Ngày 9/11, các nhà lãnh đạo, đại biểu và nhà hoạt động môi trường bắt đầu tập trung tại thành phố Antalya của Thổ Nhĩ Kỳ để tham dự Hội nghị lần thứ 31 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP31), trong bối cảnh thế giới vừa trải qua một năm ghi nhận nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan, từ các đợt nắng nóng chết người tại châu Âu đến lũ lụt nghiêm trọng ở Nepal.
Hội nghị COP31 diễn ra trong bối cảnh chiến sự tại Iran khiến eo biển Hormuz gần như bị đóng cửa, đẩy giá dầu, xăng và nhiều mặt hàng liên quan như phân bón, thuốc bảo vệ thực vật. Những gián đoạn này buộc nhiều chính phủ phải xem xét lại chính sách năng lượng cả trước mắt và lâu dài, trong đó có việc tăng đầu tư vào các nguồn năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời.
Diễn ra từ ngày 9-20/11, hội nghị đặt các đại biểu trước sức ép phải đưa ra những cam kết mới về hành động khí hậu, đồng thời thúc đẩy thực hiện các cam kết đã thống nhất trước đó. Giới khoa học cảnh báo thế giới đang đứng trước nguy cơ vượt ngưỡng tăng nhiệt 1,5 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp, mục tiêu được xác lập trong Hiệp định Paris năm 2015. Nguy cơ này phản ánh những khó khăn trong nỗ lực cắt giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính từ việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
“Đây là kỳ hội nghị đầu tiên mà nguy cơ thế giới vượt ngưỡng tăng nhiệt 1,5 độ C đã trở nên rõ ràng”, Chủ tịch COP31, Bộ trưởng Môi trường Thổ Nhĩ Kỳ Murat Kurum, nhận định. Ông nhấn mạnh hội nghị sẽ tập trung chuyển các cam kết về khí hậu thành những hành động cụ thể, thay vì chỉ đặt ra những mục tiêu mới.
Chương trình hành động do Thổ Nhĩ Kỳ đề xuất tập trung vào giảm phát thải khí methane, xây dựng các đô thị có khả năng chống chịu tốt hơn trước biến đổi khí hậu và thúc đẩy điện khí hóa. Một trong những mục tiêu trọng tâm là nâng tỷ trọng điện trong tổng tiêu thụ năng lượng cuối cùng toàn cầu từ khoảng 21% hiện nay lên 35% vào năm 2035, ưu tiên sử dụng điện từ các nguồn năng lượng tái tạo như điện gió và điện mặt trời nhằm giảm phát thải khí nhà kính.
Các đại biểu cũng dự kiến thảo luận về hỗ trợ tài chính cho các nước nghèo để thích ứng với tình trạng nhiệt độ gia tăng và các hiện tượng thời tiết cực đoan, đồng thời chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch.
Hai kỳ COP gần đây tại Brazil và Azerbaijan bị chỉ trích vì chưa đạt được đồng thuận cụ thể về cắt giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính. Trong khi đó, Mỹ, quốc gia phát thải lớn thứ hai thế giới sau Trung Quốc, tiếp tục vắng mặt sau khi Tổng thống Donald Trump rút nước này khỏi các nỗ lực đàm phán khí hậu quốc tế.
Hội nghị năm nay được Thổ Nhĩ Kỳ và Australia phối hợp tổ chức sau khi hai nước từng cạnh tranh quyền đăng cai. Theo thỏa thuận, Thổ Nhĩ Kỳ là nước chủ nhà, còn Australia đảm nhiệm vai trò chủ trì đàm phán. Tuy nhiên, cả hai nước đều đối mặt với những chỉ trích do vẫn phụ thuộc nhiều vào than đá.
