Quảng Ninh đột phá về khoa học công nghệ

Quảng Ninh đột phá về khoa học công nghệ

Cover

Thời gian qua, tỉnh Quảng Ninh đã thể hiện rõ quyết tâm chính trị cao, cách làm bài bản và tư duy chủ động trong triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Tỉnh đã nhanh chóng cụ thể hóa các quan điểm, mục tiêu và nhiệm vụ của Nghị quyết bằng những chương trình hành động, cơ chế, chính sách và giải pháp đồng bộ, phù hợp với thực tiễn phát triển của địa phương.

Ảnh trong văn bản

Một trong những kết quả nổi bật, mang tính nền tảng và xuyên suốt trong năm 2025 là công tác tham mưu hoàn thiện thể chế, xây dựng và ban hành hệ thống văn bản chỉ đạo, điều hành nhằm triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW một cách đồng bộ, thống nhất và hiệu quả. Theo đó, Sở Khoa học và Công nghệ đã tham mưu ban hành tổng cộng 155 văn bản chỉ đạo, điều hành liên quan trực tiếp đến khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, qua đó từng bước cụ thể hóa các chủ trương lớn của Trung ương vào thực tiễn của tỉnh.

Trong số các văn bản đã ban hành, Chương trình hành động số 46-CTr/TU ngày 15/01/2025 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Chương trình đã kịp thời cụ thể hóa các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp lớn của Nghị quyết số 57-NQ/TW, đồng thời làm rõ trách nhiệm của từng cấp, từng ngành, từng lĩnh vực trong tổ chức thực hiện. Việc Quảng Ninh là địa phương đầu tiên trong cả nước xây dựng và ban hành Chương trình hành động này đã được Đoàn kiểm tra số 1907 của Bộ Chính trị đánh giá cao, ghi nhận tinh thần chủ động, quyết liệt và quyết tâm chính trị rất lớn của tỉnh trong triển khai chủ trương lớn của Trung ương.

Cùng với Chương trình hành động số 46-CTr/TU, nhiều văn bản quan trọng khác mang tính nền tảng, cốt lõi tiếp tục được ban hành, tạo cơ sở chiến lược cho việc đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo đúng định hướng của Ban Chỉ đạo Trung ương. Đáng chú ý, Sở Khoa học và Công nghệ đã chủ động tham gia góp ý vào Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, trong đó mục tiêu tổng quát được xác định rõ: “Lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là động lực chính cho phát triển”. Việc đưa nội dung này vào Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh cho thấy khoa học và công nghệ không còn là lĩnh vực hỗ trợ, mà đã được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển của tỉnh.

Ảnh với chú thích
Dây chuyền vận hành lắp ráp ô tô tại Nhà máy ô tô Thành Công Việt Hưng (KCN Việt Hưng).

Trên cơ sở đó, tỉnh tập trung tháo gỡ các nút thắt về cơ chế, chính sách nhằm tạo hành lang pháp lý cho phát triển. Lần đầu tiên trong một năm, Sở Khoa học và Công nghệ tham mưu trình Hội đồng nhân dân tỉnh ban hành 04 Nghị quyết liên quan trực tiếp đến khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số gồm: Nghị quyết số 52/2025/NQ-HĐND ngày 28/4/2025 quy định thực hiện phân cấp, ủy quyền thực hiện nhiệm vụ mua sắm tài sản, hàng hóa, dịch vụ đối với nguồn kinh phí khoa học công nghệ; Nghị quyết số 55/2025/NQ-HĐND, ngày 27/6/2025 quy định thẩm quyền quyết định việc đầu tư, mua sắm các hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin sử dụng kinh phí chi thường xuyên nguồn vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh; Nghị quyết số 57/2025/NQ-HĐND quy định về chính sách thu hút, hỗ trợ nhân lực về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong các cơ quan của hệ thống chính trị thuộc tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2025-2030; Nghị quyết số 85/2025/NQ-HĐND ngày 14/11/2025 quy định mức chi cho Hội đồng tư vấn khoa học và công nghệ, Hội đồng tư vấn cấp tỉnh; lấy ý kiến tổ chức, chuyên gia tư vấn độc lập trong các dự án đầu tư trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, giai đoạn 2025-2030. Đây là bước tiến quan trọng, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của tỉnh đối với lĩnh vực này, đồng thời tạo nền tảng pháp lý cần thiết để thúc đẩy phát triển trong giai đoạn mới.

