng! |
