Trên những miền quê Quảng Ninh, diện mạo vùng nông thôn đang từng ngày khởi sắc. Đằng sau sự đổi thay ấy là sự chung sức, đồng lòng của hàng nghìn hội viên, nông dân, những người không chỉ sẵn sàng hiến đất, góp công xây dựng quê hương, mà còn chủ động đổi mới tư duy, ứng dụng khoa học kỹ thuật, liên kết phát triển sản xuất để nâng cao thu nhập.
Nông dân làm giàu, nông thôn khởi sắc
Trải dài theo vùng đầm bãi ven biển Hải Lạng là những khu nuôi tôm nối tiếp nhau, nơi bao thế hệ người dân gắn bó với con nước, với những mùa tôm được, mất. Trên vùng đất ấy, nghề nuôi tôm đang dần mang một diện mạo khác. Bên cạnh những đầm nuôi truyền thống, các hệ thống ao tròn có mái che, ứng dụng công nghệ hiện đại ngày càng được đầu tư, mở ra hướng làm ăn mới cho người dân. Sự đổi thay ấy bắt đầu từ chính những nông dân dám nghĩ, dám làm, mạnh dạn bước ra khỏi lối sản xuất đã quen thuộc bao năm.
Một trong những người tiên phong với cách làm ấy là ông Lý Kim Bảo, ở thôn Thống Nhất. Từng gắn bó với những ao tôm truyền thống, ông Bảo hiểu rằng mỗi vụ nuôi không chỉ trông vào kinh nghiệm, mà còn phụ thuộc nhiều vào thời tiết, môi trường nước và dịch bệnh. Mong muốn tìm một phương thức sản xuất chủ động, hiệu quả hơn đã đưa ông Bảo đến quyết định đầu tư hơn 6 tỷ đồng vào năm 2023, chuyển đổi hệ thống ao nuôi hình vuông sang ao tròn có mái che, ứng dụng công nghệ nuôi tuần hoàn, không thay nước.
Giờ đây, trên diện tích 6.000m², gia đình ông Bảo có 12 ao tròn nuôi tôm thẻ chân trắng công nghệ cao. Việc kiểm soát tốt hơn môi trường nuôi giúp ông Bảo chủ động trong sản xuất, hạn chế nguy cơ dịch bệnh và nâng cao năng suất. Vụ đông năm 2024, gia đình ông Bảo thu hoạch 23,5 tấn tôm, đạt doanh thu gần 6 tỷ đồng. Sang vụ xuân năm 2025, sản lượng tăng lên gần 40 tấn, doanh thu hơn 8 tỷ đồng. Những vụ tôm thắng lợi không chỉ mang lại nguồn thu đáng kể cho gia đình ông Bảo, mà còn khẳng định hiệu quả của hướng đi mới trên vùng đất vốn gắn bó lâu đời với nghề nuôi trồng thủy sản.
Ông Lý Kim Bảo chia sẻ: Thấy mô hình mới mang lại hiệu quả, tôi đã chia sẻ kinh nghiệm, hướng dẫn kỹ thuật cho các hộ nuôi khác để mọi người cùng phát triển kinh tế. Hơn chục hộ nuôi tôm trên địa bàn đã được tôi hướng dẫn, chia sẻ kỹ thuật cải tạo ao nuôi, góp phần tạo nên một vùng nuôi tôm công nghệ cao tấp nập như ngày hôm nay.
Câu chuyện của ông Lý Kim Bảo cũng là một lát cắt trong bức tranh chuyển mình của vùng nuôi tôm Hải Lạng. Ông Lục Văn Phúc, Chủ tịch Hội Nông dân xã Hải Lạng cho biết: Hải Lạng hiện có 405 cơ sở nuôi tôm thâm canh và quảng canh với diện tích khoảng 1.141ha. 9 tháng năm 2026, sản lượng tôm nuôi đạt khoảng 3.210 tấn, tăng 8,9% so cùng kỳ năm 2025. Những con số ấy phần nào cho thấy hiệu quả từ việc khai thác tiềm năng, lợi thế của địa phương, đồng thời phản ánh nỗ lực đổi mới phương thức sản xuất của người dân trên vùng quê ven biển.
Không riêng xã Hải Lạng, trên nhiều vùng quê của Quảng Ninh, những cách nghĩ, cách làm mới đang từng bước làm thay đổi diện mạo sản xuất nông nghiệp. Thay vì chỉ dựa vào kinh nghiệm truyền thống, nhiều nông dân đã mạnh dạn đầu tư máy móc, ứng dụng khoa học kỹ thuật, phát triển các mô hình sản xuất công nghệ cao, kinh tế trang trại, liên kết theo chuỗi giá trị. Sự chuyển đổi ấy không chỉ góp phần nâng cao năng suất, chất lượng nông sản, mà còn mở ra cơ hội làm giàu ngay trên chính mảnh đất quê hương.
Năm 2025, toàn thành phố có 32.992 hộ nông dân đạt danh hiệu sản xuất, kinh doanh giỏi các cấp; 10 tháng năm 2026 có 56.219 hộ đăng ký phấn đấu đạt danh hiệu này, vượt gần 50% chỉ tiêu đề ra. Cùng với sự phát triển của kinh tế hộ, xu hướng hợp tác, liên kết sản xuất ngày càng được đẩy mạnh. Trong 10 tháng, toàn thành phố đã triển khai 189 mô hình liên kết theo chuỗi giá trị; thành lập mới 9 tổ hợp tác, 18 hợp tác xã nông nghiệp, thu hút 3.960 hội viên tham gia.
