Chuyển dần từ tư duy “ứng phó” sang “phòng ngừa chủ động, từ xa, từ sớm” là nội dung lớn trong phong trào Toàn dân bảo vệ ANTQ hiện nay. Với những thủ đoạn phạm tội tinh vi đang diễn ra ngày càng phức tạp trên không gian mạng, rất cần mỗi người dân chủ động nâng cao cảnh giác, tự trang bị kiến thức an toàn.
Công an xã Hoành Mô và Hội LHPN xã vừa phối hợp tổ chức hội nghị tuyên truyền chuyên đề về an toàn thông tin và phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng cho hơn 100 cán bộ, hội viên phụ nữ và người dân trên địa bàn. Những vấn đề được lựa chọn tuyên truyền đều tập trung vào từng nhóm nội dung cụ thể và rất thời sự, khiến cho bầu không khí diễn ra sôi nổi thiết thực.
Có những tình huống lừa đảo trực tuyến có thể đã từng gặp trong cuộc sống, nhưng hôm nay hội viên phụ nữ xã được nghe phân tích chi tiết về phương thức, thủ đoạn khá phổ biến hiện nay mà mỗi người dân hoàn toàn có thể tự nhận biết và chủ động ứng phó. Đó là các tình huống tội phạm giả danh cơ quan công an, viện kiểm sát, tòa án... để đe dọa, yêu cầu chuyển tiền; lừa đảo tạo lập các mối quan hệ tình cảm trên mạng xã hội để chiếm đoạt tài sản; chiếm thông tin cá nhân để mạo danh lừa đảo tiền người thân, bạn bè; lôi kéo đầu tư vào các sàn tài chính, tiền ảo với cam kết lợi nhuận cao nhằm chiếm đoạt tài sản...
Chị Lài Thị Hải (thôn Cửa Khẩu, xã Hoành Mô) cho biết: Khi đã nhận biết được những thủ đoạn của kẻ xấu trên không gian mạng, điều mà mọi người quan tâm là có những cách thức xử lý thế nào cho phù hợp. Khi người dân có ý kiến như vậy thì đã được cán bộ xã hướng dẫn rất kỹ, “cầm tay chỉ việc” để áp dụng được ngay. Tôi đã cài đặt được chế độ xác thực 2 lớp cho các tài khoản mạng xã hội, tài khoản ngân hàng. Đồng thời phải kiểm chứng thông tin kỹ lưỡng trước khi thực hiện các giao dịch trên không gian mạng. Khi thấy có những tình huống lạ, có dấu hiệu bất thường thì liên hệ đến số điện thoại đường dây nóng với cán bộ thôn, xã để được tư vấn. Đó cũng là cách để người dân cùng tham gia tố giác các hành vi phạm tội, ngăn chặn các thông tin xấu độc lan truyền, phát tán, góp phần giữ gìn ANTT.
Thời gian qua, các phương tiện thông tin đại chúng, cơ quan chức năng đã đẩy mạnh tuyên truyền, cảnh báo bằng nhiều hình thức, nhưng không ít trường hợp vẫn rơi vào cạm bẫy. Một trong những nguyên nhân chủ yếu là do các thủ đoạn ngày càng tinh vi, phức tạp, trong khi một bộ phận người dân còn chủ quan, mất cảnh giác, hoặc thiếu hiểu biết.
Chính vì vậy, công tác tuyên truyền, phổ biến để nâng cao tinh thần cảnh giác, ý thức chủ động phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm trên không gian mạng cần trở thành nhiệm vụ thường xuyên, liên tục.
Những ngày này, các địa phương trong toàn tỉnh đồng loạt tổ chức Ngày hội Toàn dân bảo vệ ANTQ và các diễn đàn "Công an lắng nghe ý kiến nhân dân". Tại ngày hội này, nội dung về phát huy sức mạnh toàn dân để đảm bảo an toàn trên không gian mạng nhìn chung đều được chú trọng tại hầu khắp các địa phương.
Trước sự lo ngại của người dân, cơ quan công an khuyến cáo cần thường xuyên kiểm tra và cập nhật các thông tin cảnh báo chính thống; chủ động trang bị kỹ năng số, cảnh giác trước các thủ đoạn lừa đảo; sử dụng mật khẩu mạnh, xác thực đa yếu tố. Đồng thời kiên quyết không cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã xác thực OTP cho người khác; kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ và kịp thời thông báo cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.
Cần lưu ý, các cơ quan nhà nước không làm việc với người dân, người vi phạm qua điện thoại, qua mạng xã hội, hay yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã OTP... Nếu đã bị lừa đảo, người dân nên liên hệ ngay với các cơ quan liên quan để tố giác ngay và được hướng dẫn phương án xử lý phù hợp; đồng thời cần chủ động thu thập và lưu lại bằng chứng, cảnh báo cho gia đình và bạn bè.
Tội phạm mạng, tội phạm sử dụng công nghệ cao là một trong những thách thức an ninh phi truyền thống mà các nước trên thế giới đều phải đối mặt. Loại tội phạm này thường khó phát hiện, khó xử lý vì đặc điểm không biên giới, tính ẩn danh cao, trình độ công nghệ cao. Do vậy bên cạnh sự vào cuộc đồng bộ quyết liệt của các lực lượng chức năng, luôn rất cần mỗi người dân phải thực sự chủ động nâng cao cảnh giác với các thủ đoạn tinh vi trên không gian mạng.
