Trải qua 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, được sự quan tâm chăm lo lãnh đạo, chỉ đạo của cấp uỷ, chính quyền các địa phương đơn vị trong tỉnh, hoạt động của lực lượng dân quân tự vệ (DQTV) tỉnh Quảng Ninh đã đạt được nhiều kết quả khá toàn diện, vững chắc. Qua đó, góp phần thực hiện thắng lợi hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới.
Tự hào truyền thống 80 năm
Ngày 28-3-1935, với tầm nhìn chiến lược của Đảng và lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, “Nghị quyết về Đội tự vệ” đã được thông qua tại Đại hội lần thứ Nhất của Đảng. Đây là Nghị quyết đầu tiên của Đảng về tổ chức chỉ đạo, xây dựng và hoạt động của lực lượng tự vệ; đặt cơ sở, nền móng cho sự ra đời và phát triển của lực lượng DQTV Việt Nam. Trải qua chặng đường chiến đấu, xây dựng và trưởng thành đầy gian lao thử thách, cùng với quân và dân cả nước, lực lượng dân quân tự vệ Việt Nam đã giành nhiều thắng lợi vẻ vang trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ; tham gia xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Trong quá trình ấy, lực lượng DQTV luôn chứng tỏ là lực lượng vô địch của dân tộc Việt Nam anh hùng, là bức tường sắt của Tổ quốc.
Cùng với cả nước, ngay từ ngày đầu thành lập, lực lượng DQTV trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đã đóng vai trò quan trọng trong việc vừa duy trì sản xuất vừa phối hợp tham gia bảo vệ nhà máy, xí nghiệp, công sở, địa phương góp phần cùng quân và dân cả nước đánh đuổi thực dân Pháp, đế quốc Mỹ xâm lược, giải phóng miền Nam thu non sông về một mối. Cụ thể, trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp gian khổ và trường kỳ, lực lượng DQTV và du kích Quảng Ninh đã phối hợp với các lực lượng và nhân dân các dân tộc trong tỉnh tham gia đánh gần 3.200 trận, tiêu diệt và làm bị thương 22.100 tên địch, bắt sống gần 3.000 tên, thu trên 8.000 súng các loại và nhiều quân trang, quân dụng khác. Trong cuộc chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, lực lượng DQTV trong tỉnh đã trực tiếp bắn rơi 200 máy bay Mỹ, cử hàng ngàn CBCS tham gia các đơn vị chủ lực vào Nam tham gia chiến đấu trong các chiến trường. Trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, lực lượng dân quân của tỉnh đã xây dựng và phát triển lên tới trên 10% dân số, lực lượng tự vệ được xây dựng tổ chức tới cấp sư đoàn tự vệ đã góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biên giới quốc gia.
Hiện nay, lực lượng DQTV của tỉnh ngày càng phát triển vững mạnh và rộng khắp với 578 đơn vị dân quân, 392 đơn vị tự vệ ở cơ sở; xây dựng và duy trì hoạt động 7 tiểu đội dân quân thường trực ở 7 xã, phường thuộc địa bàn biên giới và trọng điểm về QP-AN. Chất lượng và độ tin cậy của lực lượng DQTV, nhất là chất lượng chính trị không ngừng được nâng lên. Tỷ lệ đảng viên trong DQTV của tỉnh đạt trên 23%; riêng địa bàn biên giới đạt trên 20%.
Xây dựng “Bức tường sắt của Tổ quốc”
Để xây dựng lực lượng DQTV vững mạnh, góp phần củng cố và tăng cường quốc phòng, giữ vững an ninh chính trị, từ khi có Luật DQTV, tỉnh đã lãnh đạo, chỉ đạo cơ quan quân sự các cấp, chính quyền địa phương thực hiện đồng bộ các biện pháp tổ chức xây dựng, huấn luyện, đảm bảo chế độ, chính sách đối với lực lượng DQTV; gắn xây dựng lực lượng DQTV với xây dựng cơ sở chính trị vững mạnh, xây dựng khu vực phòng thủ (KVPT) tỉnh. Theo đó, cơ quan quân sự các cấp chủ động phối hợp với cấp uỷ, chính quyền địa phương, doanh nghiệp lập đề án, kế hoạch củng cố, kiện toàn, xây dựng lực lượng DQTV phù hợp với đặc thù địa bàn. Đặc biệt, chú trọng tới việc phát huy vai trò lực lượng nòng cốt trong chỉ huy, quản lý, huấn luyện lực lượng DQTV ở cơ sở. Tỉnh còn chỉ đạo các địa phương, cơ quan, tổ chức thường xuyên củng cố, kiện toàn Ban CHQS, nhất là ở xã (phường, thị trấn) và các doanh nghiệp, gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ DQTV chuyên trách, bán chuyên trách ở cơ sở, đảm bảo đủ số lượng, có chất lượng tốt. 10 năm qua, Bộ CHQS tỉnh đã chỉ đạo cơ quan quân sự các cấp tham mưu cho cấp uỷ, chính quyền địa phương tạo nguồn, quy hoạch, cử đi đào tạo được hơn 500 cán bộ Ban CHQS xã, phường, thị trấn theo các chương trình trung cấp, cao đẳng, đại học chuyên nghiệp quân sự cơ sở bằng nguồn ngân sách địa phương. Cùng với đó, tỉnh thường xuyên quan tâm chỉ đạo việc củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các đơn vị tự vệ trong các doanh nghiệp. Bộ CHQS tỉnh đã chủ động phối hợp với các ngành, địa phương thực hiện nghiêm túc, nền nếp công tác rà soát, đăng ký, quản lý công dân và bổ nhiệm, miễn nhiệm cán bộ DQTV, kết nạp DQTV mới, chuyển ra đối với số cán bộ, chiến sĩ đã hết tuổi, hoàn thành nghĩa vụ.
Xác định công tác huấn luyện sẵn sàng chiến đấu là biện pháp then chốt để nâng cao chất lượng tổng hợp, khả năng sẵn sàng chiến đấu của lực lượng DQTV, tỉnh chỉ đạo các địa phương triển khai huấn luyện DQTV đầy đủ theo phương châm “Cơ bản, thiết thực, vững chắc”, sát với yêu cầu và đặc điểm của từng địa bàn. Qua đó, tạo chuyển biến mạnh mẽ về tác chiến cũng như chỉ huy điều hành tác chiến trong khu vực phòng thủ. Đi đôi với đó, tỉnh còn quan tâm chăm lo và thực hiện một số cơ chế phù hợp bảo đảm tốt chế độ đối với lực lượng DQTV. Đến nay, tỉnh đã đầu tư mua sắm, bảo đảm 100% trang phục thống nhất cho lực lượng DQTV và nhiều phương tiện, công cụ hỗ trợ hiện đại.
“Phát huy truyền thống 80 năm xây dựng, chiến đấu, trưởng thành của lực lượng DQTV Việt Nam và truyền thống Tự vệ Vùng mỏ, Quảng Ninh tiếp tục tập trung xây dựng lực lượng DQTV vững mạnh, rộng khắp, thực sự là lực lượng vũ trang quần chúng trung thành, tin cậy của cấp uỷ, chính quyền và nhân dân và là lực lượng nòng cốt trong thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh ở cơ sở, góp phần thực hiện thắng lợi hai nhiệm vụ chiến lược trong giai đoạn mới”, đồng chí Vũ Thị Thu Thuỷ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh.
Trúc Linh
