Với hạ tầng giao thông đồng bộ, tài nguyên di sản đặc sắc và định hướng phát triển du lịch hiện đại, xanh, bền vững, dấu mốc trở thành thành phố đang mở ra những cơ hội mới để Quảng Ninh nâng tầm thương hiệu, thu hút đầu tư và phát triển du lịch chất lượng cao. Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Quảng Ninh đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Trùng Khánh, Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, về những cơ hội và định hướng phát triển du lịch Quảng Ninh trong giai đoạn mới.
- Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về vị trí, vai trò của Quảng Ninh trong bức tranh du lịch Việt Nam hiện nay?
+ Có thể khẳng định, Quảng Ninh là một trong những cực tăng trưởng quan trọng nhất của du lịch Việt Nam, đồng thời là điểm đến có sức cạnh tranh hàng đầu trong cả nước.
Trong nhiều năm qua, Quảng Ninh đã có bước chuyển mình mạnh mẽ từ một địa phương chủ yếu dựa vào khai thác tài nguyên sang phát triển du lịch theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp và bền vững. Đặc biệt, việc đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng giao thông, hạ tầng du lịch, các tổ hợp nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí quy mô lớn cùng với môi trường đầu tư thông thoáng đã tạo nên sức hấp dẫn nổi bật cho điểm đến.
Thành phố Quảng Ninh sở hữu những lợi thế rất đặc biệt mà ít địa phương có được. Đó là Di sản Thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long và Di sản Văn hóa thế giới Yên Tử, hệ thống tài nguyên biển đảo phong phú, cảnh quan thiên nhiên đặc sắc, di sản văn hóa đa dạng, cùng các điều kiện về hạ tầng như cửa khẩu quốc tế, sân bay quốc tế, cảng tàu khách quốc tế và mạng lưới cao tốc kết nối thuận lợi với TP Hà Nội, TP Hải Phòng cũng như các địa phương trong vùng.
Không chỉ dẫn đầu cả nước về lượng khách quốc tế đến bằng đường biển, Quảng Ninh còn là địa phương tiên phong trong việc hình thành hệ sinh thái du lịch đa dạng gồm nghỉ dưỡng cao cấp, du lịch biển đảo, du lịch văn hóa - tâm linh, du lịch MICE, du lịch thể thao, du lịch giải trí và kinh tế ban đêm.
Từ góc độ quản lý nhà nước, chúng tôi đánh giá thành phố Quảng Ninh không chỉ là một điểm đến nổi tiếng mà còn là một hình mẫu về đổi mới tư duy phát triển du lịch, đóng góp quan trọng vào mục tiêu đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của đất nước.
Quảng Ninh có hạ tầng giao thông, du lịch ngày càng đồng bộ với cảng tàu khách quốc tế, mạng lưới cao tốc, sân bay, cửa khẩu...
- Theo ông, đâu là những yếu tố nổi bật giúp du lịch Quảng Ninh có được bước phát triển mạnh mẽ trong thời gian qua?
+ Điểm nổi bật nhất của Quảng Ninh chính là tư duy phát triển “đi trước một bước”, lấy quy hoạch làm nền tảng, hạ tầng làm động lực, doanh nghiệp làm trung tâm và người dân là chủ thể hưởng lợi từ phát triển du lịch.
Quảng Ninh không phát triển du lịch đơn thuần bằng việc khai thác tài nguyên sẵn có mà đã chủ động kiến tạo những sản phẩm du lịch mới, kiến tạo những trải nghiệm mới, qua đó tạo ra những giá trị gia tăng cho khách du lịch. Đây là tư duy phát triển hiện đại, phù hợp với xu thế chung của du lịch thế giới.
Một điểm sáng khác là sự kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và phát triển. Thông qua việc kiểm soát sức chứa tại các điểm đến, phát triển du lịch xanh, kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải, Quảng Ninh đã từng bước khẳng định hình ảnh một điểm đến du lịch có trách nhiệm.
Bên cạnh đó, Quảng Ninh cũng là một trong những địa phương đi đầu trong chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính và xây dựng những chính sách ưu đãi, hấp dẫn đầu tư. Những yếu tố này góp phần tạo dựng môi trường thuận lợi để thu hút các nhà đầu tư lớn, tạo động lực cho du lịch phát triển và bứt phá. Tư duy phát triển của Quảng Ninh đã vượt ra khỏi phạm vi phát triển một điểm đến đơn lẻ để hướng tới xây dựng một trung tâm du lịch quốc tế có khả năng dẫn dắt sự phát triển của cả vùng và đóng góp tích cực vào vị thế của du lịch Việt Nam trên bản đồ du lịch thế giới.