Những mô hình này đang góp phần nâng cao giá trị nông sản, tạo thêm việc làm và thu nhập cho người dân. Khi kinh tế hộ ngày càng phát triển, đời sống người nông dân được cải thiện, những vùng quê cũng có thêm nguồn lực để đổi thay. Không chỉ vươn lên làm giàu, người nông dân còn có điều kiện đóng góp nhiều hơn cho cộng đồng, chung sức xây dựng quê hương.
Dựng xây những miền quê đáng sống
Nếu như sự năng động, sáng tạo trong phát triển kinh tế đang mang lại cuộc sống ngày càng khá giả cho người nông dân thì tinh thần đoàn kết, trách nhiệm với cộng đồng lại góp phần làm nên diện mạo mới cho những miền quê. Trên khắp các vùng nông thôn của Quảng Ninh, những con đường mới được mở rộng, những tuyến kênh mương được kiên cố hóa, những công trình dân sinh đang từng bước hoàn thiện đều có dấu ấn đóng góp của người dân.
Trong 10 tháng năm 2026, hội viên, nông dân toàn thành phố đã đóng góp 9.904 ngày công, hiến 158.541m² đất; tham gia làm mới, sửa chữa 182km đường giao thông, 902km kênh mương và 65 cầu, cống. Đằng sau những con số là những tuyến đường đi lại thuận tiện hơn, những công trình thủy lợi phục vụ sản xuất tốt hơn, góp phần cải thiện điều kiện sống và mở thêm cơ hội phát triển kinh tế cho người dân vùng nông thôn.
Điều đáng ghi nhận là người nông dân ngày càng chủ động tham gia vào công việc chung của thôn, xóm. Không chỉ đóng góp nguồn lực xây dựng các công trình, nhiều người còn tích cực tham gia quản lý, giữ gìn và bảo vệ những thành quả đã được tạo dựng. Chính sự đồng thuận, tự giác ấy đã góp phần đưa chương trình xây dựng nông thôn mới trở thành phong trào sâu rộng, gắn với nhu cầu thiết thực của từng cộng đồng dân cư.
Cùng với những tuyến đường, công trình hạ tầng được đầu tư, diện mạo nông thôn còn đổi thay qua cảnh quan, môi trường sống. Việc giữ gìn vệ sinh đường làng, ngõ xóm, thu gom, xử lý rác thải, chỉnh trang khu dân cư ngày càng được người dân quan tâm. Những hoạt động tuy giản dị nhưng có ý nghĩa lâu dài, góp phần hình thành nếp sống văn minh, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường ngay từ mỗi gia đình.
Từ đầu năm đến nay, đã có 50 cơ sở hội nông dân xây dựng mô hình bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu. Thông qua các mô hình, người dân được khuyến khích chủ động tham gia giữ gìn cảnh quan, bảo vệ tài nguyên, từng bước tạo chuyển biến trong nhận thức và hành động. Bởi xây dựng nông thôn mới không chỉ là có thêm những công trình khang trang, mà còn là giữ cho không gian sống luôn xanh, sạch, đẹp, để người dân được thụ hưởng môi trường sống tốt hơn.
Cùng với việc hoàn thiện hạ tầng, chỉnh trang cảnh quan, xây dựng nông thôn mới còn gắn với mục tiêu nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm an sinh xã hội để người dân được thụ hưởng ngày càng tốt hơn những thành quả phát triển. Trong năm, các cấp hội nông dân toàn thành phố đã vận động, hỗ trợ 16 hộ có hoàn cảnh khó khăn xóa nhà tạm, nhà ở dột nát. Những mái nhà kiên cố được xây dựng không chỉ giúp các gia đình ổn định cuộc sống, yên tâm lao động, sản xuất, mà còn góp phần cải thiện điều kiện sống ở khu vực nông thôn, để không ai bị bỏ lại phía sau trong hành trình xây dựng nông thôn mới.
Nhìn lại chặng đường đã qua, sự chung sức của nông dân là một trong những yếu tố quan trọng góp phần không nhỏ vào hành trình xây dựng nông thôn mới của Quảng Ninh. Bước vào giai đoạn mới, khi yêu cầu xây dựng nông thôn mới ngày càng cao, vai trò chủ thể của người nông dân càng trở nên quan trọng.
Ông Nguyễn Văn Đức, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nông dân thành phố, cho biết: Giai đoạn 2025-2030, các cấp hội nông dân Quảng Ninh tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, hướng mạnh về cơ sở; tập trung vận động, hỗ trợ hội viên phát triển kinh tế, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả, liên kết theo chuỗi giá trị. Cùng với đó, đẩy mạnh vận động nông dân tham gia xây dựng kết cấu hạ tầng, bảo vệ môi trường, chỉnh trang cảnh quan nông thôn sáng - xanh - sạch - đẹp; giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa, xây dựng đời sống văn minh, góp phần nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới theo hướng bền vững.