Cùng với 21 địa phương ven biển, Quảng Ninh đang nỗ lực, quyết tâm cao triển khai hiệu quả các giải pháp chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) nhằm gỡ "thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC) trong năm 2026. Quảng Ninh cũng xác định đây là nhiệm vụ chính trị thường xuyên của thành phố cũng như các ngành, địa phương liên quan, qua đó quyết tâm phát triển ngành Thủy sản bền vững.
Tại Phiên họp thứ 35 của Ban Chỉ đạo về chống khai thác IUU diễn ra ngày 28/7/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng, Trưởng Ban Chỉ đạo, đã giao các bộ, ngành, địa phương thực hiện 22 nhiệm vụ để quyết tâm gỡ "thẻ vàng” thủy sản trong năm 2026. Với sự triển khai quyết liệt của các bộ, ngành, địa phương, đến thời điểm này, có 5 nhiệm vụ đã hoàn thành, 15 nhiệm vụ thường xuyên tiếp tục được duy trì và 2 nhiệm vụ theo tiến độ đang triển khai.
Những chuyển biến nổi bật là phương thức điều hành, quản lý khai thác thủy sản từng bước dựa trên dữ liệu, quản lý rủi ro; dữ liệu về đội tàu, thiết bị giám sát hành trình (VMS), tàu rời và cập cảng, sản lượng bốc dỡ, hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT) và xử lý vi phạm đang từng bước được kết nối, đối soát nhằm phát hiện bất thường, xác định trách nhiệm và theo dõi kết quả xử lý; hệ thống eCDT đã được triển khai tại 141 cảng cá, bến cá, hỗ trợ cập nhật dữ liệu từng chuyến biển theo thời gian thực; việc cấp giấy biên nhận thủy sản bốc dỡ qua cảng, giấy xác nhận nguyên liệu và giấy chứng nhận nguồn gốc được số hóa; chuỗi dữ liệu truy xuất từng bước kết nối từ tàu cá, hoạt động khai thác, sản lượng bốc dỡ đến doanh nghiệp và lô hàng.
Về quản lý đội tàu, đến ngày 30/9/2026, cả nước có trên 80.000 tàu cá từ 6m trở lên được đăng ký, cập nhật trên hệ thống VNFishbase. Tỷ lệ tàu có giấy phép khai thác còn hạn đạt khoảng 96%.
Sau đợt thanh tra lần thứ 5, EC đưa ra 38 khuyến nghị cần khắc phục. Đến ngày 30/9/2026, Việt Nam đã thực hiện đầy đủ và có kết quả kiểm chứng đối với 31 khuyến nghị; 5 khuyến nghị đang tiếp tục hoàn thiện theo lộ trình và 2 khuyến nghị được trao đổi, làm rõ với EC do còn nội dung chưa phù hợp với điều kiện thực tiễn và hệ thống pháp luật Việt Nam.
Với Quảng Ninh, hiện thành phố quản lý 4.164 tàu cá từ 6m trở lên cập nhật đầy đủ trên hệ thống VNFishbase. Quảng Ninh thiết lập 4 điểm cảng cá chính thức và lập tạm thời thêm 7 điểm kiểm tra, kiểm soát tàu cá và sản lượng tại các địa phương có vị trí thuận lợi, nơi tàu cá thường xuyên cập bến, neo đậu, bốc dỡ thủy sản. Tỷ lệ tàu cá tham gia giám sát đạt 97,7%. Sản lượng thủy sản được kiểm soát qua hệ thống eCDT năm 2026 đạt khoảng 48,6% tổng sản lượng khai thác.
Cùng với tăng cường quản lý, Quảng Ninh cũng đẩy mạnh tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm những vi phạm, từ đầu năm 2026 đến nay, trên địa bàn thành phố có 40 tàu cá mất kết nối VMS từ 6 giờ đến 10 ngày. Qua xác minh có 10 tàu cá vi phạm đã bị xử phạt với số tiền trên 1 tỷ đồng. 1 tàu cá mất kết nối trên 10 ngày, đã xác minh xử phạt 528,5 triệu đồng. Các lực lượng chức năng của thành phố đã phát hiện, xử lý 728 vụ vi phạm trong lĩnh vực khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản, xử phạt trên 9,77 tỷ đồng; khởi tố 2 vụ án hình sự.
Quyết tâm cao gỡ "thẻ vàng”, đưa ngành Thủy sản phát triển bền vững, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương liên quan phải coi việc gỡ cảnh báo "thẻ vàng" là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng từ nay đến cuối năm. Cả hệ thống chính trị thực hiện nghiêm "5 không": Không phát sinh tàu cá bị nước ngoài bắt giữ; không để tàu không đủ điều kiện tham gia hoạt động; không để vụ việc vi phạm quy định về thiết bị giám sát hành trình kéo dài mà không được xử lý triệt để; không để lô hàng thủy sản không truy xuất được nguồn gốc; không để số liệu báo cáo sai lệch với dữ liệu và hồ sơ thực tế.
Các địa phương ven biển phải mở chiến dịch tổng rà soát, huy động lực lượng công an, quân đội ở cơ sở cùng chính quyền địa phương khẩn trương hoàn thành việc cập nhật 100% dữ liệu lên hệ thống VNFishbase. Việc rà soát, cập nhật phải gắn với kiểm soát thực tế hoạt động của tàu cá, khắc phục tình trạng tàu không đủ điều kiện vẫn hoạt động và dữ liệu chưa đầy đủ, chậm cập nhật.
Thực tế cho thấy, việc triển khai các nhiệm vụ gỡ "thẻ vàng” thủy sản phải được kiểm chứng, thống kê bằng dữ liệu và những con số thực tế. Khi các bộ, ngành, địa phương làm tốt từng nhiệm vụ, khắc phục từng khuyến nghị cụ thể, rõ thời gian, rõ kết quả thì việc gỡ "thẻ vàng" trong năm 2026 là hoàn toàn khả thi, qua đó góp phần xây dựng ngành thủy sản Việt Nam minh bạch, có trách nhiệm, hiệu quả và phát triển bền vững.
