Trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và công nghệ số đang mở ra cơ hội tái cấu trúc hệ thống giao thông Việt Nam theo hướng thông minh, xanh và hiệu quả hơn.
Ngày 21.5, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam (VEA), VnEconomy và Viện Nghiên cứu Công nghệ vì Cộng đồng (TFGI), cùng phối hợp chuyên môn với Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược (IPSS), tổ chức hội thảo “Di chuyển, Trí tuệ nhân tạo (AI) và Xã hội: Củng cố tương lai lĩnh vực giao thông vận tải tại Việt Nam”.
Phát biểu khai mạc hội thảo, GS.TS Hoàng Văn Cường - Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, nhận định giao thông vận tải không chỉ là hạ tầng kỹ thuật phục vụ di chuyển, mà vấn đề quan trọng hơn là phương thức vận hành để lưu thông huyết mạch và hạn chế để cùng một lượng vốn đầu tư nhưng hiệu quả mang lại cho di chuyển của con người.
“Yêu cầu đối với tư duy phát triển giao thông và xây dựng hệ sinh thái di chuyển hiện đại, thông minh đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo AI, dữ liệu lớn, pin đa tài, Internet và an toàn, IP, công nghệ cảm biến và điện thoại số đang tạo ra cơ hội rất lớn để tạo ra hệ thống giao thông vận tải thông minh, phục vụ phát triển của con người.
Ứng dụng AI và phát triển giao thông thông minh có thể giúp chúng ta tối ưu hóa luồng giao thông, giảm ùn tắc tai nạn, nâng cao hiệu quả quản lý vận hành hạ tầng, giảm phát thải và hướng tới giao thông xanh. Đồng thời nâng cao hiệu quả logistics và cạnh tranh của nền kinh tế, từng bước hình thành các đô thị thông minh và xã hội hiện đại”, ông Cường nhấn mạnh.
Tại Hội thảo, ông Nguyễn Hoa Cương - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược (IPSS), cho rằng đây là lần đầu tiên Việt Nam tổ chức một phiên hội thảo chuyên sâu về công nghệ trong lĩnh vực di chuyển và vận tải. Theo ông, nhiều dự báo cho thấy đến khoảng năm 2035, riêng thị trường AI ứng dụng trong vận tải toàn cầu có thể đạt quy mô khoảng 535 tỉ USD.
Ông Nguyễn Hoa Cương nhấn mạnh AI sẽ tạo ra tác động sâu rộng tới mọi lĩnh vực và mọi cấp độ quản lý, đặc biệt trong việc tối ưu hóa hệ thống giao thông đô thị. Theo ông Cương, phần lớn doanh nghiệp công nghệ hiện nay đều hướng đến mục tiêu xây dựng các giải pháp giao thông an toàn hơn, thông minh hơn và bền vững hơn cho cộng đồng.
Tại Hội thảo, bà Citra H Nasruddin - Giám đốc Chương trình của Viện Nghiên cứu Công nghệ vì Cộng đồng (TFGI), nhấn mạnh rằng TFGI nhận thấy có rất nhiều hướng đi để thúc đẩy tương lai di chuyển thông minh tại Việt Nam. Quá trình chuyển đổi sang xe điện, ứng dụng AI trong logistics hay mở rộng hệ thống giao thông công cộng với chi phí hợp lý và hiệu quả chỉ là một vài ví dụ tiêu biểu.
Bà Citra H Nasruddin cho rằng trong quá trình quy hoạch giao thông thông minh, việc tính toán kỹ lưỡng về tốc độ triển khai và thứ tự ưu tiên là yếu tố then chốt. Mỗi mô hình phát triển giao thông đều có lộ trình, điều kiện tiên quyết và những đánh đổi khác nhau. Vì vậy, các bên cần cùng nhau đánh giá toàn diện những yếu tố này để các chính sách và giải pháp được phối hợp hiệu quả hơn, tối đa hóa lợi ích chung, ưu tiên nhu cầu của người dân và giảm thiểu rủi ro đối với cộng đồng.
“Các can thiệp quy mô lớn cần luôn đặt tính bao trùm và con người làm trung tâm. Khi cải thiện hệ thống giao thông, chúng ta phải đảm bảo rằng những thay đổi đó thực sự đáp ứng nhu cầu, chất lượng sống và kỳ vọng của đông đảo người dân Việt Nam trong các bối cảnh kinh tế - xã hội khác nhau,” bà Citra nhấn mạnh.
