Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 18/11 kêu gọi các nền kinh tế châu Á - Thái Bình Dương tăng cường mở cửa thương mại và thúc đẩy tăng trưởng công bằng nhằm duy trì sự ổn định và năng động của khu vực. Thông điệp được đưa ra tại Hội nghị Thượng đỉnh doanh nghiệp APEC ở thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc, trong bối cảnh căng thẳng thương mại và các chính sách bảo hộ tiếp tục tác động đến quan hệ kinh tế giữa các nước.
Phát biểu trước lãnh đạo các doanh nghiệp tham dự sự kiện bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), Chủ tịch Tập Cận Bình cam kết Trung Quốc sẽ tiếp tục giảm thuế quan, mở rộng tiếp cận thị trường và cải cách các quy định, tiêu chuẩn nhằm cải thiện môi trường đầu tư. Thông điệp thúc đẩy thương mại mở cũng được nhiều nhà lãnh đạo APEC ủng hộ.
Lời kêu gọi của Trung Quốc được đưa ra trong bối cảnh nền kinh tế nước này chịu sức ép từ tiêu dùng và đầu tư suy yếu, cùng tình trạng trì trệ kéo dài của thị trường bất động sản. Dù tốc độ tăng trưởng vẫn duy trì trên 4%, động lực chủ yếu đến từ xuất khẩu, làm gia tăng lo ngại và phản ứng từ nhiều đối tác thương mại.
Thặng dư thương mại của Trung Quốc dự kiến vượt 1.000 tỷ USD trong năm thứ hai liên tiếp. Trong khi đó, chính sách "Nước Mỹ trên hết" của Tổng thống Trump, với các biện pháp tăng thuế quan và hạn chế Trung Quốc tiếp cận công nghệ tiên tiến của Mỹ, tiếp tục gây căng thẳng trong quan hệ kinh tế giữa hai nước.
Những căng thẳng thương mại với Washington cũng đang thúc đẩy một số quốc gia điều chỉnh quan hệ kinh tế. Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Carney nhấn mạnh Ottawa đang tìm cách biến những bất ổn toàn cầu thành cơ hội phát triển và nâng cao khả năng thích ứng của nền kinh tế. Trước đó, ngày 17/11, Thủ tướng Canada Mark Carney đã gặp Chủ tịch Tập Cận Bình và hai bên nhất trí tiếp tục giảm thuế quan đối với hàng hóa của nhau.
Trong khi đó, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim kêu gọi các nền kinh tế lớn tôn trọng điều kiện phát triển của từng quốc gia, không áp đặt hoàn cảnh và quan điểm riêng lên các đối tác. Ông nhấn mạnh tăng trưởng công bằng, thương mại và đầu tư sẽ mang lại lợi ích chung cho người dân các nước.
Cùng ngày, Tổng thống Nga Vladimir Putin lên tiếng phản đối việc sử dụng các biện pháp trừng phạt, thuế quan và hạn chế xuất khẩu như công cụ gây sức ép kinh tế. Trong lần đầu trực tiếp tham dự một cuộc gặp lãnh đạo APEC kể từ năm 2017, ông Putin cho rằng những biện pháp này đã giảm đáng kể hiệu quả răn đe. Nhà lãnh đạo Nga đồng thời khẳng định mong muốn mở rộng hợp tác kinh tế với châu Á - Thái Bình Dương, khu vực hiện chiếm hơn một nửa tổng kim ngạch thương mại của Nga. Ông cho biết Moskva đã nộp đề xuất đảm nhiệm vai trò Chủ tịch APEC vào năm 2035.
APEC hiện gồm 21 nền kinh tế, chiếm khoảng 60% hoạt động kinh tế toàn cầu, một nửa thương mại thế giới và 40% dân số toàn cầu. Diễn đàn này không đưa ra các quyết định mang tính ràng buộc pháp lý nhưng đóng vai trò thúc đẩy đồng thuận về hợp tác kinh tế và tự do hóa thương mại.
Theo kế hoạch, các nhà lãnh đạo APEC sẽ họp kín vào ngày 19/11, đồng thời tiến hành các cuộc tiếp xúc bên lề. Đáng chú ý là cuộc gặp ba bên dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin.