Với lợi thế di sản thiên nhiên thế giới, tài nguyên văn hóa phong phú, hạ tầng giao thông đồng bộ và thị trường khách ngày càng mở rộng, Quảng Ninh đang có nhiều điều kiện để nâng tầm du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn. Kết quả tăng trưởng trong 9 tháng năm 2026 tạo nền tảng để thành phố chuyển mạnh sang phát triển sản phẩm chất lượng cao, khai thác kinh tế di sản, mở rộng du lịch bốn mùa và nâng giá trị thu được từ mỗi chuyến đi.
Quảng Ninh sở hữu nguồn tài nguyên du lịch đa dạng, có khả năng đáp ứng nhiều phân khúc thị trường. Vịnh Hạ Long, Di sản thiên nhiên thế giới, cùng quần thể di tích và danh thắng Yên Tử, hệ thống biển đảo, cảnh quan miền núi, văn hóa các dân tộc và truyền thống công nhân Vùng mỏ tạo nên những giá trị khác biệt cho điểm đến. Đây là cơ sở để thành phố phát triển đồng thời du lịch biển, nghỉ dưỡng, văn hóa, tâm linh, sinh thái, cộng đồng, thể thao và du lịch tàu biển quốc tế.
trải nghiệm.
Những lợi thế ấy đang chuyển hóa thành kết quả kinh tế rõ nét. Năm 2023, Quảng Ninh đón 15,56 triệu lượt khách, tổng thu du lịch đạt 33.610 tỷ đồng. Năm 2024, lượng khách tăng lên 19 triệu lượt, doanh thu đạt 46.550 tỷ đồng. Năm 2025, thành phố đón 21,28 triệu lượt khách, trong đó có 4,5 triệu lượt khách quốc tế; tổng thu du lịch đạt 57.003 tỷ đồng. Đà tăng trưởng liên tục cho thấy sức hấp dẫn của điểm đến và khả năng phục hồi, mở rộng thị trường sau đại dịch.
Trong 9 tháng năm 2026, Quảng Ninh đón 18,8 triệu lượt khách, tăng 9,9% so với cùng kỳ năm 2025; khách quốc tế đạt 4,21 triệu lượt, tăng 28%. Tổng thu du lịch đạt 56.400 tỷ đồng, tăng 27,38%. Riêng doanh thu lưu trú, ăn uống đạt 26.900 tỷ đồng, tăng 31,8%.
Tốc độ tăng doanh thu cao hơn tốc độ tăng lượng khách cho thấy hoạt động du lịch đang tạo ra giá trị kinh tế lớn hơn, đồng thời thúc đẩy nhu cầu đối với các dịch vụ lưu trú, ẩm thực, vận tải, mua sắm và giải trí. Đây là tín hiệu tích cực trong quá trình chuyển dịch từ phát triển dựa nhiều vào lượng khách sang nâng cao chất lượng trải nghiệm và hiệu quả kinh doanh.
Nền tảng phục vụ du khách tiếp tục được mở rộng. Đến hết tháng 9/2026, thành phố có 1.370 cơ sở lưu trú du lịch xếp hạng với 32.696 phòng. Hệ thống này tạo điều kiện đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách nghỉ dưỡng, khách gia đình, khách đoàn và khách quốc tế. Hoạt động vận tải hành khách cũng từng bước chuyển dịch theo hướng xanh, với hơn 5.948 xe ô tô điện vận tải hành khách trên địa bàn.
Du lịch tàu biển là một phân khúc giàu tiềm năng. Trong 9 tháng năm 2026, Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long đón 49 chuyến tàu biển quốc tế với gần 59.000 hành khách. Riêng quý III có 5 chuyến tàu, đưa hơn 8.100 khách đến tham quan, trải nghiệm. Những con số này cho thấy khả năng kết nối của Quảng Ninh với các hải trình quốc tế, đồng thời mở ra cơ hội thu hút nhóm khách có nhu cầu khám phá cảnh quan, văn hóa, ẩm thực và mua sắm.
Để khai thác hiệu quả phân khúc này, thành phố cần tăng cường phối hợp giữa cảng tàu, doanh nghiệp lữ hành, cơ sở lưu trú, đơn vị vận chuyển và các điểm tham quan. Các chương trình dành cho khách tàu biển cần được tổ chức khoa học, bảo đảm thời gian di chuyển hợp lý và tạo trải nghiệm đặc trưng. Về lâu dài, chất lượng dịch vụ và sức hấp dẫn của sản phẩm sẽ quyết định khả năng chuyển khách tham quan trong ngày thành nguồn khách quay trở lại, nghỉ dưỡng dài ngày.
Theo kế hoạch năm 2026, Quảng Ninh phấn đấu đón trên 23 triệu lượt khách, tổng thu du lịch đạt trên 70.000 tỷ đồng. Sau 9 tháng, thành phố đã hoàn thành khoảng 82% mục tiêu về lượng khách và hơn 80% mục tiêu doanh thu. Kết quả này tạo dư địa để ngành Du lịch tăng tốc trong quý IV, song cũng đặt ra yêu cầu duy trì sức hút của điểm đến, nâng chất lượng phục vụ và gia tăng mức chi tiêu của du khách.
Quảng Ninh đang chủ động mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa sản phẩm và kéo dài mùa du lịch, giảm sự phụ thuộc vào du lịch biển trong những tháng hè. Trên cơ sở lợi thế riêng của từng địa bàn, thành phố định hướng phát triển Hạ Long thành trung tâm du lịch biển, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí và đón khách tàu biển quốc tế; Yên Tử gắn với du lịch văn hóa, tâm linh; Bình Liêu phát triển du lịch sinh thái, cộng đồng, trải nghiệm cảnh quan miền núi; Vân Đồn, Cô Tô khai thác tiềm năng nghỉ dưỡng và khám phá biển đảo. Việc kết nối các điểm đến thành hành trình liên hoàn giúp kéo dài thời gian lưu trú, phân bổ khách đến nhiều địa bàn, đồng thời mở rộng cơ hội kinh doanh cho người dân thông qua dịch vụ lưu trú, ẩm thực, sản phẩm OCOP và trải nghiệm văn hóa bản địa.
