Cùng với cả nước, các sở, ngành, đơn vị, địa phương của tỉnh sau sắp xếp tổ chức bộ máy, cán bộ, tiếp đó là tinh gọn trong các đơn vị sự nghiệp công lập, ngành Văn hóa đã từng bước đi vào hoạt động ổn định, hiệu quả trở lại. Điều này được thể hiện ở những lĩnh vực cụ thể, trong đó có văn hóa cơ sở.
Theo đó, qua đánh giá của Sở VH,TT&DL, phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” trên địa bàn tỉnh tiếp tục được nâng cao chất lượng, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh trong cộng đồng dân cư, từng bước thu hẹp khoảng cách về thụ hưởng văn hóa giữa thành thị và nông thôn, giữa các vùng miền và các đối tượng. Năm 2025, toàn tỉnh có 354.272/365.046 (tỷ lệ 97%) gia đình đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”, có 1.426/1.452 (tỷ lệ 98%) khu dân cư đạt danh hiệu “Thôn, khu phố văn hóa”. Công tác rà soát, bổ sung, sửa đổi hương ước, quy ước tại cộng đồng dân cư được đẩy mạnh, gắn với bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống và xây dựng nếp sống văn minh.
Công tác gia đình và phòng, chống bạo lực gia đình (PCBLGĐ) đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong việc triển khai; xây dựng mạng lưới hỗ trợ vững chắc tại cộng đồng. Cụ thể: Xây dựng và duy trì 78 mô hình PCBLGĐ theo chuẩn, 1.167 mô hình hoạt động độc lập, 158 CLB Xây dựng gia đình phát triển bền vững, 261 Nhóm PCBLGĐ, 639 Địa chỉ tin cậy ở cộng đồng và 109 Đường dây nóng... nhằm xây dựng gia đình hạnh phúc và bảo vệ quyền lợi của các thành viên trong gia đình.
Hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở tiếp tục được củng cố và phát huy hiệu quả. Qua rà soát của ngành, toàn tỉnh hiện có có 33/54 địa phương có Trung tâm Văn hóa - Thể thao cấp xã; 1.439/1.452 thôn, khu có Nhà văn hóa. Các Nhà văn hóa thôn, khu được sử dụng là địa điểm tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri, tuyên truyền, niêm yết thông tin bầu cử; địa điểm bỏ phiếu, bảo đảm điều kiện cơ sở vật chất hoạt động tuyên truyền, cổ động trực quan, văn hóa, văn nghệ, thể thao phục vụ Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vừa diễn ra. Tới đây, ngành sẽ tiếp tục tham mưu UBND tỉnh ban hành Quy chế tổ chức và hoạt động của các Nhà văn hóa thôn, khu phố và điểm vui chơi, sinh hoạt cộng đồng ngoài trời cho khu dân cư trên địa bàn tỉnh.
Các hoạt động, sự kiện văn hóa, thể thao được tổ chức vừa phục vụ hiệu quả các nhiệm vụ chính trị của tỉnh, vừa đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng cao của nhân dân, quảng bá hình ảnh Quảng Ninh. Tiêu biểu như: Chương trình Coutdown Chào năm mới 2026, sự kiện Đại lộ của hoa và công nghệ ánh sáng, chương trình nghệ thuật chào mừng thành công Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, tuyên truyền, quảng bá Di sản văn hóa thế giới Yên Tử. Gần đây nhất là chương trình phục vụ công tác tuyên truyền Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, tạo không khí vui tươi, phấn khởi, củng cố niềm tin của nhân dân.
Năm nay, ngành đặt ra một số chỉ tiêu cao để triển khai thực hiện, như: 97% thôn, bản, khu phố và 96% gia đình đạt chuẩn văn hóa, 100% gia đình giữ vững và phát huy danh hiệu “Gia đình văn hóa”; 54 xã, phường, thị trấn có mô hình phòng, chống bạo lực gia đình theo chuẩn của Bộ VH,TT&DL. Bên cạnh đó, các đơn vị thuộc Sở như Nhà hát Nghệ thuật tỉnh tổ chức biểu diễn 240 buổi nghệ thuật, Bảo tàng - Thư viện tỉnh đón hơn 1 triệu lượt khách trong năm nay.
Bám sát Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và các chỉ đạo của trung ương, của tỉnh, ngành đã xác định: Đưa Quảng Ninh trở thành một trong những trung tâm văn hoá, thể thao và du lịch trọng điểm của cả nước, nơi tạo ra những giá trị, sản phẩm chất lượng cao đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế, đồng thời là nơi gìn giữ, bảo tồn và phát huy những giá trị văn hoá đặc sắc. Xây dựng Quảng Ninh trở thành trung tâm mới tổ chức các sự kiện âm nhạc, điện ảnh, giao lưu văn hóa, lễ hội quốc tế; trung tâm hội nghị, hội chợ, triển lãm và khuyến thưởng (MICE); điểm đến trung tâm của tâm linh, Phật giáo hàng đầu Việt Nam và thế giới.
Để hiện thực hóa các mục tiêu, ngành cũng đưa ra các giải pháp cụ thể để tiếp tục duy trì, phát huy các lĩnh vực đã có nền tảng, kết quả tốt. Đội ngũ nhân lực, nhất là ở cơ sở đòi hỏi phải am hiểu văn hóa lịch sử địa phương. Đồng thời, chú trọng việc phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng và đãi ngộ tài năng trẻ nhằm bổ sung nguồn lực, tạo lực lượng kế cận phục vụ cho sự phát triển lâu dài của tỉnh. Nâng cao đời sống văn hóa, thu hẹp khoảng cách về thụ hưởng văn hóa giữa các vùng miền.
Tập trung phát triển công nghiệp văn hóa, từng bước hình thành 3 - 5 sản phẩm công nghiệp văn hóa mũi nhọn gắn với lợi thế của tỉnh, như: điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, mỹ thuật, triển lãm, nhiếp ảnh và du lịch văn hóa. Phấn đấu tổ chức ít nhất 1 sự kiện văn hóa, nghệ thuật hoặc điện ảnh quy mô quốc tế; đăng cai, tổ chức 21 chương trình/ sự kiện văn hóa, nghệ thuật, thể thao quy mô cấp tỉnh, quốc gia, quốc tế...
