Mỗi vụ án ma túy được khám phá đều cần những chứng cứ đủ sức thuyết phục để làm rõ hành vi phạm tội. Nếu lực lượng điều tra là những người trực tiếp đấu tranh, truy bắt đối tượng, thì lực lượng kỹ thuật hình sự lại âm thầm đứng phía sau, bằng khoa học và sự chính xác trong từng kết luận giám định, góp phần biến những dấu vết thu được tại hiện trường thành chứng cứ pháp lý, phục vụ hiệu quả công tác điều tra, xử lý tội phạm.
Đêm 6/3/2026, từ công tác nắm tình hình, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (Công an tỉnh) phát hiện nhóm đối tượng tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy tại một căn nhà ở phố Lý Công Uẩn, khu phố Hồng Hà, phường Móng Cái 2. Tại hiện trường, lực lượng Công an thu giữ 42,999 gam Methamphetamine, 0,581 gam Ketamine cùng nhiều dụng cụ sử dụng ma túy và vật chứng liên quan. Sau khi hoàn tất các bước điều tra ban đầu, những mẫu vật thu giữ được chuyển đến Phòng Kỹ thuật hình sự để tiến hành giám định.
Đối với lực lượng điều tra, việc bắt giữ đối tượng mới là bước đầu; để chứng minh hành vi phạm tội, mỗi vật chứng cần được "lên tiếng" bằng kết quả khoa học. Chính những kết luận giám định về chủng loại, khối lượng chất ma túy đã trở thành căn cứ quan trọng để cơ quan điều tra xác định tính chất vụ án, làm rõ vai trò của từng đối tượng và hoàn thiện hồ sơ xử lý theo quy định pháp luật.
Trong cuộc đấu tranh với tội phạm ma túy hiện nay, khó khăn không chỉ nằm ở việc phát hiện, bắt giữ đối tượng mà còn ở việc chứng minh hành vi phạm tội bằng hệ thống chứng cứ khách quan. Các loại ma túy tổng hợp mới liên tục xuất hiện, phương thức cất giấu ngày càng tinh vi; nhiều đối tượng tìm cách che giấu dấu vết, gây không ít khó khăn cho công tác điều tra. Bởi vậy, công tác giám định ma túy luôn đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối. Từ những mẫu tinh thể, viên nén, dung dịch nghi là ma túy, giám định viên phải thực hiện nhiều bước kiểm tra, phân tích bằng phương pháp khoa học để đưa ra kết luận chính xác.
Thượng tá Nguyễn Hồng Hải, Phó Trưởng phòng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh, chia sẻ: "Mỗi mẫu vật gửi đến đều có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình điều tra. Vì vậy, cán bộ giám định phải thực hiện nghiêm túc từng bước trong quy trình, từ tiếp nhận, bảo quản đến phân tích, đánh giá kết quả. Sự chính xác trong từng kết luận chính là yêu cầu cao nhất đối với người làm công tác giám định".
Không chỉ đóng vai trò quan trọng trong giám định ma túy, lực lượng kỹ thuật hình sự còn tham gia nhiều lĩnh vực nghiệp vụ khác như khám nghiệm hiện trường, giám định dấu vết, ADN, dữ liệu điện tử. Những dấu vết tưởng như rất nhỏ được thu thập, phân tích bằng khoa học có thể trở thành mắt xích quan trọng giúp cơ quan điều tra làm rõ bản chất vụ án. Cùng với yêu cầu nâng cao chất lượng giám định, việc xây dựng đội ngũ cán bộ có trình độ chuyên môn sâu, bản lĩnh nghề nghiệp vững vàng luôn được Phòng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh xác định là nhiệm vụ trọng tâm.
"Trong điều kiện tội phạm ngày càng sử dụng nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi, công tác kỹ thuật hình sự phải không ngừng đổi mới, nâng cao năng lực. Mục tiêu là bảo đảm mỗi kết luận giám định đưa ra đều chính xác, khách quan, đáp ứng yêu cầu của hoạt động điều tra, truy tố, xét xử", Thượng tá Nguyễn Hồng Hải nhấn mạnh thêm.
Song song với công tác giám định, việc ứng dụng công nghệ trong quản lý, khai thác dữ liệu cũng đang phát huy hiệu quả. Hệ thống nhận dạng vân tay tự động Việt Nam (VAFIS) được Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an tỉnh khai thác, quản lý hơn 115.800 danh chỉ bản của trên 110.000 đối tượng, phục vụ xác minh nhân thân, đối sánh dấu vết và hỗ trợ công tác điều tra.
Những kết quả đó góp phần vào thành tích chung của lực lượng Công an tỉnh trong đấu tranh phòng, chống tội phạm. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ điều tra khám phá án về trật tự xã hội đạt 92,1%; riêng án rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng đạt 96,4%. Trên lĩnh vực ma túy, lực lượng Công an đã triệt phá 36 đường dây, ổ nhóm mua bán trái phép chất ma túy, xử lý nhiều vụ án phức tạp, góp phần giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn.
