Quảng Ninh có vị trí chiến lược trọng yếu về kinh tế, quốc phòng và đối ngoại. Tỉnh sở hữu đường biên giới cả trên bộ lẫn trên biển, cùng hệ thống cửa khẩu và cảng biển giao thương sôi động. Trong quá trình phát triển, tỉnh luôn xác định quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài, gắn chặt với phát triển kinh tế - xã hội.
Xác định biên giới chỉ thực sự vững chắc khi nhân dân đồng thuận, tin tưởng và trực tiếp tham gia bảo vệ, Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh đã phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền và các lực lượng chức năng đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật. Qua đó, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của nhân dân trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Công tác vận động quần chúng được đổi mới phù hợp với đặc điểm từng địa bàn, đối tượng. Điểm nhấn mới là mô hình “Tổ Dân vận đối ngoại” được Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh ra mắt ngày 7/7 tại Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Móng Cái.
Mô hình có sự tham gia của lực lượng biên phòng, hải quan, kiểm dịch y tế, chính quyền địa phương và doanh nghiệp lữ hành. Tổ tập trung tuyên truyền các quy định về biên giới, xuất nhập cảnh, xuất nhập khẩu; hướng dẫn người dân, doanh nghiệp thực hiện đúng thủ tục; đồng thời tiếp nhận, hỗ trợ giải quyết những vướng mắc phát sinh tại cửa khẩu.
Thông qua mô hình, lực lượng chức năng của tỉnh phấn đấu trên 80% người thường xuyên qua lại cửa khẩu được tiếp cận thông tin pháp luật, góp phần giảm từ 20-30% số vụ vi phạm về xuất nhập cảnh, xuất nhập khẩu.
Cùng với tuyên truyền pháp luật, cán bộ, chiến sĩ BĐBP tỉnh tích cực tham gia củng cố hệ thống chính trị cơ sở, phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo và bảo đảm an sinh. Các chương trình “Nâng bước em tới trường - Con nuôi đồn Biên phòng”, “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương”, “Mái ấm cho người nghèo nơi biên giới, hải đảo”, “Chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát”... đã hỗ trợ thiết thực cho nhiều gia đình, học sinh, phụ nữ và người dân có hoàn cảnh khó khăn.
Công tác đối ngoại biên phòng cũng được triển khai đồng bộ. Hiện các địa phương biên giới của tỉnh đang duy trì hiệu quả 10 cặp kết nghĩa bản - bản, xã - trấn, phường - trấn giữa hai bên biên giới. Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng chức năng hai bên đã trao đổi 102 thư và 55 cuộc điện thoại để thông tin tình hình, phối hợp quản lý, bảo vệ biên giới, cửa khẩu. Hoạt động này góp phần giải quyết kịp thời các vấn đề phát sinh, củng cố lòng tin và tình đoàn kết hữu nghị.
Phát huy vai trò nòng cốt, chuyên trách, BĐBP tỉnh đã thường xuyên nắm chắc tình hình nội, ngoại biên; chủ động tham mưu xử lý hiệu quả các vấn đề phát sinh trên khu vực biên giới, cửa khẩu, vùng biển, đảo; không để bị động, bất ngờ.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng BĐBP tỉnh tổ chức 8.045 lượt tổ với 38.327 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia tuần tra, kiểm soát; duy trì nghiêm chế độ sẵn sàng chiến đấu, quản lý chặt chẽ đường biên, cột mốc, cửa khẩu, vùng biển, đảo…
Tại các cửa khẩu, BĐBP tỉnh đẩy mạnh cải cách thủ tục, ứng dụng công nghệ thông tin, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập cảnh, xuất nhập khẩu hợp pháp. Trong kỳ, tuyến cửa khẩu đường bộ đã làm thủ tục cho hơn 4,25 triệu lượt người, 173.576 lượt phương tiện và trên 1,27 triệu tấn hàng hóa.
Cùng với quản lý địa bàn, BĐBP tỉnh chủ động nắm chắc tình hình, phối hợp đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. 6 tháng đầu năm, các đơn vị bắt giữ, xử lý 116 vụ, 134 đối tượng, 108 phương tiện; trị giá hàng hóa vi phạm trên 10 tỷ đồng. Qua xử phạt vi phạm hành chính, lực lượng chức năng đã thu nộp ngân sách nhà nước hơn 1,8 tỷ đồng…
Lực lượng biên phòng cũng đấu tranh thành công nhiều chuyên án về xuất nhập cảnh trái phép, vận chuyển hàng hóa và hàng cấm qua biên giới; thu giữ 1.364 bình khí N₂O, trên 30kg pháo cùng nhiều tang vật khác.
Từ xây dựng “thế trận lòng dân”, tăng cường đối ngoại đến quản lý chặt chẽ địa bàn, đấu tranh với tội phạm, Quảng Ninh đang tạo dựng môi trường hòa bình, ổn định cho phát triển. Đây là nền tảng quan trọng để tỉnh tiếp tục hội nhập quốc tế đồng bộ, toàn diện, hiệu quả; giữ vững chủ quyền và mở rộng những nhịp cầu hợp tác nơi biên cương Tổ quốc.
