Liên Hợp Quốc (LHQ) cảnh báo hiện tượng El Nino đang mạnh lên với tốc độ kỷ lục và nhiều khả năng sẽ làm gia tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan trên toàn cầu, trong bối cảnh Trái Đất vốn đã chịu tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu.
Theo các nhà khoa học thuộc Đại học Columbia (Mỹ), khu vực trung tâm Thái Bình Dương dùng để theo dõi cường độ El Nino trong tuần này đã ghi nhận mức nhiệt cao nhất và cường độ mạnh nhất từng được đo ở tuần thứ 15 kể từ khi hiện tượng này hình thành. Đây là mức mạnh chưa từng ghi nhận ở giai đoạn sớm như vậy, làm gia tăng khả năng El Nino lần này sẽ trở thành một trong những đợt mạnh nhất trong lịch sử quan trắc.
El Nino là hiện tượng nước biển khu vực xích đạo Thái Bình Dương ấm lên bất thường, làm thay đổi các hình thái thời tiết trên phạm vi toàn cầu. Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) dự báo El Nino sẽ đạt đỉnh trong vài tháng tới và có thể kéo dài đến mùa Xuân năm 2027, làm gia tăng các đợt nắng nóng cực đoan, hạn hán và mưa lớn tại nhiều khu vực.
“El Nino đang đổ thêm dầu vào một hành tinh vốn đã bốc cháy. Thế giới vừa trải qua một mùa hè với hàng loạt hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng kỷ lục, cháy rừng nghiêm trọng tại Tây Ban Nha, Pháp và nhiều nơi khác, cùng hàng nghìn người thiệt mạng do nắng nóng. Chúng ta đang bước vào vùng chưa từng có tiền lệ, khi cuộc khủng hoảng khí hậu ngày càng diễn biến nhanh và nghiêm trọng hơn.” Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres nhấn mạnh.
Theo các mô hình dự báo khí hậu, El Nino lần này nhiều khả năng sẽ trở thành một trong những đợt mạnh nhất từng được ghi nhận, dù các nhà khoa học cho rằng vẫn còn quá sớm để khẳng định chắc chắn.
Các chuyên gia cho rằng tác động trực tiếp của El Nino hiện vẫn chưa bộc lộ đầy đủ, song sẽ trở nên rõ nét hơn trong những tháng tới. Khi kết hợp với xu hướng nóng lên toàn cầu do việc đốt nhiên liệu hóa thạch, El Nino có thể khiến nhiều khu vực trên thế giới phải đối mặt với các hiện tượng thời tiết cực đoan nghiêm trọng hơn.
“Khu vực trung tâm Thái Bình Dương hiện ghi nhận tháng 7 nóng nhất trong lịch sử quan trắc. Đến mùa hè năm 2027, Bắc Bán cầu có thể trải qua mức nhiệt cao chưa từng có trên phạm vi toàn cầu.” Nhà khoa học khí hậu Jeffrey Shaman thuộc Đại học Columbia nhận định.
WMO cảnh báo El Nino sẽ làm thay đổi mạnh các quy luật mưa trong mùa Thu và mùa Đông. Indonesia, Ấn Độ, nhiều khu vực ở châu Á, miền Nam và miền Đông Australia, một số vùng ở Nam Mỹ và miền Nam châu Phi có nguy cơ đối mặt với hạn hán và cháy rừng nghiêm trọng hơn. Trong khi đó, nhiều khu vực khác, bao gồm phần lớn nước Mỹ và khu vực Nam Âu, có khả năng xuất hiện lượng mưa cao hơn trung bình nhiều năm.
“El Nino diễn ra trong bối cảnh nhiệt độ đại dương toàn cầu ở mức cao chưa từng có, tạo cơ hội để các chính phủ chủ động đánh giá rủi ro và triển khai các biện pháp ứng phó trước khi những tác động nghiêm trọng xảy ra.” Tổng Thư ký WMO Celeste Saulo nhận định.
Ông Guterres nhấn mạnh El Nino và biến đổi khí hậu là hai hiện tượng khác nhau, nhưng khi kết hợp sẽ làm gia tăng đáng kể mức độ nguy hiểm. Ông kêu gọi các quốc gia mở rộng hệ thống cảnh báo sớm, tăng cường các biện pháp bảo vệ người lao động trước nắng nóng cực đoan, đồng thời đẩy nhanh quá trình cắt giảm sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
Theo ông Guterres, phần lớn lượng nhiệt do hoạt động đốt than đá, dầu mỏ và khí đốt gây ra được đại dương hấp thụ. Khi El Nino xuất hiện, một phần lượng nhiệt này sẽ được giải phóng trở lại khí quyển, khiến nhiệt độ toàn cầu tiếp tục tăng ngay cả sau khi hiện tượng El Nino kết thúc.
“Thế giới phải chấm dứt việc tiếp tục làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng khí hậu. Càng sử dụng nhiều than đá, dầu mỏ và khí đốt, tương lai của nhân loại sẽ càng trở nên nguy hiểm hơn.” Ông Guterres nhấn mạnh.