Bên cạnh hoàn thiện thể chế, công tác thông tin, tuyên truyền về khoa học và công nghệ tiếp tục được quan tâm, đẩy mạnh với nội dung phong phú, hình thức đa dạng, qua đó góp phần nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên, doanh nghiệp và nhân dân. Trong năm, Sở Khoa học và Công nghệ đã tổ chức sản xuất, đăng tải, phát sóng nhiều tin, bài, phóng sự, chuyên mục về khoa học và công nghệ trên các phương tiện thông tin đại chúng như Cổng thông tin điện tử, báo in, báo điện tử và sóng truyền hình của cơ quan báo và phát thanh, truyền hình Quảng Ninh. Trong năm, Sở đã xây dựng và phát sóng 24 chuyên mục truyền hình về khoa học và công nghệ; đồng thời phối hợp xuất bản 12 chuyên trang Khoa học và Công nghệ trên Báo điện tử, báo in. Thông qua đó, các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về khoa học và công nghệ; kết quả hoạt động khoa học và công nghệ trên các lĩnh vực; các mô hình mới, cách làm hay, sáng tạo, hiệu quả cùng những gương điển hình tiên tiến trong hoạt động khoa học và công nghệ đã được tuyên truyền sâu rộng, kịp thời.

Ảnh với chú thích
Hệ thống trang thiết bị phẫu thuật tiên tiến, hiện đại tại Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh.

Việc duy trì, khai thác và biên tập các ấn phẩm thông tin khoa học và công nghệ được thực hiện nghiêm túc, đúng số lượng, đúng kỳ. Ba ấn phẩm gồm: Bản tin Khoa học và Công nghệ, Bản tin Khoa học và Đời sống, Bản tin Khoa học và Phát triển tiếp tục được xuất bản đều đặn, bảo đảm chất lượng nội dung. Cụ thể, Bản tin Khoa học và Công nghệ được khai thác, biên tập với tần suất 4 số/tháng, tổng số 568 tin; Bản tin Khoa học và Đời sống phát hành với tần suất 1 số/tháng, tổng số 216 bài; Bản tin Khoa học và Phát triển phát hành với tần suất 1 số/quý, tổng số 52 tin, bài; các bản tin đều được đăng tải trên Cổng thông tin khoa học và công nghệ điện tử thành phần của Sở.

Cùng với đó, phong trào “Bình dân học vụ số” được tham mưu phát động, hướng tới mục tiêu nâng cao hiệu quả công tác tham mưu của đội ngũ cán bộ, công chức và từng bước thay đổi nhận thức về công nghệ số trong toàn xã hội. Phong trào nhanh chóng lan tỏa sâu rộng, tạo sự đồng thuận và tham gia tích cực của các cấp, các ngành và nhân dân. Toàn tỉnh đã tổ chức 257 lớp, với trên 24.565 lượt cán bộ, công chức được bồi dưỡng, tập huấn, cập nhật kiến thức về chuyển đổi số và kỹ năng số. Đặc biệt, 100% các lớp học, chương trình đào tạo đã được tích hợp giáo dục kỹ năng số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục. Toàn tỉnh đã kiện toàn 1.538 tổ công nghệ số cộng đồng với 11.803 thành viên, góp phần đưa chuyển đổi số đi vào đời sống của người dân.

Ảnh trong văn bản

Thời gian qua, tỉnh tiếp tục triển khai các nhiệm vụ khoa học và công nghệ theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, gắn chặt với yêu cầu thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội và có địa chỉ ứng dụng rõ ràng. Năm 2025, số lượng nhiệm vụ khoa học và công nghệ mới được phê duyệt đạt 39 nhiệm vụ, tăng 15 nhiệm vụ so với năm 2024; 100% nhiệm vụ mới được phê duyệt đều có cam kết ứng dụng của các cơ quan, đơn vị. Sau nghiệm thu, trên 90% kết quả nhiệm vụ được bàn giao ngay để đưa vào ứng dụng thực tiễn.

Nhiều kết quả nghiên cứu đã và đang phát huy giá trị thiết thực. Các nhiệm vụ nghiên cứu về tự nhiên, giá trị văn hóa, giá trị kiến trúc đã trở thành căn cứ khoa học quan trọng để UNESCO công nhận Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc là Di sản Văn hóa Thế giới vào ngày 12/7/2025. Các nhiệm vụ nghiên cứu tiềm năng điện gió ngoài khơi đã cung cấp cơ sở khoa học để các nhà đầu tư nghiên cứu, đề xuất các dự án điện gió trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, đã có 02 doanh nghiệp tham gia thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ nhằm thúc đẩy hoạt động đổi mới sáng tạo và phát triển doanh nghiệp khoa học và công nghệ.

Ảnh với chú thích
Phòng thí nghiệm hiện đại phục vụ quy trình sản xuất hiện đại của Công ty TNHH Nuôi trồng, sản xuất và chế biến dược liệu Đông Bắc.

