Một khu học chánh tại vùng nông thôn phía bắc bang New York (Mỹ) đã quyết định tạm dừng kế hoạch đưa robot hình người tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) vào trường học, sau khi vấp phải sự phản đối từ giới chức giáo dục bang, giáo viên và cộng đồng địa phương. Một trong những lý do khiến kế hoạch vấp phải phản đối là nhà sản xuất robot có mối liên hệ với một doanh nghiệp chuyên sản xuất búp bê người lớn.
Trước đó, Hội đồng Giáo dục khu học chánh Salamanca City Central đã phê duyệt khoản chi gần 60.000 USD để mua robot mang tên Sally của hãng Realbotix. Robot có ngoại hình giống người, với mái tóc dài màu sẫm, được kỳ vọng sẽ hỗ trợ học sinh trung học học tập các môn về robot và công nghệ.
“Sally có thể giải thích các kiến thức kỹ thuật, đồng thời giúp học sinh tìm hiểu cách vận hành, bảo trì, cập nhật phần mềm và xử lý sự cố của robot”. - Giám đốc khu học chánh Mark Beehler cho biết.
Tuy nhiên, ngay sau khi kế hoạch được công bố, nhiều phụ huynh và giáo viên bày tỏ lo ngại về việc thu thập và sử dụng dữ liệu cá nhân của học sinh. Công đoàn Giáo viên bang New York cũng chỉ trích mối liên hệ giữa Realbotix và thương hiệu RealDoll, doanh nghiệp nổi tiếng với các sản phẩm búp bê người lớn.
“Một robot do công ty có liên quan đến hoạt động sản xuất búp bê người lớn phát triển không nên xuất hiện trong lớp học.” - Chủ tịch Công đoàn Giáo viên bang New York Melinda Person nhấn mạnh.
Trước những phản ứng này, khu học chánh đã thông báo tạm dừng chương trình thử nghiệm để tiếp tục làm việc với Sở Giáo dục bang New York về các biện pháp tăng cường bảo vệ dữ liệu học sinh, đồng thời lấy thêm ý kiến từ cộng đồng.
Giới chức giáo dục và giáo viên tiếp tục bày tỏ lo ngại
Ủy viên Giáo dục bang New York Betty Rosa cho biết bà vẫn còn nhiều băn khoăn về vai trò của robot trong môi trường giáo dục. Trong thư gửi khu học chánh, bà lưu ý rằng mặc dù nhà trường khẳng định Sally sẽ không trực tiếp giảng dạy, các tài liệu trình lên hội đồng giáo dục lại mô tả robot này là một “nền tảng gia sư”. Bà Rosa cũng yêu cầu khu học chánh làm rõ các biện pháp bảo vệ quyền riêng tư và an toàn dữ liệu của học sinh.
Trong khi đó, công đoàn giáo viên lo ngại việc đưa robot AI vào trường học có thể mở đường cho xu hướng sử dụng AI thay thế giáo viên trong tương lai.
“Học sinh của chúng ta không cần robot. Các em cần những mối quan hệ thực sự với những người lớn biết quan tâm và đồng hành”. - Bà Melinda Person nói.
Nhà trường khẳng định robot không thay thế giáo viên
Đáp lại những chỉ trích, Giám đốc Mark Beehler khẳng định mục tiêu của dự án hoàn toàn không phải thay thế đội ngũ giáo viên.
“Không có cách nào robot có thể thay thế con người trong trường học. Và ngay cả khi điều đó có thể xảy ra thì cũng không bao giờ là lựa chọn tốt nhất đối với học sinh. Dạy học luôn là quá trình tương tác giữa con người với con người". - Ông Mark Beehler nói.
Theo ông Beehler, ngoài robot Sally, chương trình còn bao gồm trợ lý AI dành cho giáo viên và nền tảng hỗ trợ học tập tại nhà.
Nhà trường cũng khẳng định Sally sẽ không thu thập dữ liệu cá nhân của học sinh, không ghi âm, ghi hình hay truyền dữ liệu về Realbotix. Robot được lập trình để không phản hồi các chủ đề nhạy cảm như tình dục, bạo lực hoặc cờ bạc; đồng thời không truy cập Internet công cộng hoặc sử dụng các dịch vụ AI tạo sinh chưa được phê duyệt. Toàn bộ dữ liệu được lưu trữ nội bộ và quản lý bởi khu học chánh.
Nhà sản xuất bác bỏ chỉ trích
Realbotix khẳng định Sally là sản phẩm được phát triển riêng cho lĩnh vực giáo dục, không phải phiên bản cải tiến từ các sản phẩm dành cho người lớn. Công ty cho biết toàn bộ dữ liệu của học sinh sẽ được mã hóa và quản lý thông qua hệ thống hiện có của khu học chánh. Realbotix cũng giải thích rằng mặc dù cùng thuộc một tập đoàn với Intima LLC (đơn vị sở hữu thương hiệu RealDoll) hai công ty hoạt động độc lập, với đội ngũ quản lý, nhân sự, dây chuyền sản xuất và chiến lược kinh doanh riêng.
Cộng đồng vẫn còn nhiều băn khoăn
Theo ông Beehler, việc tiếp cận các công nghệ mới là cần thiết đối với những khu học chánh ở vùng xa như Salamanca nhằm tạo điều kiện để học sinh tiếp cận robot, AI và các lĩnh vực thuộc khối STEAM.
Tuy nhiên, nhiều người dân địa phương vẫn chưa thuyết phục.
"Điều các trường học cần là tuyển thêm những người sẵn sàng dành thời gian và tâm huyết cho trẻ em. Các em cần được tương tác với con người nhiều hơn là với robot trong quá trình trưởng thành". - Chị Joplin Ficek, cựu học sinh Trường Trung học Salamanca, hiện làm việc tại một nhà trẻ, chia sẻ.
