Trải qua gần 14 năm phát triển, thể thao dưới nước (TTDN) được đánh giá là một trong những thế mạnh của Quảng Ninh. Quảng Ninh còn được coi là "cái nôi" đào tạo, chắp cánh nhiều tài năng TTDN từng vinh danh thể thao tỉnh nhà ở đấu trường trong nước và quốc tế như: Đinh Thị Trang, Ngô Đình Chuyền...
Bộ môn TTDN hiện thuộc quản lý của Phòng Nghiệp vụ huấn luyện 2, Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu TDTT Quảng Ninh, tiền thân là Trung tâm lặn cứu nạn và TTDN tỉnh, được thành lập từ năm 2004. Đây là bộ phận được Sở VHTT giao cho quản lý, huấn luyện trực tiếp 3 tuyến VĐV của tỉnh gồm: Năng khiếu, tuyển trẻ và tuyển chính, chịu trách nhiệm từ khâu tuyển chọn tài năng tới việc đào tạo rèn giũa các VĐV thành tài.
Ông Đỗ Văn Hiệu, Phó Giám đốc phụ trách phòng, cho biết: Một trong những chức năng, nhiệm vụ quan trọng của chúng tôi là phát hiện, tìm kiếm, đào tạo và phát huy tài năng các VĐV qua các giải đấu, mang vinh quang về cho thể thao tỉnh nhà và quốc gia. Vì thế, công tác này luôn được chúng tôi quan tâm, thực hiện với cách làm tốt và hiệu quả nhất.
Theo đó hiện tại, phòng đảm nhận công tác đào tạo, huấn luyện cho 64 VĐV từ 9 đến 27 tuổi của 3 môn: Bơi, lặn và đua thuyền; quản lý 7 HLV. Để có những VĐV tài năng, một trong những khâu quan trọng được đặc biệt quan tâm đó là việc phát hiện, tuyển chọn VĐV có năng khiếu. Theo đó, việc tuyển chọn VĐV do các HLV và mạng lưới cộng tác viên thực hiện.
Trực tiếp các HLV bộ môn về địa phương tuyển chọn dựa trên các test kiểm tra nhanh tố chất như: Chiều cao, thể lực, sải tay... Với đặc thù từng môn, như bơi, lặn, các HLV dựa vào cộng tác viên ở cơ sở, đặc biệt ở các địa phương hoặc các giải thể thao phong trào mạnh như: Đông Triều, Quảng Yên, Uông Bí... Với môn đua thuyền còn khó hơn bởi không có giải phong trào, vì thế các HLV phải mở rộng địa bàn tìm kiếm ra các tỉnh ngoài như: Thanh Hóa, Hải Dương...
Với đặc thù TTDN, đào tạo 1 VĐV giỏi mất nhiều thời gian hơn so với những môn thể thao khác, đồng thời với yêu cầu về điều kiện cơ sở vật chất đầy đủ, đạt tiêu chuẩn. Đặc biệt là đối với tuyến trẻ vì đây là thời điểm các em bộc lộ tố chất và hoàn thiện kỹ thuật.
Vì thế, để phát huy tiềm năng, các em thường xuyên được quan tâm đưa đi tập huấn ở những trung tâm có uy tín, nơi phát triển mạnh TTDN như: Hải Phòng, Hà Nội, Đà Nẵng... Không chỉ theo sát điều chỉnh chuyên môn, kỹ thuật, việc đi tập huấn giúp các em có được không gian tập luyện tốt nhất, trang thiết bị đạt tiêu chuẩn, môi trường tập luyện, sự cọ xát với các VĐV có chuyên môn tốt khác... Để phát triển tài năng, đủ sức cạnh tranh ở các giải đấu lớn, các VĐV còn được tạo điều kiện đi tập huấn ở nước ngoài (Trung Quốc, Hungary), mời các chuyên gia nước ngoài về hướng dẫn, giảng dạy.
Một trong những “bí quyết” để đào tạo, rèn giũa "những viên ngọc thô" thành tài, đó là nâng cao chất lượng chuyên môn cho đội ngũ giáo viên. Thể thao tỉnh nhà lựa chọn các HLV có kinh nghiệm từ những địa phương có phong trào như: Thanh Hóa, Hải Phòng; phát triển các HLV từ chính những VĐV tài năng của tỉnh nhà. Điểm thuận lợi của Bộ môn là các HLV sẽ là người theo sát các VĐV từ khi tuyển chọn, đào tạo tới lúc phát triển tài năng. Họ cũng là người chịu trách nhiệm các bài tập, thống nhất giáo án cả 3 tuyến cho VĐV.
Để nâng cao chuyên môn, phát triển tài năng, các VĐV trẻ được thường xuyên đăng ký tham gia các giải đấu ở các cấp độ như: Giải trẻ trên toàn quốc, Đại hội TDTT toàn quốc, tạo điều kiện tham gia các giải khu vực như: Vô địch Đông Nam Á, SEA Games, Châu Á...
Từ những giải đấu đó, các em có thêm điều kiện tích lũy kinh nghiệm, nâng cao chuyên môn. Ngoài ra, để VĐV yên tâm học tập, phát huy hết tài năng, việc quan tâm gặp gỡ, trao đổi với gia đình người thân của VĐV, nâng cao trách nhiệm quản lý, đảm bảo chế độ, chăm sóc đời sống, chế độ dinh dưỡng cho VĐV... cũng rất được quan tâm.
Nhờ cách làm trên, TTDN tỉnh nhà thời gian qua đã đạt được những kết quả khả quan. Năm 2019, các đội tuyển TTDN tỉnh nhà đã giành được 154 huy chương, trong đó có 51 HCV ở các giải trong nước và quốc tế.
Đặc biệt, VĐV bơi Ngô Đình Chuyền đã đoạt được 1 HCB và 2 HCĐ ở SEA Games 30 vừa qua. Ngoài ra, các đội tuyển môn TTDN như: Đua thuyền Canoeing nữ, bơi từ lâu đã sớm khẳng định tên tuổi ở các giải trong nước và các giải quốc tế, đóng góp những VĐV có chuyên môn tốt cho đội tuyển quốc gia, như: Lường Thị Dung, Đinh Thị Trang (đua thuyền), Ngô Đình Chuyền (bơi)...
TTDN tỉnh nhà hiện còn nhiều khó khăn do thiếu cơ sở vật chất, nơi làm việc, ăn, nghỉ; địa điểm luyện tập chưa phù hợp nên mỗi khi có giải đấu đều phải đi tập nhờ ở trung tâm thể thao khác trong nước... Hiện tại, công trình dành cho việc đào tạo, thi đấu các môn TTDN nằm trong quần thể Trung tâm VHTT vùng Đông Bắc (Đại Yên, TP Hạ Long) đang dần hoàn thiện và sẽ đưa vào sử dụng trong thời gian tới. Mong rằng với hệ thống cơ sở vật chất hiện đại, sự nỗ lực chung, TTDN Quảng Ninh sẽ nỗ lực vươn lên đạt thành tích cao hơn trong thời gian tới.
Tạ Quân
[links()]