Định hướng này đã được cụ thể hóa trong Đề án phát triển Quảng Ninh trở thành trung tâm du lịch kết nối khu vực và thế giới đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, ban hành năm 2025. Theo đề án, đến năm 2030, Quảng Ninh phấn đấu đón trên 26 triệu lượt khách, trong đó có 9 triệu lượt khách quốc tế, tổng thu du lịch đạt 158.000 tỷ đồng; tầm nhìn đến năm 2045 là trở thành trung tâm du lịch kết nối toàn cầu, nâng tầm thương hiệu Hạ Long - Bái Tử Long trên thị trường quốc tế. Để hiện thực hóa mục tiêu, thành phố tiếp tục định hướng thu hút đầu tư vào cơ sở lưu trú, tổ hợp vui chơi giải trí, nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe và các sản phẩm chuyên đề, gắn với nhu cầu thị trường, khả năng kết nối giao thông và yêu cầu bảo vệ tài nguyên.
Cùng với các sản phẩm truyền thống, Quảng Ninh đang tìm hướng khai thác giá trị di sản thông qua công nghiệp văn hóa và kinh tế ban đêm. Theo hướng tiếp cận này, di sản cần trở thành chất liệu để tạo ra sản phẩm có khả năng thu hút du khách và thúc đẩy chi tiêu. Các chương trình biểu diễn nghệ thuật, trình diễn ánh sáng, trải nghiệm văn hóa, không gian ẩm thực, mua sắm và giải trí ban đêm có thể bổ sung hoạt động sau giờ tham quan, giúp du khách lưu lại lâu hơn. Yêu cầu đặt ra là mỗi sản phẩm phải có bản sắc, chất lượng và khả năng kết nối với các dịch vụ khác, tránh tổ chức sự kiện đơn lẻ, chỉ tạo lượng khách tăng trong thời gian ngắn.
Chương trình kích cầu du lịch Thu - Đông năm 2026 với chủ đề “Thành phố Quảng Ninh, vươn tầm cùng Di sản” là một trong những hoạt động cụ thể nhằm bổ sung sản phẩm cho mùa thấp điểm. Các chương trình Halo Bay Show, Chợ đêm VuiFest, lễ hội mùa thu Yên Tử, Bình Liêu Then Festival và Marathon Di sản Hạ Long góp phần kết hợp trải nghiệm văn hóa, giải trí, thể thao với tham quan, nghỉ dưỡng. Thành phố đồng thời mở rộng xúc tiến tại các thị trường Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ, ASEAN và Nga. Để nâng hiệu quả, hoạt động quảng bá cần gắn với các gói sản phẩm cụ thể, có sự phối hợp giữa doanh nghiệp lữ hành, cơ sở lưu trú, nhà hàng, vận tải và điểm tham quan; ưu đãi phải đi cùng chất lượng dịch vụ, giá cả minh bạch và trải nghiệm ổn định.
Quảng Ninh xác định phát triển du lịch phải gắn với bảo tồn những giá trị tạo nên sức hấp dẫn của điểm đến. Vịnh Hạ Long, hệ sinh thái biển đảo, rừng và cảnh quan miền núi vừa là tài nguyên phát triển, vừa đặt ra yêu cầu nghiêm ngặt về bảo vệ môi trường và kiểm soát sức chịu tải. Chính vì thế, thành phố đang đẩy mạnh quản lý hoạt động tham quan, vận tải khách, xử lý chất thải, bảo vệ môi trường nước và cảnh quan. Đồng thời, tiếp tục nâng chất lượng nguồn nhân lực và năng lực phục vụ của doanh nghiệp, đào tạo ngoại ngữ, kỹ năng nghề, quản trị và khả năng đáp ứng các nhóm khách khác nhau gắn với yêu cầu thực tế của thị trường.
Với lợi thế về đường cao tốc, cảng biển và cửa khẩu quốc tế, Quảng Ninh có điều kiện tăng cường liên kết với các trung tâm du lịch trong nước, mở rộng tuyến du lịch với Trung Quốc và tiếp cận các thị trường xa. Thành phố cũng sẽchủ động kết nối với hãng tàu, doanh nghiệp lữ hành và đối tác quốc tế, nghiên cứu nhu cầu từng thị trường để xây dựng sản phẩm phù hợp. Mục tiêu không dừng ở thu hút thêm khách mà còn tăng tỷ lệ khách lưu trú, mức chi tiêu và khả năng quay trở lại.
Phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới đòi hỏi Quảng Ninh kiên trì chuyển từ tăng trưởng về số lượng sang nâng cao chất lượng và hiệu quả kinh tế. Kết quả cần được nhìn nhận qua doanh thu, thời gian lưu trú, mức chi tiêu, việc làm và thu nhập của người dân, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và chất lượng môi trường tại các điểm đến. Khi quy hoạch, đầu tư, xúc tiến thị trường, phát triển sản phẩm và bảo tồn di sản được triển khai đồng bộ, du lịch sẽ tạo động lực chuyển dịch cơ cấu kinh tế, mở rộng cơ hội phát triển cho các địa bàn và nâng cao đời sống người dân.
Thực hiện: THU NGUYÊN
Trình bày: VŨ LAN HƯƠNG
