Thực hiện nghiêm Công điện số 198/CĐ-TTg, ngày 17/10/2025 của Thủ tướng Chính phủ "Về việc tập trung thực hiện tháng cao điểm chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU) và phát triển bền vững ngành thủy sản Việt Nam", BĐBP tỉnh Quảng Ninh đang dồn toàn lực siết chặt quản lý trên biển, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền vận động, ngư dân không vi phạm.
Đồng hành với ngư dân
Sáng sớm, những tàu cá của ngư dân khu vực cảng Vụng Dầm (xã Vĩnh Thực) đang chuẩn bị ngư lưới cụ, nguyên nhiên liệu để ra khơi, các CBCS Trạm Kiểm soát biên phòng Vụng Dầm (Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Vạn Gia) tranh thủ cầm tờ rơi, tờ gấp đến từng tàu để tuyên truyền, nhắc nhở ngư dân chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật khi khai thác thủy sản trên biển. Xen giữa những cuộc trò chuyện gần gũi về đời thường, làm ăn trên biển là những nội dung về thực hiện quy định chống khai thác IUU.
Cán bộ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Vạn Gia tuyên truyền pháp luật và tặng cờ Tổ quốc cho ngư dân trên vùng biển đơn vị quản lý.
Ngư dân Nguyễn Văn Hùng cho biết: "Được BĐBP thường xuyên tuyên truyền, nhắc nhở, ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân chúng tôi khi ra khơi đã thay đổi tích cực. Trên biển, ngư dân nhắc nhau không sử dụng ngư cụ cấm, viết nhật ký khai thác đầy đủ, mở thiết bị giám sát hành trình 24/24 giờ, không vi phạm vùng biển nước ngoài và đánh bắt. Những hoạt động này đến nay đã trở thành thói quen trong hành trình đánh bắt của chúng tôi".
Trung tá Lưu Văn Hưng, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Vạn Gia, chia sẻ: Địa bàn quản lý của Đồn có vùng biển rộng, nhiều cửa lạch, tàu thuyền của ngư dân trong và ngoài tỉnh đến hoạt động đông. Trong khi lực lượng, phương tiện của đơn vị mỏng, nên công tác quản lý, kiểm soát tàu cá cũng gặp không ít khó khăn. Trước yêu cầu chống khai thác IUU, đơn vị chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó công tác tuyên truyền được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, là nền tảng để thay đổi nhận thức, hành vi của ngư dân.
Từ đầu năm 2025 đến nay, đơn vị đã tổ chức tuyên truyền, vận động hàng trăm lượt chủ tàu, thuyền trưởng ký cam kết chấp hành nghiêm các quy định về khai thác thủy sản và chống khai thác IUU; nhắc nhở các chủ tàu cá có phương tiện hết hạn giấy phép khai thác thủy sản, đăng kiểm, chứng nhận ATTP chủ động liên hệ các cơ quan chức năng để thực hiện gia hạn. Các tàu mất kết nối hoặc có dấu hiệu vi phạm vùng biển nước ngoài được thông báo để chủ phương tiện đưa tàu về địa phương xác minh, xử lý… Với nhiều giải pháp quyết liệt, phù hợp, nhiều năm nay trên địa bàn đơn vị quản lý không có tàu cá “3 không” (không đăng ký, không đăng kiểm, không có giấy phép khai thác).
Quyết liệt trong giai đoạn “nước rút”
Ý thức rõ vai trò nòng cốt trong công tác phòng chống khai thác IUU, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đã quán triệt sâu sắc và triển khai đồng bộ, quyết liệt các chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Quốc phòng và của tỉnh.
Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Vạn Gia tuần tra vùng biển đơn vị quản lý.
Ngay khi Công điện số 198/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Kế hoạch số 4182/KH-BĐBP của Bộ Tư lệnh Biên phòng được ban hành, BĐBP tỉnh Quảng Ninh đã nhanh chóng xây dựng kế hoạch hiệp đồng cụ thể, tổ chức đợt thi đua cao điểm trong toàn lực lượng. Các đồn, trạm biên phòng được tăng cường lực lượng, chỉ đạo kiểm soát chặt chẽ tàu cá tại các cảng, bến, cửa sông. Công tác kiểm tra, kiểm soát 100% tàu cá xuất, nhập bến được thực hiện nghiêm ngặt, yêu cầu chủ phương tiện duy trì hệ thống VMS hoạt động 24/24 giờ.
BĐBP tỉnh chủ động phối hợp, hướng dẫn ngư dân sử dụng chức năng khai báo thủ tục xuất, nhập bến ngay trên ứng dụng VNeID, liên thông với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Đây là giải pháp “2 trong 1”, vừa giúp ngư dân giảm thời gian làm thủ tục, vừa đảm bảo tính chính danh và chính xác tuyệt đối về thông tin thuyền viên, chủ tàu. Dữ liệu dân cư được xác thực, giúp lực lượng chức năng quản lý chặt chẽ lực lượng lao động trên biển, ngăn chặn tình trạng sử dụng thuyền viên không đủ chứng chỉ hoặc khai báo không trung thực.
Ứng dụng VNeID còn là công cụ đắc lực, giúp BĐBP xây dựng một hệ thống dữ liệu "sạch", minh bạch. Khi mọi thông tin về con người được số hóa và xác thực, việc truy vết, quản lý, đối chiếu khi có vụ việc vi phạm xảy ra trở nên nhanh chóng và chính xác hơn. Từ đầu năm 2025 đến nay, các đơn vị BĐBP tỉnh đã đăng ký, kiểm soát 5.164 lượt tàu với 21.693 lượt thuyền viên; tổ chức 179 chuyến tàu, 662 chuyến xuồng máy tuần tra, kiểm soát. Qua đó bắt giữ, xử lý 131 vụ/132 phương tiện vi phạm trong lĩnh vực thủy sản, xử phạt vi phạm hành chính hơn 1,5 tỷ đồng.
BĐBP tỉnh phối hợp chặt chẽ với lực lượng công an, chính quyền địa phương điều tra, xác minh, xử lý nghiêm các trường hợp tàu cá vi phạm quy định VMS theo chỉ đạo của UBND tỉnh. Đến thời điểm hiện tại, không còn trường hợp tàu cá vi phạm quy định về VMS mà chưa tiến hành điều tra, xử lý theo đúng quy định. Trong năm 2025 không có tàu cá nào của tỉnh vi phạm vùng biển nước ngoài bị Trung Quốc thông báo.
Đại tá Vũ Văn Hưng, Chính ủy BĐBP tỉnh, khẳng định: Thời gian tới BĐBP tỉnh tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật, nâng cao nhận thức cho ngư dân, vận động nhân dân chấp hành nghiêm quy định của pháp luật; phối hợp với các sở, ngành, địa phương liên quan tăng cường kiểm tra, kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản; thực hiện truy xuất nguồn gốc thủy sản qua hoạt động xuất, nhập bến của tàu cá. Qua đó góp phần cùng cả nước tháo gỡ “thẻ vàng” của EC trong thời gian sớm nhất, vì một ngành thủy sản Quảng Ninh bền vững.
