Hợp tác du lịch giữa xã Hoành Mô, thành phố Quảng Ninh (Việt Nam) và khu Phòng Thành, thành phố Phòng Thành Cảng, Quảng Tây (Trung Quốc) mở ra triển vọng hình thành những hành trình kết nối thiên nhiên, văn hóa và con người, tạo thêm động lực phát triển kinh tế vùng biên.
Từ cửa khẩu đến những hành trình mới
Nhắc đến Hoành Mô, nhiều người nghĩ ngay đến cửa khẩu và những chuyến xe hàng qua biên giới. Nhưng phía sau nhịp sống giao thương ấy còn có một vùng đất giàu tiềm năng du lịch với biển mây Cao Ly, cảnh quan Cao Ba Lanh, những cánh rừng hồi và bản làng đậm đà bản sắc văn hóa các dân tộc. Bên kia biên giới, khu Phòng Thành cũng sở hữu những điểm đến đặc trưng như suối khoáng Động Trung, cổ trấn Na Lương và không gian nghỉ dưỡng ven biển. Mỗi vùng đất có một thế mạnh riêng, nhưng khi được kết nối có thể tạo nên những hành trình đa dạng, hấp dẫn hơn.
Trong bối cảnh thúc đẩy hợp tác du lịch Việt Nam – Trung Quốc giai đoạn 2026–2027, kết nối Hoành Mô với Phòng Thành thông qua cặp cửa khẩu Hoành Mô – Động Trung mở ra cơ hội phát triển những sản phẩm du lịch mới.
Du khách Trung Quốc có thể đến Hoành Mô, khám phá cảnh quan vùng biên, trải nghiệm văn hóa cộng đồng tại Sông Moóc, thưởng thức ẩm thực, sản phẩm OCOP trước khi tiếp tục đến các điểm du lịch khác của Quảng Ninh. Ở chiều ngược lại, du khách Việt Nam có thể khám phá cổ trấn Na Lương, trải nghiệm suối khoáng, tìm hiểu văn hóa bản địa và kết hợp nghỉ dưỡng tại Phòng Thành. Những hành trình ấy không chỉ mở rộng lựa chọn cho du khách mà còn tạo điều kiện để hai địa phương bổ trợ cho nhau, khai thác hiệu quả hơn những giá trị sẵn có.
Tuy nhiên, một cửa khẩu thuận tiện mới chỉ giúp du khách đến gần hơn. Muốn họ dừng chân, lưu trú và quay trở lại, mỗi địa phương phải tạo được những trải nghiệm có dấu ấn riêng.
Để người dân thực sự hưởng lợi từ du lịch
Triển vọng hợp tác không chỉ nằm ở việc hình thành thêm những tuyến du lịch đi qua biên giới, mà quan trọng hơn là những giá trị có thể mang lại cho cộng đồng. Một đoàn khách đến cửa khẩu rồi rời đi ngay có thể làm tăng sự nhộn nhịp, nhưng chưa chắc tạo ra nhiều lợi ích cho địa phương. Ngược lại, khi du khách ở lại bản làng, sử dụng dịch vụ lưu trú, thưởng thức món ăn truyền thống và mua sản phẩm địa phương, lợi ích từ du lịch sẽ lan tỏa đến nhiều gia đình.
Người trồng hồi có thêm cơ hội giới thiệu sản phẩm. Những hộ dân có điều kiện có thể phát triển dịch vụ lưu trú, ẩm thực. Người trẻ am hiểu văn hóa quê hương có thể tìm kiếm việc làm từ hướng dẫn, tổ chức trải nghiệm và quảng bá du lịch. Để làm được điều đó, cần có sự đồng hành của doanh nghiệp và người dân. Hai địa phương cần phối hợp khảo sát tuyến điểm, kết nối doanh nghiệp lữ hành, xây dựng sản phẩm, quảng bá chung và hoàn thiện các điều kiện pháp lý, bảo đảm an toàn trong tổ chức du lịch qua biên giới.
Đặc biệt, phát triển du lịch phải đi cùng bảo vệ cảnh quan và gìn giữ bản sắc văn hóa. Hoành Mô không cần biến những bản làng thành các khu du lịch giống nơi khác. Chính những cánh rừng hồi, nếp sinh hoạt truyền thống và sự mộc mạc của người dân mới là những giá trị tạo nên sức hấp dẫn riêng.
Hợp tác với Phòng Thành cũng cần được đặt trong không gian du lịch rộng hơn, kết nối Hoành Mô với các điểm đến của Quảng Ninh và mở rộng hành trình sang Quảng Tây. Khi đó, mỗi địa phương sẽ góp phần hình thành chuỗi sản phẩm có sức hấp dẫn chung. Sau cùng, thành công của hợp tác du lịch không chỉ được đo bằng số lượt khách qua biên giới, mà còn bằng những giá trị để lại sau mỗi hành trình. Đó là khi rừng hồi có thêm giá trị, bản làng có thêm sinh kế, người trẻ có thêm cơ hội lập nghiệp và người dân có thể sống tốt hơn trên chính quê hương mình.
Khi ấy, cửa khẩu Hoành Mô – Động Trung không chỉ là điểm kết nối giao thương, mà còn trở thành nhịp cầu mở rộng cơ hội phát triển, gắn kết những vùng đất và con người hai bên biên giới.
