Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 là dịp để xã hội tri ân những người đang ngày ngày gắn bó với sự nghiệp trồng người. Nhưng phía sau những bó hoa, lời chúc mừng dành cho các thầy cô còn là câu chuyện lớn hơn về tầm nhìn, chính sách và mức độ đầu tư của cả hệ thống chính trị, toàn xã hội trong việc chăm lo cho giáo dục, cho sự nghiệp trồng người. Với Quảng Ninh, quan điểm đó đã được thể hiện qua quá trình hoạch định và triển khai các chính sách phát triển giáo dục trong nhiều năm qua. Đặc biệt, việc cụ thể hóa Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đang tạo thêm cơ sở chính trị, định hướng và động lực để thành phố tiếp tục đổi mới căn bản, toàn diện lĩnh vực này.
Điểm đáng chú ý trong cách làm của Quảng Ninh là sự quan tâm dành cho giáo dục không chỉ thể hiện ở những chủ trương chung mà được cụ thể hóa bằng các chính sách có đối tượng, phạm vi và nguồn lực thực hiện rõ ràng. Các chính sách được thiết kế theo hướng chăm lo toàn diện, từ dinh dưỡng, điều kiện học tập, hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn đến phát triển giáo dục chất lượng cao và bồi dưỡng nhân tài.
Hiện nay, thành phố đang triển khai 10 chính sách giáo dục đặc thù. Trong đó, chính sách miễn phí sách giáo khoa từ năm học 2026-2027 có ý nghĩa thiết thực đối với đông đảo người học. Trên 290.000 học sinh phổ thông, học viên giáo dục thường xuyên được thụ hưởng, với tổng kinh phí khoảng 147 tỷ đồng. Cùng với đó, chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú, ăn trưa cho trẻ mầm non và học sinh tiểu học tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, hải đảo được duy trì với tổng kinh phí hơn 188 tỷ đồng mỗi năm học. Khoảng 8.100 học sinh và giáo viên được hưởng chính sách hỗ trợ ăn, ở tập trung hoặc đưa đón hằng ngày, với kinh phí khoảng 92 tỷ đồng mỗi năm học. Riêng chính sách sữa học đường năm 2026 hỗ trợ gần 197.300 trẻ em, học sinh, tổng kinh phí trên 290 tỷ đồng.
Đầu tư cho giáo dục cũng được thể hiện rõ qua việc ưu tiên nguồn lực xây dựng, cải thiện cơ sở vật chất trường học. Thành phố đặt mục tiêu hằng năm bảo đảm chi ngân sách cho giáo dục tối thiểu 20% tổng chi ngân sách nhà nước, trong đó chi đầu tư ít nhất 5%. Năm 2026, tổng nguồn ngân sách dành cho giáo dục và đào tạo của thành phố, tính cả phần bổ sung thực hiện các chính sách, đạt gần 9.100 tỷ đồng, chiếm trên 21% tổng dự toán chi ngân sách. Đây là mức ưu tiên nguồn lực đáng kể, thể hiện trách nhiệm của thành phố với lĩnh vực có ý nghĩa lâu dài đối với sự phát triển của địa phương.
Từ năm học 2025-2026, có 27 trường học được triển khai đầu tư xây dựng mới, bổ sung cơ sở vật chất với tổng kinh phí 1.870 tỷ đồng. Đến nay, 17 dự án đã bàn giao, đưa vào sử dụng, 10 dự án đang tiếp tục triển khai. Tại các địa bàn miền núi, biên giới, bước vào năm học này, 6 trường liên cấp tiểu học và THCS tại các xã biên giới đất liền được triển khai xây dựng, góp phần giải quyết bài toán khoảng cách địa lý, điều kiện sinh hoạt và khả năng tiếp cận giáo dục của học sinh vùng biên. Ở khu vực đô thị, thành phố tiếp tục cải thiện điều kiện dạy và học bằng những giải pháp cụ thể như xây mới trường lớp, trang bị thiết bị, lắp đặt điều hòa tại các cơ sở giáo dục công lập. Việc đưa vào vận hành các tuyến xe buýt điện miễn phí phục vụ gần 2.000 học sinh đăng ký tại các phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu từ ngày 3/9/2026 cũng là một cách chăm lo thiết thực, giúp học sinh đi học thuận tiện, an toàn hơn.
