Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ áp dụng mức thuế nhập khẩu mới ở ngưỡng hai con số đối với hàng chục đối tác thương mại của Mỹ, ngay trước khi mức thuế tạm thời 10% hết hiệu lực vào ngày 24/7 (giờ địa phương). Các mức thuế tạm thời này được ban hành sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ chính sách thuế quan quy mô lớn của ông hồi đầu năm.
Theo kế hoạch, Mỹ sẽ áp thuế từ 10% đến 12,5% đối với hàng hóa nhập khẩu từ 60 đối tác thương mại, vốn chiếm khoảng 99% tổng giá trị hàng hóa nhập khẩu của Mỹ. Chính quyền Mỹ cho rằng các đối tác trên chưa thực thi đầy đủ các biện pháp cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức.
Các mức thuế này được áp dụng theo Điều khoản 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974, sau khi Tòa án Tối cao Mỹ phán quyết Tổng thống không có thẩm quyền áp thuế theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA). Chính quyền Mỹ cũng đang điều tra 16 quốc gia có tổng kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ chiếm khoảng 70% lượng hàng nhập khẩu của nước này, để xem xét có áp dụng thêm các biện pháp thuế quan hay không.
Theo một quan chức Mỹ giấu tên, một số quốc gia đã tăng cường thực thi các quy định về cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức sau khi Washington công bố kế hoạch áp thuế hồi tháng trước và được hưởng mức thuế thấp hơn. Chẳng hạn, mức thuế đối với hàng hóa nhập khẩu từ Ấn Độ đã được điều chỉnh từ 12,5% xuống còn 10%.
Một số mặt hàng như dầu khí, phân bón và các sản phẩm đủ điều kiện miễn thuế theo Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada (USMCA) sẽ không thuộc diện áp dụng các mức thuế mới.
Động thái của Mỹ ngay lập tức vấp phải phản ứng từ nhiều phía. Hạ nghị sĩ Richard Neal của đảng Dân chủ cho rằng việc viện dẫn lý do chống lao động cưỡng bức chỉ là cái cớ cho một chính sách thuế quan gây tranh cãi.
Brazil, quốc gia chịu mức thuế 12,5%, gọi quyết định của Mỹ là "tùy tiện và vô căn cứ", đồng thời tuyên bố sẽ kích hoạt luật đối ứng và đệ đơn khiếu nại lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Chile cũng cho rằng việc áp thuế đối với nước này không phù hợp với các cơ sở kỹ thuật và pháp lý mà nước này đã cung cấp trong quá trình điều tra.
Các chuyên gia cho rằng thuế quan do doanh nghiệp nhập khẩu tại Mỹ chi trả và nhiều khả năng sẽ được chuyển sang người tiêu dùng thông qua việc tăng giá hàng hóa, trong bối cảnh người dân Mỹ vẫn đang chịu áp lực từ chi phí sinh hoạt cao.
