Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang đề xuất áp thêm thuế nhập khẩu đối với hàng hóa từ hàng chục đối tác thương mại lớn sau một cuộc điều tra về các sản phẩm bị cho là được sản xuất bằng lao động cưỡng bức.
Theo báo cáo do Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) công bố sáng ngày 3/6, Canada, Mexico, Đài Loan (Trung Quốc), Vương quốc Anh cùng một số quốc gia và vùng lãnh thổ khác sẽ phải đối mặt với mức thuế bổ sung 10% do bị cáo buộc không thực thi hiệu quả lệnh cấm nhập khẩu hàng hóa liên quan lao động cưỡng bức.
Trong khi đó, Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ, Hàn Quốc, Brazil, Thụy Sĩ cùng hàng chục quốc gia khác có thể chịu mức thuế bổ sung 12,5%.
Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho rằng, việc các đối tác thương mại không ngăn chặn hiệu quả hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức là điều “không thể chấp nhận được”, khiến người lao động Mỹ phải cạnh tranh trong một môi trường thương mại thiếu công bằng.
Đề xuất mới được đưa ra trong bối cảnh nhiều đối tác thương mại của Washington đã bị áp dụng hàng loạt biện pháp thuế quan kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng đầu năm ngoái.
Chỉ hai tuần trước, Liên minh châu Âu (EU) đã thông qua thỏa thuận thương mại với Mỹ, theo đó mức thuế đối với phần lớn hàng xuất khẩu của EU sang Mỹ được giới hạn ở mức 15%, sau nhiều tháng tranh luận giữa 27 quốc gia thành viên và các cảnh báo phản đối từ một số nghị sĩ châu Âu.
Gần đây, Tổng thống Trump cũng có chuyến thăm Trung Quốc, nơi ông và Chủ tịch Tập Cận Bình thảo luận về việc mở rộng khả năng tiếp cận thị trường cho doanh nghiệp Mỹ và tăng đầu tư của Trung Quốc vào các ngành công nghiệp tại Mỹ. Hai bên nhất trí thành lập các hội đồng riêng về thương mại và đầu tư, dù chưa công bố nhiều chi tiết.
Các mức thuế mới sẽ chưa có hiệu lực ngay lập tức. Đề xuất hiện đang trong giai đoạn lấy ý kiến công chúng và xem xét. Các phiên điều trần công khai dự kiến bắt đầu từ ngày 7/7.
Cuộc điều tra liên quan đến các sản phẩm bị cho là được sản xuất bằng lao động cưỡng bức được tiến hành theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Đây được xem là một phương án pháp lý giúp chính quyền Trump tránh những hạn chế đối với chính sách thuế quan mà Tòa án Tối cao Mỹ đã đặt ra trước đó.
Kết quả điều tra cho thấy 60 quốc gia được xem xét đã không thực thi đầy đủ quy định cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức.
Báo cáo định nghĩa lao động cưỡng bức là công việc hoặc dịch vụ mà một người phải thực hiện dưới sự đe dọa của các hình phạt nếu từ chối và không tự nguyện tham gia. USTR dẫn số liệu của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) cho biết đến năm 2021 có khoảng 27,6 triệu người trên thế giới đang làm việc trong điều kiện lao động cưỡng bức.
Một số mặt hàng được cho là có nguy cơ liên quan đến lao động cưỡng bức gồm gạo nhập khẩu từ Myanmar, thuốc lá từ Malawi, thịt bò từ Brazil, cùng bông và polysilicon từ Trung Quốc.
Trong báo cáo dài gần 100 trang, USTR nhấn mạnh rằng ngay cả khi một quốc gia thực thi lệnh cấm lao động cưỡng bức trong nước, việc cho phép nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức vẫn đi ngược lại các nguyên tắc thương mại công bằng.
Tuy nhiên, cơ quan này cho biết một số mặt hàng thiết yếu sẽ được miễn trừ hoặc áp dụng mức thuế thấp hơn, trong đó gồm một số sản phẩm dệt may, cà chua, chuối, cà phê và kim loại.