Nếu cơ sở vật chất và chính sách là nền tảng bảo đảm điều kiện dạy, học, thì đội ngũ nhà giáo chính là nhân tố trực tiếp quyết định chất lượng giáo dục. Bởi vậy, cùng với chăm lo cho người học, Quảng Ninh xác định phát triển đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Năm học 2026-2027, ngành Giáo dục và đào tạo hiện có 1.142 cán bộ quản lý và hơn 17.100 giáo viên. Tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn trình độ đào tạo ở các cấp học đều ở mức cao: mầm non 99,1%, tiểu học 98,6%, THCS 97,9% và THPT 100%. Thành phố đặt mục tiêu đến hết năm 2028 có 100% giáo viên đạt chuẩn trình độ đào tạo theo quy định của Luật Nhà giáo.
Không chỉ chú trọng chuẩn hóa trình độ, công tác bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cũng được triển khai thường xuyên. Từ năm học 2025-2026, ngành đã tổ chức bồi dưỡng gần 50.000 lượt cán bộ quản lý, giáo viên; 100% cán bộ quản lý, giáo viên hoàn thành chương trình bồi dưỡng thường xuyên và được tập huấn sử dụng bộ sách giáo khoa thống nhất. Đáng chú ý, 682 giáo viên dạy môn Khoa học tự nhiên và 309 giáo viên dạy môn Lịch sử, Địa lí cấp THCS đã được bồi dưỡng về dạy học tích hợp; cán bộ quản lý, giáo viên tham gia 56 lớp tập huấn ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị và giảng dạy.
Những yêu cầu mới của chương trình giáo dục phổ thông, chuyển đổi số, giáo dục STEM và hội nhập đặt ra đòi hỏi ngày càng cao đối với năng lực của người thầy. Vì thế, bồi dưỡng đội ngũ không thể chỉ dừng ở việc hoàn thiện bằng cấp, chứng chỉ mà phải hướng đến năng lực thực hành, khả năng đổi mới phương pháp, tổ chức hoạt động học tập và phát triển phẩm chất, năng lực của học sinh.
Thực tế cũng cho thấy, chất lượng đội ngũ đã góp phần tạo nên những kết quả đáng ghi nhận của giáo dục Quảng Ninh. Năm học 2025-2026, thành phố có 82 học sinh đoạt giải học sinh giỏi quốc gia THPT, đạt 74,55%, thuộc nhóm 10 địa phương dẫn đầu cả nước; kết quả thi tốt nghiệp THPT môn tiếng Anh xếp thứ 3/34 địa phương. Đây là những kết quả tích cực, phản ánh nỗ lực của cả thầy và trò trong quá trình nâng cao chất lượng giáo dục.
Trò chuyện nhân dịp lễ kỷ niệm, đồng chí Nguyễn Việt Dũng, Giám đốc Sở GD&ĐT, chia sẻ: Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 năm nay, những lời tri ân dành cho các thầy cô giáo càng có ý nghĩa khi được đặt trong trách nhiệm chung của toàn xã hội đối với sự nghiệp giáo dục. Với Quảng Ninh, chăm lo cho giáo dục phải tiếp tục là nhiệm vụ ưu tiên trong các quyết sách phát triển. Bởi đầu tư cho trường học, cho người thầy và mỗi học sinh hôm nay chính là chuẩn bị nguồn nhân lực cho ngày mai. Khi mọi trẻ em đều có cơ hội học tập, được phát triển năng lực và lựa chọn con đường lập thân, lập nghiệp bằng tri thức, quan điểm giáo dục là quốc sách hàng đầu mới thực sự được hiện thực hóa bằng những kết quả cụ thể, bền vững.