Việc ưu tiên bố trí nguồn lực cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tiếp tục được xác định là giải pháp then chốt. Năm 2025 là năm đầu tiên tỉnh bố trí tổng dự toán chi thường xuyên và chi đầu tư cho lĩnh vực này đạt 843,926 tỷ đồng, tương đương 2,876% tổng chi ngân sách địa phương, đưa Quảng Ninh trở thành một trong bốn địa phương có mức bố trí cao nhất cả nước, cùng với TP Hồ Chí Minh, Hà Nội và Đà Nẵng. Sở Khoa học và Công nghệ đã tiếp nhận, thẩm định và tham mưu trình UBND tỉnh 48 nhiệm vụ và dự toán ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số với tổng dự toán 628,525 tỷ đồng, tăng hơn 300% so với trước. Năm 2025 cũng là năm đầu tiên tỉnh xây dựng dự toán ngân sách nhà nước cho toàn ngành khoa học và công nghệ, đồng thời lần đầu tiên có các dự án đầu tư công trung hạn thuộc lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Hệ sinh thái khởi nghiệp - đổi mới sáng tạo của tỉnh tiếp tục phát triển tích cực. Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) năm 2024 của Quảng Ninh đứng thứ 3 toàn quốc. Trong năm, tỉnh đã cấp giấy chứng nhận thành lập 07 doanh nghiệp khoa học và công nghệ, nâng tổng số doanh nghiệp khoa học và công nghệ lên 35 doanh nghiệp, đứng thứ 5 toàn quốc và là năm có số lượng doanh nghiệp khoa học và công nghệ được công nhận nhiều nhất trong nhiệm kỳ 2021-2025. Việc tổ chức thành công Diễn đàn Khởi nghiệp sáng tạo quốc gia lần thứ 7 tại Quảng Ninh ngày 10/9/2025 đã tạo dấu ấn sâu sắc, góp phần quảng bá hình ảnh và tiềm năng đổi mới sáng tạo của tỉnh.

Ảnh với chú thích
KCN Sông Khoai đang ngày càng thu hút được nhiều nhà đầu tư thứ cấp vào triển khai các dự án thuộc lĩnh vực công nghiệp chế biến chế tạo có hàm lượng KHCN cao, phù hợp với định hướng phát triển. (Ảnh: Song Hà)

Năm 2025 cũng ghi dấu nhiều bước đi mới mang tính chiến lược. Lần đầu tiên, tỉnh Quảng Ninh xây dựng và công bố “13 bài toán lớn” về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời ban hành Chương trình thu hút đầu tư các dự án khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Qua đó, đã có 02 dự án được chấp thuận đầu tư và trao chứng nhận ngày 24/11/2025, gồm Khu công nghệ số tập trung tại Tuần Châu và Dự án chăn nuôi bò sữa, chế biến sữa tập trung quy mô công nghiệp tại xã Quảng Tân.

Song song với phát triển nguồn lực và hệ sinh thái, công tác quản lý nhà nước về khoa học và công nghệ tiếp tục được nâng cao hiệu lực, hiệu quả. Sở Khoa học và Công nghệ đã kịp thời tham mưu bảo đảm hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng vật lý đáp ứng yêu cầu giải quyết thủ tục hành chính theo mô hình chính quyền hai cấp từ ngày 07/7/2025; tiếp nhận thêm 128 thủ tục hành chính, nâng tổng số thủ tục hành chính lên 195 thủ tục, gấp 2,83 lần so với trước khi sắp xếp. Với tinh thần chủ động, trách nhiệm, 100% hồ sơ được giải quyết đúng hạn và trước hạn.

Ảnh với chú thích
Sinh viên Trường Đại học Công nghiệp Quảng Ninh nghiên cứu, lắp ráp robot tham dự cuộc thi Robocon Việt Nam 2025.

Sở KH&CN cũng đã thử nghiệm và đưa vào vận hành chính thức hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tỉnh, đảm bảo 100% TTHC được xử lý liên thông. Chính thức tắt Cổng dịch vụ công của tỉnh, chỉ sử dụng duy nhất 01 Cổng dịch vụ công Quốc gia từ 00h00 ngày 01/7/2025; Thiết lập Hệ thống Chính quyền điện tử, đảm bảo duy trì kho dữ liệu văn bản điện tử dùng chung của cấp huyện để phục vụ tra cứu, khai thác thông suốt, không bị gián đoạn. Tổ chức xong Hệ thống mạng WAN từ cấp tỉnh đến đến 100% xã, phường, đặc khu; Công bố, công khai, đồng bộ 100% TTHC; Ban hành các quy trình xử lý TTHC và mẫu biểu hồ sơ cho 100% TTHC; hoàn thành kết nối 15 cơ sở dữ liệu quốc gia... phục vụ gửi nhận văn bản và giải quyết thủ tục hành chính Cổng dịch vụ công quốc gia; Triển khai nhiệm vụ Thuê hệ thống giải quyết thủ tục hành chính tỉnh Quảng Ninh.

Có thể khẳng định, những kết quả đạt được trong thời gian qua đã cho thấy Quảng Ninh đang từng bước hiện thực hóa chủ trương lớn của Trung ương về lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chủ yếu cho phát triển nhanh và bền vững. Từ quyết tâm chính trị đến hành động thực tiễn, Quảng Ninh đã có những bước đi vững chắc để bứt phá, hướng tới mục tiêu trở thành địa phương phát triển hiện đại, thu nhập cao, hình mẫu phát triển của cả nước trong giai đoạn tới.

Thực hiện: Ngọc Khôi
Đồ họa: Vũ Đức

Cùng chuyên mục