Ngày 20/10, Trung Quốc lên tiếng phản đối quyết định của Mỹ cấm các cơ quan dân sự liên bang sử dụng sản phẩm trí tuệ nhân tạo (AI) của Công ty công nghệ DeepSeek, trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ giữa hai nước tiếp tục gia tăng.
Theo thông báo của Bộ An ninh Nội địa Mỹ công bố ngày 19/10, các cơ quan dân sự liên bang phải loại bỏ DeepSeek, các sản phẩm liên quan và những sản phẩm, dịch vụ của bên thứ ba phát triển dựa trên công nghệ DeepSeek khỏi hệ thống công nghệ thông tin.
Chỉ thị mà Bộ An ninh Nội địa Mỹ ban hành hồi cuối tháng 7 cũng cấm các cơ quan này mua sắm sản phẩm và dịch vụ của DeepSeek. DeepSeek hiện là một trong những doanh nghiệp AI hàng đầu và nổi tiếng nhất Trung Quốc. Các mô hình AI mã nguồn mở của công ty phổ biến tại nhiều quốc gia, trong đó có Mỹ, và phần lớn được cung cấp miễn phí.
.
Trong thông báo đăng trên Công báo Liên bang Mỹ, Bộ An ninh Nội địa cho rằng các mô hình của DeepSeek tiềm ẩn nhiều nguy cơ an ninh. Cơ quan này bày tỏ lo ngại về việc DeepSeek đặt máy chủ tại Trung Quốc, cũng như khả năng giới chức Trung Quốc tiếp cận cơ sở hạ tầng của doanh nghiệp và dữ liệu nhạy cảm của Mỹ.
Phát biểu tại cuộc họp báo thường kỳ ở Bắc Kinh ngày 20/10, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh khẳng định nước này sẽ kiên quyết bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các doanh nghiệp Trung Quốc. Bà Mao Ninh nhấn mạnh Trung Quốc luôn phản đối việc mở rộng quá mức khái niệm an ninh quốc gia và chính trị hóa các vấn đề khoa học, công nghệ, kinh tế và thương mại.
DeepSeek chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức trước đề nghị bình luận về quyết định của Mỹ.
Động thái trên diễn ra trước thềm cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào giữa tháng 11, bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Thâm Quyến, Trung Quốc. Dự kiến, AI sẽ là một trong những nội dung chương trình nghị sự của cuộc gặp.
Thời gian gần đây, Mỹ và Trung Quốc đã đạt một số tiến triển trong hợp tác quản trị AI. Trong đó, Washington đề xuất thiết lập cơ chế thông báo về các sự cố AI liên quan đến an ninh quốc gia. Tuy nhiên, giữa hai nước vẫn còn nhiều bất đồng trong lĩnh vực này.
Các biện pháp hạn chế do Mỹ dẫn đầu tiếp tục ngăn Trung Quốc tiếp cận một số dòng chip AI tiên tiến nhất thế giới cùng các thiết bị phục vụ sản xuất những loại chip này.
Tuần trước, Bắc Kinh cũng công bố đề xuất mới nhằm hạn chế xuất khẩu một số mô hình AI tiên tiến.
Bên cạnh đó, Mỹ cáo buộc các công ty khởi nghiệp AI Trung Quốc, trong đó có DeepSeek, thực hiện hoạt động chưng cất mô hình (distillation) trên quy mô lớn nhằm khai thác năng lực từ những mô hình AI tiên tiến của Mỹ. Bắc Kinh đã bác bỏ những cáo buộc này.
Đầu năm 2026, Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC) thông báo cấm nhập khẩu các mẫu robot hình người mới được sản xuất tại nước ngoài. Giới quan sát nhận định biện pháp này chủ yếu nhằm vào Trung Quốc.
Những diễn biến trên cho thấy cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung tiếp tục diễn ra gay gắt, đặc biệt trong lĩnh vực AI, dù hai nước đang tìm kiếm cơ hội đối thoại và hợp tác về quản trị công nghệ.
