Trong bối cảnh tình hình khu vực biên giới, vùng biển đảo nơi địa đầu Tổ quốc còn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp, việc xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc là giải pháp mang lại hiệu quả lâu dài, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới, duy trì môi trường phát triển ổn định và bền vững cho tỉnh. Nhận thức rõ điều đó, thời gian qua, cùng với triển khai các mặt công tác biên phòng, Đồn Biên phòng Trà Cổ (Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh Quảng Ninh) đã tích cực thực hiện nhiều giải pháp sáng tạo, hiệu quả trong xây dựng “thế trận lòng dân”, góp phần giữ vững “trận địa tư tưởng” ngay từ nơi địa đầu Tổ quốc.
Đưa pháp luật đến gần dân hơn
Đồn Biên phòng Trà Cổ được giao quản lý, bảo vệ đoạn biên giới chính diện dài 8,968km; địa bàn gồm một phần phường Móng Cái 1, Móng Cái 2, với 4.654 hộ, 16.572 nhân khẩu. Trên địa bàn có Giáo xứ Trà Cổ với 390 hộ, 1.925 giáo dân. Người dân chủ yếu sinh sống bằng khai thác hải sản ven bờ, du lịch, dịch vụ và nông nghiệp.
Những năm qua, đời sống nhân dân từng bước được nâng lên; phần lớn người dân chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Tuy nhiên, với đặc thù là địa bàn biên giới vừa có đường biên trên bộ, vừa có đường biên trên biển tiếp giáp Trung Quốc, nơi đây luôn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp về an ninh trật tự, buôn lậu, xuất nhập cảnh trái phép, tệ nạn xã hội. Mặt khác, do địa hình rộng, phức tạp, đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn, hiểu biết pháp luật ở một số đối tượng còn hạn chế… là những điều kiện để các thế lực thù địch, phản động, phần tử cơ hội chính trị lợi dụng chống phá bằng nhiều thủ đoạn tinh vi.
Trên không gian mạng, các thế lực phản động thường triệt để khai thác những bất cập trong quản lý biên giới, cửa khẩu, dân tộc, tôn giáo và các vụ việc tiêu cực cá biệt để xuyên tạc, kích động, gây hoài nghi, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng và Nhà nước; nhất là lợi dụng internet, mạng xã hội để phát tán thông tin sai sự thật, bóp méo bản chất sự việc, phục vụ âm mưu “diễn biến hòa bình”.
Từ thực tế ấy, Đảng ủy, chỉ huy Đồn Biên phòng Trà Cổ xác định: Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trước hết phải bắt đầu từ những việc gần dân nhất. Người dân phải hiểu pháp luật, hiểu quyền và trách nhiệm của mình, biết kiểm chứng thông tin, biết từ chối và phản bác những luận điệu sai trái. Khi dân hiểu đúng, dân sẽ làm đúng; khi dân tin, dân sẽ đồng hành cùng bộ đội.
Với quan điểm đó, thời gian qua, Đồn Biên phòng Trà Cổ thường xuyên đổi mới công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật theo hướng lấy người dân làm trung tâm. Thay vì chỉ tuyên truyền tại các hội nghị, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã trực tiếp xuống khu dân cư, ra bến bãi, gặp ngư dân, chủ phương tiện, hộ kinh doanh, đồng bào có đạo để trao đổi bằng những câu chuyện cụ thể trong đời sống, như: Một chuyến biển cần khai báo thế nào? Một nguồn tin lạ trên mạng có nên chia sẻ ngay không? Tiếp tay vận chuyển hàng lậu, đưa đón người xuất, nhập cảnh trái phép sẽ bị xử lý ra sao? Những nội dung tưởng như khô khan ấy được cán bộ Biên phòng giải thích bằng tình huống gần gũi, giúp người dân dễ nhớ và dễ thực hiện.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Đồn Biên phòng Trà Cổ tổ chức 57 lượt tổ với 230 lượt cán bộ, chiến sĩ xuống địa bàn nắm tình hình; phối hợp với chính quyền, ban, ngành, đoàn thể tuyên truyền chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đơn vị vận động nhân dân không tiếp tay cho buôn lậu, không vận chuyển hàng hóa trái phép, vũ khí, chất cháy nổ, ma túy; không đưa đón, chỉ đường cho các đối tượng xuất, nhập cảnh trái phép. Đơn vị cũng phát 1.100 tờ rơi cho ngư dân; phối hợp tổ chức “Tiết học biên cương” thu hút trên 250 giáo viên, học sinh tham gia.
