Quảng Ninh đang đẩy mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đưa những thành tựu mới vào nhiều lĩnh vực của đời sống. Công nghệ và dữ liệu đang được ứng dụng ngày càng sâu trong quản lý, giải quyết thủ tục hành chính, giáo dục, sản xuất, kinh doanh, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân, hỗ trợ doanh nghiệp và tạo động lực phát triển.
Quảng Ninh là một trong những địa phương đi đầu cả nước về cải cách hành chính và chuyển đổi số. Nhiều năm qua, thành phố tập trung xây dựng chính quyền điện tử, cải cách thủ tục hành chính và ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động của các cơ quan nhà nước.
Bước vào giai đoạn mới, Quảng Ninh tiếp tục thay đổi cách làm theo hướng sử dụng dữ liệu và công nghệ để nâng cao hiệu quả quản lý. Thành phố gắn quá trình này với việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Đến nay, Quảng Ninh đã hoàn thiện kết nối 32 cơ sở dữ liệu với hệ thống dữ liệu quốc gia. Các cơ quan nhà nước có thêm nguồn dữ liệu để phục vụ quản lý, điều hành và giải quyết công việc.
Thành phố cũng triển khai thử nghiệm Trung tâm điều hành thông minh (IOC) tại địa chỉ ioc.quangninh.gov.vn. Hệ thống này giúp các cơ quan quản lý theo dõi thông tin từ nhiều lĩnh vực trên cùng một nền tảng, qua đó hỗ trợ công tác chỉ đạo, điều hành.
Cùng với dữ liệu, Quảng Ninh tiếp tục đầu tư hạ tầng số. 100% dân số trên địa bàn đã được phủ sóng 4G, trong khi diện tích phủ sóng 5G đạt 37,5%, cao hơn mức trung bình cả nước là 26%.
Tỷ lệ hộ gia đình sử dụng Internet cáp quang FTTH đạt 97,74%, cao hơn đáng kể so với mức trung bình 82,98% của cả nước. Tỷ lệ thuê bao di động đạt 95,2%, cũng cao hơn mức trung bình cả nước là 91,9%.
Những con số trên cho thấy hạ tầng kết nối của Quảng Ninh đang được mở rộng và hoàn thiện, giúp người dân, doanh nghiệp tiếp cận các dịch vụ số thuận lợi hơn. Tuy nhiên, hạ tầng chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi người sử dụng có đủ kỹ năng để khai thác. Vì vậy, nâng cao kỹ năng số cho cán bộ và người dân được Quảng Ninh xác định là một nhiệm vụ quan trọng trong quá trình chuyển đổi số.
Phong trào “Bình dân học vụ số” đang đưa kiến thức và kỹ năng số đến gần hơn với cộng đồng. Các cơ quan, đơn vị và khu dân cư đã tổ chức 727 lớp, thu hút 30.429 lượt cán bộ, công chức tham gia bồi dưỡng, tập huấn, cập nhật kiến thức về chuyển đổi số. Những hoạt động này góp phần giúp người dân và cán bộ chủ động hơn trong sử dụng các nền tảng, dịch vụ số và ứng dụng công nghệ vào công việc, đời sống.
Đến nay, 84% cán bộ, công chức, viên chức đã tham gia và hoàn thành khóa học cơ bản về chuyển đổi số.
Phong trào cũng đi sâu đến cơ sở. 100% thôn, bản, khu phố trên địa bàn thành phố đã thành lập tổ công nghệ số cộng đồng. Các tổ này hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ, sử dụng dịch vụ công trực tuyến và từng bước hình thành thói quen làm việc, giao dịch trên môi trường số.
Nhờ đó, chuyển đổi số không còn là câu chuyện riêng của các cơ quan chuyên môn. Người dân ở khu dân cư cũng đang trở thành một phần của quá trình này.
Bên cạnh đó, Quảng Ninh ngày càng dành nguồn lực lớn hơn cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Năm 2025, thành phố đã bố trí 844 tỷ đồng, chiếm 2,87% tổng chi ngân sách, để triển khai các nhiệm vụ trong lĩnh vực này. Đến hết năm, thành phố đã giải ngân 813 tỷ đồng, đạt 96% dự toán.
Nguồn lực đầu tư được triển khai cùng với các chính sách khuyến khích doanh nghiệp tham gia nghiên cứu, ứng dụng công nghệ. Thành phố đã cấp giấy phép thành lập 4 doanh nghiệp khoa học và công nghệ, đồng thời phê duyệt Chương trình thu hút đầu tư các dự án khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Những chính sách này tạo điều kiện để doanh nghiệp đầu tư cho công nghệ, nghiên cứu sản phẩm mới và đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất, kinh doanh.
