Không chỉ là cầu nối giữa Đảng, chính quyền với nhân dân, MTTQ còn là lực lượng nòng cốt phát huy dân chủ, tập hợp ý kiến của cử tri, giám sát, phản biện xã hội và tham gia xây dựng chính quyền ngày càng trong sạch, vững mạnh. Từ những hoạt động cụ thể, thiết thực ở cơ sở, vai trò của hệ thống MTTQ ở Quảng Ninh ngày càng được khẳng định, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân, tạo đồng thuận xã hội và thúc đẩy phát triển của tỉnh.
Trong cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vừa qua, cùng với các cấp, các ngành, hệ thống MTTQ ở Quảng Ninh đã phát huy rõ vai trò trong từng khâu của quá trình chuẩn bị và tổ chức bầu cử với sự chủ động, trách nhiệm, bảo đảm phát huy dân chủ, công khai, minh bạch.
Sau 3 vòng hiệp thương, MTTQ các cấp đã thống nhất danh sách những người đủ tiêu chuẩn ứng cử theo đúng cơ cấu, thành phần quy định; đồng thời tổ chức gần 2.000 hội nghị tiếp xúc cử tri với hơn 155.000 lượt cử tri tham dự, tạo diễn đàn để người ứng cử trình bày chương trình hành động, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của nhân dân. Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, giám sát bầu cử được triển khai đồng bộ, góp phần bảo đảm cuộc bầu cử diễn ra dân chủ, đúng luật, an toàn và thành công với tỷ lệ cử tri đi bầu đạt 99,98%.
Bà Phạm Mai Hương, Chủ tịch Ủy ban MTTQ phường Cẩm Phả, cho biết: Trong cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vừa qua, các tổ công tác do MTTQ phường chủ trì thường xuyên bám sát cơ sở để nắm chắc tình hình tư tưởng, dư luận xã hội; chủ động tiếp thu, giải đáp ý kiến, phản ánh của nhân dân; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động để mọi người dân hiểu rõ vai trò, vị trí, tầm quan trọng của Quốc hội, của HĐND, cũng như nắm vững về quyền và nghĩa vụ của công dân trong bầu cử, ứng cử...
Thành công của cuộc bầu cử tiếp tục khẳng định vai trò của MTTQ trong việc phát huy quyền làm chủ của nhân dân, đồng thời là minh chứng sinh động cho hiệu quả phối hợp giữa Mặt trận với cấp ủy, chính quyền trong xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh ngay từ cơ sở.
Không chỉ trong những sự kiện chính trị quan trọng, xây dựng chính quyền luôn là nhiệm vụ xuyên suốt của MTTQ các cấp. Điểm nổi bật là mọi hoạt động đều hướng đến mục tiêu lấy ý kiến nhân dân, bảo đảm tiếng nói của nhân dân được lắng nghe và phản ánh đầy đủ trong quá trình xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách.
Công tác tuyên truyền, vận động tiếp tục được đổi mới theo hướng gần dân, sát dân, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số để chuyển tải nhanh chóng chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến đoàn viên, hội viên và nhân dân. Trong 6 tháng đầu năm 2026, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp trên địa bàn tỉnh đã tổ chức 614 hội nghị tuyên truyền cho hơn 56.000 lượt người; đồng thời đăng tải hơn 34.000 tin, bài, hình ảnh, video trên các nền tảng số, góp phần tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn xã hội.
Cùng với đó, MTTQ các cấp cũng luôn chủ động nắm bắt tình hình nhân dân, kịp thời phản ánh những vấn đề phát sinh từ cơ sở. Những nội dung liên quan đến quản lý đất lâm nghiệp, khai thác thủy sản trái phép, hay công tác GPMB các dự án trọng điểm đều được Mặt trận phối hợp khảo sát, tổng hợp ý kiến và kiến nghị với cấp có thẩm quyền; qua đó góp phần tháo gỡ khó khăn, tạo đồng thuận trong nhân dân.
