Xác định các giá trị văn hóa truyền thống là nguồn lực, động lực cho phát triển kinh tế - xã hội, Bình Liêu đang tập trung bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc. Những làn điệu Soóng Cọ, Then, Pả Dung, lễ hội, trang phục truyền thống... được gìn giữ, trao truyền và phát huy trong đời sống là nét đẹp văn hoá của địa phương.
Trải nghiệm Ngày hội Soóng Cọ năm 2026 tại xã Bình Liêu với chủ đề “Mạch nguồn Soóng Cọ” từ ngày 30/4 đến 3/5, có thể cảm nhận rõ cách Bình Liêu đã đưa văn hóa truyền thống đến gần hơn với người dân và du khách.
Trong không gian ngày hội, những làn điệu Soóng Cọ của người Sán Chỉ được trình diễn cùng Then, nhạc cụ dân tộc; các trò chơi đánh quay, đẩy gậy, kéo co, tung còn được tổ chức bên cạnh giải chạy, giao lưu bóng đá nữ Sán Chỉ và các hoạt động trải nghiệm văn hóa. Chương trình nghệ thuật gồm 3 phần “Huyền thoại gọi nguồn”, “Dòng chảy bản sắc - nối nhịp thời gian” và “Hội tụ và lan tỏa”, kết hợp nghệ thuật truyền thống với công nghệ trình chiếu 3D Mapping.
Ở Bình Liêu, bảo tồn văn hóa được triển khai theo hướng chú trọng vai trò của cộng đồng, nhất là nghệ nhân, người am hiểu văn hóa và thế hệ trẻ.
Xã hiện duy trì Câu lạc bộ Dân ca, dân vũ truyền thống dân tộc Sán Chỉ; thành lập Chi hội Văn nghệ dân gian với 83 hội viên. Chi hội tập trung sưu tầm, nghiên cứu, truyền dạy và quảng bá hát Then - đàn Tính của người Tày, hát Soóng Cọ của người Sán Chỉ, hát Pả Dung của người Dao cùng các phong tục, tập quán, trò chơi dân gian mang đậm bản sắc văn hoá của đồng bào các dân tộc.
Cùng với đó, xã có 9 câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ với 274 hội viên; tổ chức các lớp truyền dạy hát Then, nghề thêu trang phục truyền thống Dao Thanh Y, hướng tới thanh thiếu niên, học sinh, hội viên câu lạc bộ và người dân. Đây là cách tạo lực lượng kế cận để những giá trị văn hóa không chỉ được lưu giữ mà tiếp tục được thực hành trong đời sống.
Bình Liêu cũng chú trọng bảo tồn di sản vật thể, kiểm kê các hiện vật, di sản của các dân tộc Tày, Dao, Sán Chỉ; tiếp tục bảo tồn, phát huy giá trị đình Vô Ngại và danh thắng thác Khe Vằn. Trong năm 2026, xã đã rà soát, kiểm kê 2 hiện vật gồm tranh thờ trong nghi lễ Then và sách của thầy cúng dân tộc Sán Chỉ; đồng thời kiểm kê 9 di sản của các dân tộc Tày, Dao, Sán Chỉ để có cơ sở bảo tồn, phát huy.
Ông Đỗ Văn Tuấn, Bí thư Đảng ủy xã Bình Liêu, cho biết: Địa phương xác định bảo tồn văn hóa phải gắn với phát huy giá trị di sản và vai trò chủ thể của người dân. Vì vậy, xã tiếp tục quan tâm xây dựng các câu lạc bộ, phát huy vai trò nghệ nhân, mở các lớp truyền dạy, đưa văn hóa truyền thống vào các lễ hội, hoạt động trải nghiệm; đồng thời gắn bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch cộng đồng.
Cùng với phương thức bảo tồn truyền thống, Bình Liêu đang từng bước đưa văn hóa lên môi trường số. Xã đẩy mạnh tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh, Cổng thông tin điện tử; phối hợp với các cơ quan truyền thông xây dựng sản phẩm số quảng bá hình ảnh quê hương, con người và bản sắc văn hóa Bình Liêu.
Đặc biệt, các di tích lịch sử, văn hóa, danh lam thắng cảnh và di sản văn hóa phi vật thể đã được xếp hạng trên địa bàn được đưa vào số hóa. Đây là bước quan trọng nhằm lưu giữ thông tin về di sản, đồng thời tạo thêm phương thức để người dân, du khách tiếp cận các giá trị văn hóa của địa phương.
Bình Liêu cũng đã triển khai Bộ quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số, khai thác hiệu quả các nền tảng số để thông tin, quảng bá văn hóa, du lịch. Thời gian tới, xã tiếp tục truyền dạy hát Then, kỹ thuật chế tác đàn Tính, nghề thêu trang phục Dao Thanh Y; xây dựng đêm hội Di sản Then dân tộc Tày, bảo tồn đình Vô Ngại và phát huy giá trị các di sản gắn với phát triển du lịch cộng đồng.
Từ những giá trị sẵn có, địa phương từng bước hình thành các sản phẩm văn hóa gắn với du lịch như chợ phiên Bình Liêu, Hội Soóng Cọ, bóng đá nữ Sán Chỉ, trải nghiệm Thác Khe Vằn, bản văn hóa du lịch cộng đồng người Sán Chỉ...