- Quảng Ninh đã chính thức trở thành thành phố từ ngày 1/9 vừa qua. Điều này sẽ mở ra những cơ hội như thế nào cho du lịch địa phương, thưa ông?
+ Đây là một dấu mốc có ý nghĩa rất quan trọng, mở ra không gian phát triển mới cho Quảng Ninh. Trước hết, vị thế của một thành phố sẽ góp phần nâng cao hình ảnh, thương hiệu và sức hấp dẫn của Quảng Ninh đối với các nhà đầu tư, các tập đoàn du lịch lớn và du khách quốc tế. Đây là điều kiện thuận lợi để địa phương thu hút mạnh hơn các dự án du lịch quy mô lớn, tiếp tục hoàn thiện cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật của ngành du lịch, hình thành thêm những tổ hợp nghỉ dưỡng, giải trí, mua sắm và dịch vụ cao cấp.
Thứ hai, Quảng Ninh sẽ có điều kiện phát huy tốt hơn vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế phía Bắc, là trung tâm kết nối vùng Đồng bằng sông Hồng với Trung Quốc và Đông Bắc Á, thúc đẩy phát triển du lịch liên vùng, liên quốc gia và các hành lang du lịch quốc tế.
Thứ ba, việc trở thành thành phố sẽ tạo điều kiện để Quảng Ninh xây dựng mô hình đô thị du lịch hiện đại, thông minh, xanh và bền vững; đồng thời phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, kinh tế đêm, và các loại hình du lịch chất lượng cao theo xu hướng của các đô thị du lịch hàng đầu trong khu vực, tạo ra những giá trị mới cho Quảng Ninh.
- Ông vừa đề cập đến công nghiệp văn hóa và kinh tế đêm. Theo ông, Quảng Ninh cần làm gì để những lĩnh vực này thực sự trở thành động lực mới cho du lịch?
+ Thời gian vừa qua, Quảng Ninh đã có nhiều hoạt động để phát triển kinh tế đêm, kinh tế di sản, công nghiệp văn hóa. Tuy nhiên, những hoạt động này mới là bước đầu và cần tiếp tục được hoàn thiện, gia tăng giá trị, để trở thành những hoạt động thường niên, có sức hấp dẫn, thu hút khách du lịch đến với địa phương, qua đó góp phần gìn giữ, bảo tồn các giá trị văn hóa một cách bền vững.
Điều quan trọng để Quảng Ninh trở thành một trong những trung tâm về công nghiệp văn hóa, giải trí, kinh tế đêm chính là phát huy sức sáng tạo. Thành phố Quảng Ninh cần có quy hoạch để tạo ra những không gian văn hóa sáng tạo phù hợp cho việc phát triển các sản phẩm công nghiệp văn hóa và giải trí.
Bên cạnh đó là ban hành những cơ chế, chính sách khuyến khích, động viên doanh nghiệp, người dân và các địa phương sáng tạo ra những sản phẩm mới, có tính độc đáo, có hàm lượng văn hóa, khai thác được các giá trị văn hóa truyền thống vốn có của địa phương để tạo nên những sản phẩm du lịch đặc sắc, mang dấu ấn bản địa.
Mặt khác, cần tăng cường công tác xúc tiến, quảng bá, cả bằng phương pháp truyền thống và trên các nền tảng số, để du khách và người dân biết đến Quảng Ninh không chỉ là một điểm đến du lịch mà còn là một trung tâm về công nghiệp văn hóa và giải trí của cả nước.
- Ông kỳ vọng gì về vị thế của Quảng Ninh trong bản đồ du lịch Việt Nam thời gian tới?
+ Với những kết quả tích cực đã đạt được trong thời gian qua, cùng với khát vọng phát triển của thành phố và những định hướng rõ ràng, chúng tôi kỳ vọng Quảng Ninh sẽ tiếp tục khẳng định vai trò là trung tâm du lịch quốc tế của miền Bắc, đóng vai trò dẫn dắt đổi mới mô hình phát triển, nâng cao chất lượng điểm đến, góp phần thực hiện mục tiêu đưa du lịch Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn, an toàn, văn minh và có năng lực cạnh tranh cao trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Tôi tin tưởng rằng từ nền tảng đã được xây dựng trong nhiều năm qua, cùng khát vọng phát triển mạnh mẽ và tầm nhìn chiến lược của địa phương, thành phố Quảng Ninh sẽ tiếp tục tạo nên những đột phá mới, trở thành một đô thị du lịch biển quốc tế, một trung tâm dịch vụ, kinh tế biển và du lịch hàng đầu của Việt Nam, đóng góp ngày càng lớn cho sự phát triển của đất nước.
- Trân trọng cảm ơn ông!