Một trong những điểm nhấn của công tác xây dựng chính quyền là hoạt động giám sát và phản biện xã hội ngày càng đi vào chiều sâu. Ngay từ đầu năm, MTTQ các cấp đã chủ trì xây dựng chương trình giám sát, phản biện với những nội dung bám sát nhiệm vụ phát triển của tỉnh và những vấn đề được nhân dân quan tâm.
Trong 6 tháng đầu năm, toàn tỉnh đã tổ chức 72 cuộc giám sát. Nội dung tập trung vào công tác bầu cử, việc triển khai các dự án chỉnh trang đô thị, đầu tư khu dân cư, thực hiện các chính sách an sinh xã hội, BHYT, hỗ trợ sữa học đường, an toàn thực phẩm trong trường học... Qua giám sát đã kịp thời phát hiện những tồn tại, kiến nghị các cơ quan chức năng chấn chỉnh, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.
Hoạt động phản biện xã hội cũng được triển khai bài bản với 29 dự thảo văn bản được lấy ý kiến. Đáng chú ý, MTTQ tỉnh đã tổ chức phản biện đối với nhiều dự thảo nghị quyết quan trọng liên quan đến chính sách hỗ trợ quân nhân hoàn thành nghĩa vụ quân sự, phát triển công nghệ số, công nghiệp bán dẫn... Trước khi tổ chức hội nghị phản biện, MTTQ đã lấy ý kiến rộng rãi từ các tổ chức thành viên, chuyên gia, nhà khoa học và nhân dân, giúp các cơ quan soạn thảo tiếp thu, hoàn thiện chính sách sát thực tiễn hơn.
Vai trò tham gia xây dựng chính quyền còn được thể hiện thông qua việc tích cực góp ý vào các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật và văn bản quản lý nhà nước. Chỉ trong nửa đầu năm 2026, MTTQ các cấp đã tham gia góp ý 109 dự thảo văn bản. Nhiều ý kiến phản ánh sát thực tiễn, xuất phát từ đời sống nhân dân đã được cơ quan chủ trì tiếp thu, chỉnh sửa trước khi ban hành. Đồng thời, MTTQ cũng chủ trì lấy ý kiến nhân dân đối với Đề án thành lập thành phố Quảng Ninh và phương án sắp xếp thôn, khu, nhận được sự đồng thuận rất cao của nhân dân, thể hiện niềm tin và kỳ vọng của nhân dân đối với những chủ trương lớn của tỉnh.
Ở cơ sở, MTTQ tiếp tục phát huy vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân thông qua các hoạt động tiếp xúc cử tri, đối thoại với người đứng đầu cấp ủy, chính quyền và phát huy hiệu quả hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng.
Theo đó, MTTQ các địa phương đã phối hợp tổ chức 45 cuộc đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu với nhân dân; Ban Thanh tra nhân dân thực hiện 319 cuộc giám sát, phát hiện và kiến nghị xử lý 74 vụ việc; Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng tổ chức hơn 1.000 cuộc giám sát, kiến nghị xử lý hơn 200 vụ việc, trong đó phần lớn đã được các cơ quan có thẩm quyền giải quyết.
Cùng với đó, công tác tiếp công dân, tiếp nhận và xử lý đơn thư được thực hiện nghiêm túc, góp phần giải quyết kịp thời các kiến nghị, hạn chế phát sinh điểm nóng ngay từ cơ sở. Thông qua quá trình này, nhiều vấn đề liên quan đến đất đai, GPMB, quản lý tài nguyên đã được MTTQ phản ánh với cấp ủy, chính quyền để có giải pháp xử lý phù hợp, góp phần giữ vững ổn định xã hội.
Từ những hoạt động cụ thể, thiết thực, có thể thấy MTTQ không chỉ là cầu nối giữa nhân dân với cấp ủy, chính quyền, mà còn là lực lượng quan trọng góp phần xây dựng nền hành chính phục vụ, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Đây cũng là nền tảng quan trọng để Quảng Ninh tiếp tục xây dựng chính quyền gần dân, vì dân, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.