Chiều 17/10, trong ngày làm việc đầu tiên của Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu thảo luận tại tổ về 3 dự án luật: Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập.
Phát biểu đề dẫn phiên thảo luận, đại biểu Quản Minh Cường, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH thành phố Quảng Ninh, Tổ trưởng tổ thảo luận, đề nghị các đại biểu tập trung đóng góp ý kiến vào những nội dung mới, còn có ý kiến khác nhau đối với 3 dự án luật. Trong đó, đối với dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, đại biểu đề nghị tập trung làm rõ tiêu chí xác định doanh nghiệp sau khi nâng ngưỡng quy mô lên 300 lao động và doanh thu 400 tỷ đồng; các chính sách hỗ trợ về vốn, mặt bằng sản xuất, mua sắm công, thuế, đất đai, đấu thầu; cơ chế quản trị tối giản đối với doanh nghiệp một người, trách nhiệm đối với các khoản nợ phát sinh trước khi chuyển đổi và việc bảo đảm quyền lợi của người lao động. Đồng thời, cần nghiên cứu cơ chế để địa phương chủ động bố trí ngân sách thực hiện chính sách hỗ trợ doanh nghiệp.
Với Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán, đại biểu đề nghị luật hóa các phương án cắt giảm điều kiện, thủ tục liên quan đến lưu ký chứng khoán, ngân hàng thanh toán và chào bán cổ phiếu; nghiên cứu mở rộng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với giao dịch điện tử, đồng thời tăng cường yêu cầu bảo mật, an toàn thông tin và làm rõ trách nhiệm của các chủ thể liên quan.
Đối với Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập, đại biểu lưu ý cần làm rõ việc cắt giảm điều kiện kinh doanh, mở rộng đối tượng cung cấp dịch vụ nhưng vẫn bảo đảm chất lượng; tránh tình trạng chứng chỉ năng lực trở thành điều kiện kinh doanh trá hình. Bên cạnh đó, cần đánh giá trách nhiệm pháp lý của đơn vị cung cấp dịch vụ, hiệu quả cơ chế hậu kiểm và vai trò của các tổ chức nghề nghiệp trong bảo vệ quyền lợi khách hàng, nhất là hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ. Các quy định chuyển tiếp đối với người đã được cấp chứng chỉ, giấy chứng nhận cần bảo đảm quyền lợi hợp pháp, tính khả thi và tránh phát sinh vướng mắc khi thực hiện.
Phát biểu thảo luận, đại biểu Nguyễn Thị Thu Hà, Phó trưởng Đoàn ĐBQH thành phố Quảng Ninh, cơ bản thống nhất với việc sửa đổi, bổ sung các quy định của Luật Chứng khoán, Luật Kế toán và Luật Kiểm toán độc lập; đồng thời đề nghị làm rõ một số nội dung nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư và khách hàng sử dụng dịch vụ.
Đối với Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán, đại biểu đề nghị quy định rõ giới hạn rủi ro, trách nhiệm bảo vệ nhà đầu tư trong cơ chế thử nghiệm có kiểm soát; bảo đảm an toàn dữ liệu, tách biệt tài sản khách hàng và có cơ chế khiếu nại, bồi thường thiệt hại. Đồng thời, cần kiểm soát xung đột lợi ích khi công ty chứng khoán tham gia nhiều khâu trong hoạt động phát hành, phân phối và đại diện người sở hữu trái phiếu; làm rõ trách nhiệm quản lý tài sản bảo đảm. Việc cắt giảm điều kiện kinh doanh cần đi đôi với duy trì tiêu chuẩn năng lực, đạo đức nghề nghiệp, tăng cường giám sát và có quy định chuyển tiếp phù hợp.
Đối với Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán và Luật Kiểm toán độc lập, đại biểu đề nghị quy định rõ tiêu chuẩn năng lực chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp và nghĩa vụ cập nhật kiến thức của người cung cấp dịch vụ kế toán. Đồng thời, cần công khai thông tin về chứng chỉ, phạm vi chuyên môn và tình trạng hành nghề để khách hàng tra cứu. Cùng với đó, cần phân định rõ trách nhiệm của tổ chức ký hợp đồng, cá nhân trực tiếp thực hiện và người soát xét; bảo đảm quyền yêu cầu khắc phục vi phạm, bồi thường thiệt hại của khách hàng, quy định chặt chẽ việc lưu giữ, bảo mật và bàn giao hồ sơ dịch vụ.
Đại biểu cũng đề nghị đánh giá kỹ cơ chế bảo đảm trách nhiệm nghề nghiệp khi bỏ yêu cầu bảo hiểm bắt buộc, nghiên cứu các biện pháp bảo đảm khả năng bồi thường đối với dịch vụ có rủi ro cao. Đồng thời, cần bổ sung nguyên tắc ứng dụng phần mềm và trí tuệ nhân tạo trong hoạt động kế toán, kiểm toán, bảo đảm công nghệ không làm giảm nhẹ trách nhiệm pháp lý của tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ.
Tham gia thảo luận, đại biểu Vũ Ngọc Lâm, Phó Giám đốc Sở Tài chính, ĐBQH thành phố Quảng Ninh, đề nghị các chính sách miễn, giảm thuế được quy định thống nhất trong pháp luật về thuế. Theo đại biểu, cần đánh giá tổng thể tác động của các chính sách này đến cân đối ngân sách nhà nước, tránh quy định phân tán tại các luật chuyên ngành. Ý kiến được đưa ra liên quan đến quy định miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 3 năm tại khoản 2 Điều 9 dự thảo luật.
Đối với chính sách hỗ trợ mặt bằng sản xuất tại Điều 10, đại biểu đề nghị phân biệt diện tích dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa giữa khu công nghiệp và cụm công nghiệp, bởi quy mô và điều kiện thực tế của hai loại hình khác nhau. Về mức hỗ trợ giảm tiền thuê lại đất tối thiểu 30% trong 5 năm, nên giao địa phương chủ động quyết định mức hỗ trợ cụ thể trên cơ sở không thấp hơn mức sàn của luật, phù hợp với khả năng cân đối ngân sách và định hướng thu hút đầu tư của từng địa phương.
Về quy định dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa các gói thầu có giá không quá 20 tỷ đồng tại Điều 12, đại biểu đề xuất không tổ chức đấu thầu lại khi không có doanh nghiệp nhỏ và vừa đáp ứng yêu cầu, nhằm tránh kéo dài thời gian thực hiện. Thay vào đó, có thể cho phép các nhóm doanh nghiệp cùng nộp hồ sơ, ưu tiên đánh giá hồ sơ của doanh nghiệp nhỏ và vừa trước; nếu không có nhà thầu đáp ứng yêu cầu thì tiếp tục đánh giá hồ sơ của các doanh nghiệp khác. Cách làm này vừa bảo đảm mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, vừa góp phần rút gọn quy trình, thủ tục đấu thầu.
