Làm mẹ là một hành trình đòi hỏi sự chuẩn bị về sức khỏe, kiến thức và tâm lý. Chủ động chăm sóc sức khỏe sinh sản (SKSS) trước khi mang thai, khám sức khỏe tiền thai sản và thực hiện các biện pháp sàng lọc cần thiết giúp phụ nữ giảm nguy cơ trong thai kỳ, tạo tiền đề để trẻ sinh ra khỏe mạnh.
Thời gian qua, ngành Y tế Quảng Ninh tiếp tục chú trọng nâng cao chất lượng các dịch vụ chăm sóc SKSS, sức khỏe bà mẹ và trẻ em; tăng cường tư vấn, khám sức khỏe trước hôn nhân, chăm sóc sức khỏe trước khi mang thai, sàng lọc trước sinh và sơ sinh.
Lớp học tiền sản tại Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh trang bị những kiến thức cần thiết cho bà mẹ trước và trong quá trình mang thai.
Tại Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh, công tác tư vấn, khám sức khỏe tiền hôn nhân và chăm sóc SKSS được triển khai gắn với phát hiện, sàng lọc các nguy cơ có thể ảnh hưởng đến sức khỏe thế hệ sau. Bệnh viện từng ghi nhận, điều trị cho hơn 60 bệnh nhi mang gene bệnh thalassemia. Đây là cơ sở để các cặp đôi có thêm thông tin, được tư vấn và đánh giá nguy cơ, từ đó chủ động hơn trong kế hoạch sinh con.
Một trong những nguy cơ sản khoa đáng chú ý là tiền sản giật. Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh đã triển khai sàng lọc tiền sản giật trong 3 tháng đầu thai kỳ theo mô hình của Tổ chức Y học bào thai (FMF). Từ tháng 11/2023 đến tháng 12/2025, có 1.335 thai phụ đồng ý tham gia nghiên cứu, trong đó 1.187 trường hợp đủ điều kiện được theo dõi, phân tích đến khi kết thúc thai kỳ. Sàng lọc sớm giúp nhận diện thai phụ có nguy cơ cao, tạo cơ sở để bác sĩ tư vấn dự phòng và xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp.
Cũng theo các bác sĩ, việc khám thai định kỳ giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo đảm an toàn cho mẹ và bé. Khám thai định kỳ không chỉ giúp theo dõi sự phát triển của thai nhi, mà còn giúp bác sĩ xác định chính xác vị trí thai, phát hiện sớm các bất thường và nguy cơ tiềm ẩn. Đặc biệt với những phụ nữ có tiền sử phẫu thuật tử cung, việc kiểm tra định kỳ càng có ý nghĩa quan trọng nhằm tránh bỏ sót các trường hợp chửa ngoài tử cung hoặc chửa tại sẹo mổ cũ.
Song song với đó, phụ nữ mang thai cần được cung cấp đầy đủ các nhóm chất như đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất. Đồng thời, cần duy trì lối sống lành mạnh như: Ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng, hạn chế làm việc nặng và giữ tinh thần thoải mái, tuyệt đối không sử dụng các chất kích thích như rượu, bia…
Công tác tiêm chủng và phòng bệnh cũng đóng vai trò thiết yếu trong việc bảo vệ mẹ và bé. Việc tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin cần thiết như uốn ván, cúm hoặc các bệnh theo khuyến cáo giúp tăng cường miễn dịch, giảm nguy cơ biến chứng trong thai kỳ…
Để các hoạt động chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em được triển khai hiệu quả tại địa phương, công tác giám sát và hướng dẫn chuyên môn tại tuyến cơ sở cũng được chú trọng. Từ đó, CDC Quảng Ninh đã chú trọng giám sát, hướng dẫn chuyên môn, hỗ trợ các cơ sở y tế nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em.
CDC Quảng Ninh giám sát và hướng dẫn chuyên môn về chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em tại Trạm Y tế phường Phong Cốc.
Bác sĩ Đoàn Thị Hạnh, Trưởng Khoa Sức khỏe sinh sản (CDC Quảng Ninh) cho biết: Công tác giám sát tại tuyến cơ sở tập trung đánh giá việc khám thai, quản lý thai nghén, tiêm phòng uốn ván cho phụ nữ mang thai và theo dõi sức khỏe bà mẹ trước, trong và sau sinh. Đồng thời, kiểm tra việc bảo quản, sử dụng trang thiết bị, dụng cụ phục vụ chăm sóc SKSS, hướng dẫn thực hành chăm sóc phát triển toàn diện trẻ trong 2.000 ngày đầu đời. Theo đó, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, bảo đảm phụ nữ được theo dõi, chăm sóc phù hợp trong suốt thai kỳ và sau sinh.
Sự đồng hành của gia đình và hệ thống y tế sẽ giúp mỗi hành trình làm mẹ an toàn hơn, góp phần nâng cao chất lượng dân số bền vững.
