Cử tạ vẫn là môn được Thể thao Việt Nam dự báo cao khả năng tranh chấp thành tích huy chương ASIAD và Olympic nhưng để chạm tay vào ngôi vô địch ASIAD vẫn là một bài toán khó đi tìm lời giải.
Lịch sử là động lực
Trong lịch sử, Đội tuyển cử tạ Việt Nam giành Huy chương Bạc đầu tiên ở ASIAD vào năm vào năm 2006 tại hạng cân 56kg nam (lực sĩ Hoàng Anh Tuấn). Tiếp đó, giành Huy chương Bạc tại ASIAD năm 2014 (lực sĩ Thạch Kim Tuấn, 56kg nam) và 2 Huy chương Bạc ở ASIAD năm 2018 (Thạch Kim Tuấn, 56kg nam; Trịnh Văn Vinh, 62kg nam).
Huy chương Bạc tại ASIAD được giới chuyên môn đánh giá là thành tích đúng khả năng của lực sĩ Việt Nam. Bởi thực tế, lực sĩ của cử tạ Việt Nam đủ cơ hội tranh huy chương trong một số hạng cân phù hợp. Tuy nhiên, đây lại là nhóm hạng cân có nhiều đô cử hàng đầu thế giới của Trung Quốc, CHDCND Triều Tiên, Uzbekistan, Indonesia cạnh tranh.
Tổng Thư ký Liên đoàn cử tạ & thể hình Việt Nam - ông Đỗ Đình Kháng từng phân tích: “Cử tạ Việt Nam đã xây dựng nhiều chương trình chuyên môn qua những chu kỳ tập luyện, thi đấu trước đây. Tuy nhiên phải thấy rằng, cuộc cạnh tranh tại ASIAD vẫn rất đặc thù.
Tất cả lực sĩ tốt nhất của châu Á tham gia thi đấu tại đây nên cơ hội cạnh tranh Huy chương Vàng không bao giờ dễ dàng. Lực sĩ Việt Nam từng giành được huy chương ở ASIAD nhưng cũng phải nhìn nhận thực tế cụ thể chuyên môn để xác định đầu tư chuyên biệt”.
Đầu tư trọng điểm theo nội dung
Chương trình “Phát triển các môn thể thao trọng điểm chuẩn bị tham dự các kỳ ASIAD, Olympic giai đoạn 2026-2045” phê duyệt từ ngày 7.5.2026 đã xác định 9 môn sẽ được xây dựng nguồn lực đầu tư trọng tâm, trọng điểm. Môn cử tạ là một trong số đó.
Trong lần lấy ý kiến tại Hội thảo xây dựng nội dung dành cho Phát triển các môn thể thao trọng điểm chuẩn bị tham dự các kỳ ASIAD, Olympic giai đoạn 2026 - 2045 tổ chức năm 2025, với môn cử tạ, nhà quản lý đã cho biết, đây là môn trọng điểm ưu tiên hàng đầu. Trong mỗi chu kỳ huấn luyện chuẩn bị chuyên môn, Đội tuyển cử tạ Việt Nam phải chuẩn bị lực lượng từ 10 - 12 lực sĩ trọng tâm làm nòng cốt xác định nhiệm vụ tranh thành tích huy chương ASIAD.
Các môn thể thao trọng điểm chuẩn bị tham dự các kỳ ASIAD, Olympic sẽ được chuẩn bị theo 3 chu kỳ gồm: 2026 - 2030, 2031 - 2035 và 2036 - 2045. Môn cử tạ sẽ được chuẩn bị theo các chu kỳ đầu tư trên. Điểm khó của cử tạ nằm ở sự ổn định nội dung tại châu Á và thế giới để chuẩn bị cho đầu tư.
Trong 20 năm qua, cử tạ Việt Nam tập trung phát triển chuyên môn ở nội dung 56kg nam. Đây là nội dung đã giúp cử tạ Việt Nam có Huy chương Bạc Olympic năm 2008 và Huy chương Đồng Olympic năm 2012 đồng thời có Huy chương Bạc ASIAD.
Tuy nhiên từ năm 2020, hạng cân 56kg nam không còn tổ chức tại giải đấu cấp độ ASIAD, Olympic. Nội dung 61kg nam là hạng cân nhỏ nhất của nam được đưa vào thi đấu chính thức tại những Đại hội quốc tế trên. Và bây giờ, hạng cân 61kg nam cũng không được tổ chức.
Từ thời điểm đầu tiên mà Đội tuyển cử tạ Việt Nam giành huy chương tại ASIAD (năm 2006), vào lúc này, ASIAD 20 diễn ra năm nay tiếp tục thay đổi hạng cân mới. Liên đoàn cử tạ châu Á sẽ tranh tài nội dung 60kg, 65kg, 70kg, 75kg, 85kg, 95kg, 110kg, trên 110kg dành cho nam và 8 hạng cân nữ là 49kg, 53kg, 57kg, 61kg, 69kg, 77kg, 86kg và trên 86kg tại ASIAD 20.
Từ năm nay, Đội tuyển cử tạ đã thuê 1 chuyên gia Trung Quốc, ông Li Shunzhu (cựu huấn luyện viên trưởng Đội cử tạ nữ Trung Quốc) đến Việt Nam làm việc. Chương trình chuyên môn được chuyên gia xây dựng để lực sĩ tập luyện và đánh giá theo mỗi chu kỳ, đặc biệt là giai đoan 2026-2030 để làm nền tảng phát triển tiếp tục phía sau thay vì dàn trải. Kết quả đầu tiên của Đội tuyển cử tạ Việt Nam tại Giải vô địch châu Á 2026 đã giành 2 Huy chương Bạc, 6 Huy chương Đồng.
