Có những loài hoa, cây cảnh có thể sống từ 50 đến 100 năm, thậm chí lâu hơn. Trong số đó, mẫu đơn, diên vĩ và chàm giả là những loài cây lâu năm được ưa chuộng trong các khu vườn ở châu Âu và Bắc Mỹ nhờ vẻ đẹp, sức sống bền bỉ và tuổi thọ cao. Những loài cây này chủ yếu thích hợp với khí hậu ôn đới, trong đó mùa thu là thời điểm thuận lợi để trồng, giúp cây phát triển bộ rễ và thích nghi với môi trường trước khi mùa đông đến.
Mẫu đơn (Paeonia) gây ấn tượng với những bông hoa lớn, nhiều cánh, có màu sắc đa dạng từ trắng, hồng đến đỏ thẫm; một số giống có thể sống tới 100 năm hoặc lâu hơn. Diên vĩ (Iris) có những cánh hoa mềm mại, hình dáng độc đáo, thường mang sắc tím, xanh, vàng hoặc trắng. Loài cây này phát triển từ thân rễ và có thể tồn tại qua nhiều thế hệ nếu người trồng chăm sóc, tách bụi đúng cách.
Cùng với đó, chàm giả (Baptisia) là cây thân thảo lâu năm có nguồn gốc từ Bắc Mỹ, nổi bật với những chùm hoa nhỏ màu xanh tím, vàng hoặc trắng. Nhờ bộ rễ cọc ăn sâu, chàm giả có khả năng chịu hạn tốt và có thể sống hơn 50 năm.
Hoa mẫu đơn
Hoa mẫu đơn (Paeonia spp) nổi bật trong nhóm cây lâu năm nhờ tuổi thọ đặc biệt cao. Những cây mẫu đơn thân gỗ, với các bông hoa lớn và rực rỡ vào mùa xuân, thường cần nhiều thời gian để phát triển trong giai đoạn đầu. Tuy nhiên, khi đã thích nghi với môi trường, chúng có thể sống từ 50 đến 100 năm, thậm chí lâu hơn.
Nhiều gia đình coi mẫu đơn là loài cây mang giá trị truyền đời, được gìn giữ và trao lại qua nhiều thế hệ.
Đầu mùa thu là thời điểm thích hợp để trồng mẫu đơn. Người trồng nên lựa chọn vị trí có nhiều ánh nắng; tại những khu vực khí hậu nóng ở phía nam, cây cần thêm bóng râm vào buổi chiều.
Mẫu đơn phát triển tốt tại các vùng khí hậu thuộc cấp độ chịu lạnh từ 3 đến 9 theo hệ thống phân vùng của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA). Với điều kiện chăm sóc phù hợp, cây có thể cho hoa trong nhiều thập kỷ.
Hoa diên vĩ có râu
Diên vĩ có râu (bearded iris) cũng là loài cây có khả năng tồn tại qua nhiều thế hệ. Nếu chăm sóc đúng cách và thường xuyên trẻ hóa bụi cây, người trồng có thể duy trì loài hoa này gần như vô thời hạn.
Diên vĩ phát triển từ thân rễ. Khi trồng vào cuối mùa hè hoặc đầu mùa thu, hệ thống thân rễ sẽ liên tục tạo ra những nhánh mới dưới đất, giúp cây duy trì sự sinh trưởng.
Để cây phát triển khỏe mạnh, người trồng nên đào và tách bụi định kỳ từ 3 đến 5 năm một lần. Biện pháp này giúp hạn chế tình trạng cây mọc quá dày, vốn có thể dẫn đến thối rễ và suy giảm sức sống.
Khi tách bụi, cần loại bỏ những thân rễ già hoặc đã chết, sau đó trồng các thân rễ khỏe mạnh ở vị trí khác có nhiều ánh nắng.
Cây hosta
Hosta, một loại cây cảnh nổi bật với những tán lá lớn, có thể sống hơn 50 năm tại các vùng khí hậu thuộc cấp độ chịu lạnh từ 3 đến 9.
Mùa xuân và mùa thu đều là thời điểm thích hợp để trồng hosta. Loài cây này phát triển tốt trong đất giàu dinh dưỡng, hơi chua và tại những vị trí có bóng râm nhưng vẫn đón được một phần ánh nắng buổi sáng.
Trong quá trình chăm sóc, người trồng cần thường xuyên kiểm tra và bảo vệ cây trước các loài gây hại, đặc biệt là sên trần.
Sau khoảng 10 năm sinh trưởng, cứ 3-5 năm nên tách bụi một lần để duy trì sức sống và tạo thêm cây mới.
Hoa hiên
Hoa hiên (Hemerocallis spp) có đặc điểm thú vị: Mỗi bông hoa thường chỉ nở trong một ngày, nhưng cây có thể sống tới 50 năm mà không đòi hỏi quá nhiều công chăm sóc.
Loài hoa này ưa đất giàu dinh dưỡng, thoát nước tốt và vị trí có nhiều ánh nắng.
Tùy giống, hoa hiên có thể sinh trưởng tại các vùng khí hậu thuộc cấp độ chịu lạnh từ 2 đến 11.
Người trồng nên trồng hoa hiên vào đầu mùa xuân hoặc từ cuối mùa hè đến đầu mùa thu. Việc tách bụi định kỳ từ 3 đến 5 năm một lần giúp cây phục hồi sức sống, đồng thời tạo thêm những cây mới để mở rộng khu vườn.
Cây chàm giả
Chàm giả (Baptisia) là một trong những loài cây lâu năm có sức sống bền bỉ, với tuổi thọ có thể vượt quá 50 năm tại các vùng khí hậu thuộc cấp độ chịu lạnh từ 3 đến 9.
Chàm giả phát triển tương đối chậm trong giai đoạn đầu và trưởng thành trong khoảng 5 năm. Khi cây đã phát triển ổn định, hệ thống rễ cọc dài và hóa gỗ giúp cây chịu hạn, chống chịu giá rét và thích nghi với nhiều điều kiện tự nhiên khắc nghiệt.
Dù có sức sống mạnh mẽ, chàm giả không thích hợp với việc thường xuyên thay đổi vị trí trồng. Vì vậy, người trồng cần lựa chọn kỹ một khu vực có nhiều ánh nắng ngay từ đầu và hạn chế di chuyển cây sau khi trồng.
Với tuổi thọ có thể kéo dài hơn nửa thế kỷ, chàm giả không chỉ góp phần tạo cảnh quan xanh mà còn có thể trở thành một phần của khu vườn qua nhiều thế hệ. Người ta đùa rằng sau khi trồng chàm giả, người làm vườn nên nghĩ đến người sẽ tiếp tục chăm sóc cây trong tương lai và ghi tên người đó vào di chúc.