Không chỉ tuyên truyền theo từng đợt, Đồn Biên phòng Trà Cổ còn duy trì cách làm lâu dài. Đơn vị phân công 8 đảng viên tham gia sinh hoạt tại 8 chi bộ khu phố; 27 cán bộ, đảng viên phụ trách 76 hộ gia đình. Qua những lần sinh hoạt, thăm hỏi, trò chuyện, cán bộ biên phòng nắm chắc hơn tâm tư của nhân dân, kịp thời giải thích những vấn đề người dân còn băn khoăn, không để thông tin sai lệch có điều kiện lan rộng.
Với địa bàn có đông giáo dân, đơn vị chú trọng phối hợp với cấp ủy, chính quyền và Ban Hành giáo Giáo xứ Trà Cổ tuyên truyền chính sách tôn giáo, chủ trương đại đoàn kết toàn dân tộc; vận động bà con sống “tốt đời, đẹp đạo”, tích cực tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia. Mô hình “Dân vận khéo trong đồng bào công giáo” được duy trì hiệu quả, góp phần củng cố đoàn kết lương - giáo, không để các phần tử xấu lợi dụng vấn đề tôn giáo để chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân.
Điều đáng ghi nhận là công tác tuyên truyền đã tạo chuyển biến trong hành động của người dân. Từ chỗ chỉ tiếp nhận thông tin, người dân đã chủ động hơn trong bảo vệ địa bàn. Trong 6 tháng đầu năm 2026, nhân dân cung cấp cho đơn vị 16 nguồn tin có giá trị liên quan đến quản lý, bảo vệ biên giới, phòng chống buôn lậu, xuất, nhập cảnh trái phép. Mỗi nguồn tin ấy là một biểu hiện cụ thể của niềm tin, cũng là một “lá chắn” từ cơ sở trước những hành vi vi phạm pháp luật và các luận điệu xuyên tạc, kích động.
Chăm lo đời sống nhân dân, bồi đắp niềm tin từ cơ sở
Nếu tuyên truyền giúp dân hiểu đúng, thì chăm lo đời sống giúp dân tin và gắn bó lâu dài. Ở khu vực biên giới biển, niềm tin của nhân dân không đến từ những khẩu hiệu xa xôi, mà từ những việc làm cụ thể, kịp thời, thiết thực với từng gia đình, từng khu dân cư.
Trên con đường dẫn vào khu Bình Ngọc 2, phường Móng Cái 1, căn nhà còn thơm mùi sơn mới của gia đình ông Nguyễn Văn Vinh là một minh chứng. Gia đình ông Vinh thuộc diện khó khăn. Hai vợ chồng tuổi đã cao, thu nhập bấp bênh; bản thân ông sức khỏe yếu, người con út chậm phát triển trí não, thường xuyên cần sự chăm sóc của gia đình. Căn nhà cấp 4 xây dựng gần 30 năm trước đã xuống cấp nghiêm trọng, mái dột, tường nứt, mỗi khi mưa gió cả nhà lại phải co cụm tránh dột.
Thấu hiểu hoàn cảnh ấy, cuối năm 2025, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Trà Cổ hỗ trợ gia đình ông Vinh 10 triệu đồng, đồng thời vận động thêm nguồn lực từ chính quyền địa phương và các nhà hảo tâm để sửa chữa nhà ở. Nhờ đó, căn nhà được hoàn thành với tổng kinh phí trên 80 triệu đồng. Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, gia đình ông được đón năm mới trong căn nhà vững chãi hơn.
