#ngành than

Khi nắng sớm bắt đầu ở Vùng mỏ Cẩm Phả cũng là lúc nhịp điệu sản xuất của một ngày mới tại Công ty CP Chế tạo máy - Vinacomin (VMC) bắt đầu.

Nhằm tạo dư địa cho sản xuất, duy trì ổn định sản lượng và đáp ứng nhu cầu than cho nền kinh tế, TKV đang tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ các dự án đầu tư trọng điểm trên địa bàn Quảng Ninh. Nhiều công trình đang được tăng tốc triển khai, từng bước hình thành chuỗi sản xuất đồng bộ, hiện đại, tạo nền tảng cho sự phát triển ổn định, lâu dài của ngành Than.

Sáng 21/9, đồng chí Vũ Quyết Tiến, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ thành phố chủ trì buổi làm việc với Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) về công tác chuẩn bị, phối hợp tổ chức Lễ kỷ niệm 90 năm Ngày Truyền thống công nhân Vùng mỏ - Truyền thống ngành Than. Dự hội nghị còn có đồng chí Vũ Anh Tuấn, Phó Bí thư Đảng ủy, Tổng Giám đốc Tập đoàn TKV.

Đặt chuyển đổi xanh vào trung tâm đổi mới mô hình tăng trưởng, TP Quảng Ninh đang hướng tới mục tiêu phát triển nhanh nhưng bền vững, từng bước giảm phụ thuộc vào tài nguyên, nâng cao năng suất và hiệu quả sử dụng nguồn lực, đồng thời kiểm soát tốt hơn tác động môi trường. 

Ngành Than là một trong những trụ cột đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Với vị trí quan trọng, trong giai đoạn phát triển mới, xanh, bền vững, ngành Than đang từng bước ứng dụng khoa học, công nghệ, đẩy mạnh chuyển đổi số, hiện đại hóa phương thức sản xuất, nâng cao năng suất, hiệu quả công việc.

Trên những công trường của Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), không khí thi đua hướng tới kỷ niệm 90 năm Ngày Truyền thống công nhân Vùng Mỏ - Truyền thống ngành Than đang được cụ thể hóa bằng những công trình thiết thực cho sản xuất. Mỗi công trình là một dấu mốc của đổi mới, đồng thời ghi lại dấu ấn của những người thợ đang tiếp nối truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm” bằng lao động, trí tuệ và tinh thần làm chủ công nghệ.

Cơ giới hóa, tự động hóa, tin học hóa, thường được gọi là “3 hóa”, đang trở thành giải pháp quan trọng giúp ngành Than đổi mới phương thức sản xuất. Trong điều kiện khai thác ngày càng xuống sâu, đi xa, việc đẩy mạnh ứng dụng máy móc, công nghệ và dữ liệu vào các khâu sản xuất không chỉ góp phần nâng cao năng suất, giảm lao động trực tiếp mà còn nâng cao an toàn lao động, từng bước hướng tới xây dựng những mỏ than hiện đại.

Ở nơi những tầng than sâu hun hút dưới lòng đất và những cung đường vận tải đầy đất đá, người thợ mỏ Quảng Ninh từ bao đời nay vẫn quen với khái niệm “trận địa” theo nghĩa đen: gương lò, công trường, ca sản xuất. Nhưng có một trận địa khác, không tiếng máy khoan, không ánh đèn lò, đang được hàng chục nghìn đoàn viên, thanh niên ngành Than âm thầm giữ vững mỗi ngày, mỗi giờ - đó là không gian mạng. Ở đó, 28 mô hình do chính đội ngũ cán bộ Đoàn chủ chốt của Đoàn Than Quảng Ninh tại 28 cơ sở Đoàn trực thuộc dựng lên, đang trở thành một “lá chắn xanh” thầm lặng nhưng bền bỉ, để mỗi đoàn viên, thanh niên - dù đứng dưới hầm lò hay ở trên mặt bằng đều có thể là một chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng.

Từ những bản làng vùng cao đến các tầng lò sâu trong lòng đất, hành trình “đưa đường lò về bản” mở ra cơ hội việc làm ổn định cho thanh niên dân tộc thiểu số. Các chính sách thu hút, đào tạo và đãi ngộ không chỉ góp phần bổ sung nhân lực cho ngành Than, mà còn giúp người dân vùng cao nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống. Sự dịch chuyển lao động ấy góp phần tăng cường gắn kết cộng đồng, tiếp thêm động lực vươn lên từ những vùng đất giàu truyền thống ngành Than.

40 năm đổi mới đã làm nên một Quảng Ninh khác trước: năng động hơn, hiện đại hơn, dám đi trước ở những việc khó. Trong hành trình ấy, ngành Than và Đảng bộ Than Quảng Ninh giữ một vị trí rất riêng.

Hơn một thế kỷ hình thành và phát triển, ngành Than không chỉ trở thành một ngành kinh tế đặc thù của Quảng Ninh mà còn góp phần bồi đắp những giá trị văn hóa đặc sắc của Vùng mỏ. Từ lao động và cuộc sống của những người thợ mỏ, một hệ giá trị văn hóa dần được hình thành, kết tinh ở tinh thần kỷ luật và đồng tâm, sự đoàn kết, ý thức trách nhiệm, tình yêu nghề và niềm tự hào về Vùng mỏ.

Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) và vùng đất mỏ Quảng Ninh từ lâu đã gắn bó khăng khít, bền chặt. Bản sắc "Kỷ luật và Đồng tâm" không dừng lại ở những khẩu hiệu thi đua trên tầng mỏ hay dưới hầm sâu, mà thẩm thấu vào từng hành động nghĩa tình, đưa trách nhiệm xã hội trở thành nhịp đập tự nhiên trong mỗi bước phát triển của ngành Than.

Được ví như "cánh tay thép" vươn dài trong lòng đất, các đơn vị cơ khí ngành than chính là điểm tựa kỹ thuật vững chắc cho mọi tầng moong, đường lò. Không chỉ dừng lại ở việc sửa chữa, bảo dưỡng thiết bị, lực lượng cơ khí mỏ ngày nay đã tự chủ chế tạo nhiều máy móc, giàn chống hiện đại, đáp ứng yêu cầu tinh nhuệ và an toàn của ngành khai thác. Sự sáng tạo bền bỉ cùng tay nghề cao của những người thợ cơ khí đã giúp tối ưu hóa sản xuất, làm chủ công nghệ, giữ cho dòng chảy "vàng đen" của Tổ quốc luôn vận hành thông suốt và an toàn.

Trong lịch sử phát triển của ngành Than - Khoáng sản Việt Nam, người thợ mỏ luôn là lực lượng trực tiếp làm nên những tấn than, góp phần bảo đảm nguồn năng lượng phục vụ sản xuất và đời sống đất nước. Từ những tầng sâu lòng đất đến các khai trường, nhà máy, công trường, ở đâu có những người thợ mỏ, ở đó có tinh thần vượt khó, ý thức tổ chức kỷ luật và sự gắn bó với nghề được hun đúc qua nhiều thế hệ.

Quảng Ninh có nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú, trong đó than đá là tài nguyên đặc biệt quan trọng với trữ lượng ước tính 8,8 tỷ tấn. Riêng vùng than trải dài từ Đông Triều đến Cẩm Phả có trữ lượng khoảng 3,6 tỷ tấn, chiếm hơn 90% trữ lượng than của cả nước. Từ nguồn tài nguyên này, ngành Than hình thành và phát triển, trở thành một phần không thể tách rời trong lịch sử Vùng mỏ, đồng thời giữ vai trò quan trọng đối với kinh tế - xã hội Quảng Ninh.

Nằm sâu dưới mực nước biển, những đường lò ở độ sâu -100m là "đại công trường" đầy thách thức của ngành khai thác than hầm lò. Ở độ sâu đặc thù này, người thợ mỏ phải đối mặt với áp lực đất đá cực lớn, nguy cơ bùng phát khí mỏ và nền nhiệt độ luôn ở ngưỡng gay gắt. Tuy nhiên, bằng sự kiên cường cùng việc ứng dụng công nghệ cơ giới hóa hiện đại, những người thợ vẫn miệt mài chinh phục lòng đất. Mỗi tấn than được khai thác từ độ sâu hàng trăm m không chỉ là thành quả lao động gian khổ, mà còn khẳng định bản lĩnh vượt khó và khát vọng làm chủ lòng đất của ngành Than.

Nằm sâu dưới lòng đất hay trên những khai trường lộng gió, lịch sử ngành than được tạo dựng qua mồ hôi, sức trẻ và những đóng góp của bao thế hệ thợ mỏ. Với tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm” được hun đúc qua nhiều thế hệ, cùng những sáng kiến từ thực tiễn lao động giúp công việc ngày càng an toàn, hiệu quả, họ đã lặng lẽ cống hiến tuổi xuân cho ngành than và sự nghiệp xây dựng đất nước. Những câu chuyện đời, chuyện nghề của họ góp phần làm nên niềm tự hào của vùng đất mỏ hôm nay.

Nếu những đường lò, hầm lò mang vẻ đẹp huyền bí của bóng tối, thì mỏ lộ thiên lại là “sàn diễn” của những gã khổng lồ cơ khí. Đến với Than Hà Tu, cùng tận mắt chiêm ngưỡng những dàn xe siêu trường, siêu trọng – lực lượng vận chuyển hàng triệu tấn đất đá và than mỗi năm, góp phần giữ nhịp sản xuất tại các công trường Vùng mỏ. Mỗi vòng bánh lăn là một nhịp chuyển động mạnh mẽ, thể hiện quy mô và sức vóc của ngành Than Quảng Ninh.

Trong suốt quá trình hình thành và phát triển, ngành Than mà nòng cốt là Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) không chỉ giữ vai trò trụ cột của nền kinh tế, mà còn góp phần tạo dựng bản sắc Vùng mỏ, hun đúc truyền thống "Kỷ luật và đồng tâm". Trên nền tảng truyền thống ấy, Quảng Ninh và TKV tiếp tục đồng hành, chung khát vọng kiến tạo một Vùng mỏ phát triển nhanh, xanh, bền vững, giàu mạnh, văn minh, hiện đại.

Niềm vui, sự phấn khởi và niềm tự hào chắc hẳn là cảm xúc chung của đông đảo người dân Vùng mỏ Quảng Ninh trong những ngày này, khi được chứng kiến quê hương từng bước vươn lên từ gian khó, phát triển bứt phá, toàn diện và đáp ứng đủ tiêu chí để trở thành thành phố.