Quảng Ninh cũng chú trọng hình thành nguồn nhân lực có khả năng thích ứng với công nghệ mới. 100% lớp học, chương trình đào tạo trên địa bàn thành phố đã tích hợp giáo dục kỹ năng số và ứng dụng AI trong giáo dục. Việc trang bị kỹ năng số ngay trong trường học giúp học sinh làm quen sớm với công nghệ, đồng thời chuẩn bị nguồn nhân lực cho quá trình phát triển kinh tế số.
Cùng với khu vực giáo dục, doanh nghiệp đang mở rộng ứng dụng công nghệ vào quản lý, sản xuất, kết nối khách hàng và phát triển thị trường. Người dân cũng tiếp cận ngày càng nhiều hàng hóa, dịch vụ qua môi trường số. Những thay đổi này cho thấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đang dần đi sâu vào các hoạt động kinh tế và đời sống.
Hiệu quả đầu tư cho khoa học, công nghệ cũng được thể hiện qua năng lực đổi mới sáng tạo của địa phương. Quảng Ninh hiện xếp thứ 3 toàn quốc về chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương. Đây là một trong những cơ sở để thành phố tiếp tục thu hút nguồn lực, thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng công nghệ và hình thành những động lực tăng trưởng mới.
Nhìn vào những kết quả đạt được, có thể thấy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ở Quảng Ninh đang diễn ra trên nhiều tầng. Thành phố xây dựng hạ tầng kết nối, đưa dữ liệu vào quản lý, nâng cao kỹ năng số cho cán bộ và người dân, đồng thời thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới công nghệ.
Mỗi thay đổi đều mang lại những tiện ích cụ thể. Người dân có thể tiếp cận dịch vụ công thuận lợi hơn. Cơ quan quản lý có thêm dữ liệu để xử lý công việc. Doanh nghiệp có thêm công cụ để quản trị và kết nối thị trường. Nhà trường có thêm phương thức đào tạo phù hợp với yêu cầu mới.
Quan trọng hơn, chuyển đổi số đang làm thay đổi cách Quảng Ninh tổ chức và vận hành nhiều hoạt động. Công nghệ dần trở thành một phần trong công việc hằng ngày của cơ quan nhà nước, doanh nghiệp, nhà trường và người dân.
Việc trở thành thành phố mở thêm dư địa để Quảng Ninh huy động và tập trung nguồn lực cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Vị thế mới giúp thành phố có thêm cơ hội tham gia các chương trình khoa học, công nghệ trọng điểm quốc gia, đồng thời tăng khả năng thu hút nguồn lực từ ngân sách Trung ương và khu vực tư nhân. Các doanh nghiệp công nghệ cao, tập đoàn lớn, tổ chức nghiên cứu sẽ có thêm điều kiện tham gia đầu tư, hợp tác, qua đó thúc đẩy hình thành các trung tâm nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ.
Quy mô đô thị và vị thế mới cũng tạo điều kiện để Quảng Ninh hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo có tính kết nối cao với các địa phương trong khu vực phía Bắc. Thành phố có thể thu hút thêm doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, quỹ đầu tư, viện nghiên cứu và các tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo. Sự liên kết giữa các chủ thể này sẽ tạo thêm cơ hội đưa ý tưởng, công nghệ và kết quả nghiên cứu vào thực tiễn.
Quá trình đô thị hóa cũng đặt ra nhu cầu lớn về ứng dụng công nghệ trong quản lý và cung cấp dịch vụ. Nhu cầu quản lý một đô thị có quy mô lớn sẽ thúc đẩy phát triển chính quyền số, kinh tế số, xã hội số, cùng hệ thống dữ liệu và các nền tảng số dùng chung. Đây cũng là điều kiện để Quảng Ninh thu hút chuyên gia, nhà khoa học và lao động kỹ thuật cao, đồng thời tăng cường liên kết giữa cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu và doanh nghiệp, từng bước nâng cao năng lực nghiên cứu và ứng dụng công nghệ của thành phố.
Một dư địa khác nằm ở khả năng thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Thị trường lớn hơn và nhu cầu ứng dụng công nghệ ngày càng tăng sẽ tạo thêm cơ hội chuyển giao các sản phẩm, giải pháp khoa học vào sản xuất, kinh doanh. Khi nghiên cứu gắn chặt hơn với nhu cầu của thị trường, doanh nghiệp sẽ có thêm cơ hội nâng cao giá trị sản phẩm, còn các tổ chức khoa học và doanh nghiệp khoa học, công nghệ có thêm động lực để đầu tư cho nghiên cứu và phát triển.
Thực hiện: Thu Hương
Trình bày: Hải Ninh