Tại khu Đông Thịnh, phường Móng Cái 1, gia đình bà Dương Thị Đo cũng là hộ có hoàn cảnh khó khăn. Chồng mất sớm, các con làm ăn xa, bản thân bà bị u hạch ở chân, đi lại khó khăn. Sau nhiều đợt mưa bão, mái nhà bị hư hỏng, không còn bảo đảm an toàn. Trước hoàn cảnh đó, Chi đoàn Đồn Biên phòng Trà Cổ tổ chức lực lượng giúp gia đình bà lợp lại mái nhà, dọn dẹp, sửa sang khuôn viên. Việc làm ấy không lớn về vật chất, nhưng kịp thời và ấm áp, giúp thắt chặt thêm tình quân - dân nơi biên giới.
Hưởng ứng cuộc vận động “Xóa nhà tạm, nhà dột nát” giai đoạn 2024-2025, định hướng đến năm 2030, từ năm 2025 đến nay, Đồn Biên phòng Trà Cổ đã triển khai hỗ trợ, chủ trì vận động trên 100 triệu đồng giúp các hộ dân có hoàn cảnh khó khăn xây mới, sửa chữa 2 căn nhà. Không chỉ hỗ trợ nhà ở, đơn vị còn phối hợp với địa phương triển khai nhiều hoạt động giúp dân ổn định đời sống, phát triển sản xuất, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.
Sự đồng hành ấy còn thể hiện qua những việc làm thường xuyên. Đơn vị nhận chăm sóc một người già neo đơn, hỗ trợ 15kg gạo và nhu yếu phẩm trị giá 500.000 đồng mỗi tháng; tiếp tục đỡ đầu 4 học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trong chương trình “Nâng bước em tới trường - Con nuôi Đồn Biên phòng”. Mỗi suất quà, mỗi phần hỗ trợ, mỗi học sinh được nâng bước đến trường đều làm cho hình ảnh người lính Biên phòng gần gũi hơn trong lòng nhân dân.
Cùng với chăm lo an sinh, Đồn Biên phòng Trà Cổ tích cực tham gia xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Đơn vị phối hợp với Đoàn phường Móng Cái 1, Hội Phụ nữ phường Móng Cái 1 tổ chức 5 buổi vệ sinh môi trường, bãi biển, với 54 lượt cán bộ, đoàn viên tham gia, thu gom, xử lý trên 15 tấn rác. Đơn vị cũng phối hợp địa phương phát động Tết trồng cây “Đời đời nhớ ơn Bác Hồ”, trồng 300 cây ăn quả tại Đài Quan sát Tràng Vĩ; tham gia các hoạt động “Ngày thứ bảy tình nguyện”, “Ngày chủ nhật xanh”, góp phần xây dựng môi trường sống sáng, xanh, sạch, đẹp…
Trung tá Đào Xuân Nguyên, Chính trị viên Đồn Biên phòng Trà Cổ, chia sẻ: “Chúng tôi không ngừng nỗ lực để xây dựng mối quan hệ đoàn kết, gắn bó quân - dân ngày càng bền chặt. Khi nhân dân tin yêu, quý mến, đó chính là sức mạnh to lớn để chúng tôi hoàn thành tốt nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia”.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, xét đến cùng, là bảo vệ niềm tin của nhân dân vào con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn. Ở Đồn Biên phòng Trà Cổ, niềm tin ấy được bồi đắp bằng sự gần dân, hiểu dân, trọng dân và có trách nhiệm với dân. Khi dân hiểu pháp luật, cảnh giác trước thông tin xấu độc, tích cực cung cấp nguồn tin, cùng bộ đội giữ gìn chủ quyền, an ninh biên giới, thì công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không còn là khẩu hiệu xa xôi, mà trở thành sức mạnh thực tiễn ngay từ cơ sở.
Từ tuyên truyền pháp luật đến chăm lo đời sống nhân dân, từ giữ vững an ninh địa bàn đến hỗ trợ từng hoàn cảnh khó khăn, Đồn Biên phòng Trà Cổ đang cụ thể hóa nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bằng những việc làm gần dân, sát dân.
