Đại Lễ tưởng niệm 717 năm Ngày nhập Niết bàn của Phật hoàng Trần Nhân Tông: Lan tỏa giá trị Phật giáo Trúc Lâm ra thế giới

Đại Lễ tưởng niệm 717 năm Ngày nhập Niết bàn của Phật hoàng Trần Nhân Tông do Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam và Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Quảng Ninh phối hợp tổ chức diễn ra từ ngày 19 - 21/12 tại Khu di sản văn hóa thế giới Yên Tử, gồm chuỗi các hoạt động ý nghĩa, là dịp để đông đảo nhân dân, du khách trong và ngoài nước hiểu thêm về cuộc đời, sự nghiệp, con đường hoằng pháp của Đức Phật hoàng Trần Nhân Tông và tôn vinh các giá trị của Phật giáo Trúc Lâm.

Cung Trúc Lâm Yên Tử là nơi diễn ra nhiều hoạt động trong dịp Đại lễ Tưởng niệm 717 năm Ngày nhập Niết bàn của Phật hoàng Trần Nhân Tông.
Cung Trúc Lâm Yên Tử là nơi diễn ra nhiều hoạt động trong dịp Đại lễ Tưởng niệm 717 năm Ngày nhập Niết bàn của Phật hoàng Trần Nhân Tông.

Mở đầu cho chuỗi hoạt động là Lễ tưởng niệm Phật hoàng Trần Nhân Tông tại chùa Ngọa Vân (phường Bình Khê, tỉnh Quảng Ninh) vào sáng ngày 19/12/2025 với quy mô khoảng 7.000 người tham gia. Theo kế hoạch, chương trình diễn ra từ 9 giờ sáng với lễ cúng Phật - cúng Tổ tại chính điện chùa Trung; 10 giờ diễn ra lễ dâng hương tưởng niệm tại chùa Thượng và tháp Phật hoàng.

Tăng ni, Phật tử, người dân và du khách đổ về Am Ngọa Vân, nơi Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết Bàn. Ảnh: Đỗ Hùng
Tăng ni, Phật tử, người dân và du khách đổ về Am Ngọa Vân, nơi Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết Bàn. Ảnh: Đỗ Hùng 

Từ ngày 19 đến ngày 21/12/2025, tại Khu di tích Yên Tử, phường Yên Tử, Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Quảng Ninh tổ chức khóa tu “Yên Tử - Suối Nguồn Tuệ Giác lần thứ VII” để tăng ni, Phật tử và đặc biệt là thế hệ trẻ hiểu hơn về tấm gương hạnh tuệ của Phật hoàng Trần Nhân Tông và giá trị của Phật giáo Trúc Lâm đối với đạo pháp và dân tộc. Thông qua hoạt động này, tuổi trẻ Phật giáo hun đúc tấm gương đạo đức và tình yêu quê hương đất nước, phấn đấu xây dựng cuộc sống an lạc, hạnh phúc. Khóa tu dự kiến có khoảng 3.000 người tham dự.

Đặc biệt, Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Quảng Ninh sẽ tổ chức Đêm hoa đăng tưởng niệm Phật hoàng Trần Nhân Tông tại Cung Trúc Lâm Yên Tử vào ngày 19/12/2025.

Từ 22 giờ ngày 19/12/2025 đến 0 giờ ngày 20/12/2025, Lễ cúng Phật - Cúng Tổ - Nhiễu tháp Huệ Quang sẽ diễn ra tại Chùa Hoa Yên với quy mô khoảng 2.000 người.

Tâm điểm của chuỗi sự kiện là Đại lễ tưởng niệm 717 năm Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết Bàn, diễn ra từ 9 giờ đến 10 giờ 30 phút ngày 20/12/2025 (nhằm ngày 1 tháng 11 năm Ất Tỵ) tại Cung Trúc Lâm Yên Tử, phường Yên Tử với khoảng 7.000 người dự lễ và 30.000 người hành hương lễ bái. Chương trình có các nội dung chính như Niệm Phật cầu gia bị, 1 phút tưởng niệm; Tuyên đọc tiểu sử Phật hoàng Trần Nhân Tông; Văn tưởng niệm Phật hoàng Trần Nhân Tông của Trung ương GHPGVN; khóa lễ tưởng niệm Phật hoàng Trần Nhân Tông và cầu nguyện quốc thái dân an.

Cung Trúc Lâm Yên Tử sẽ đón hàng vạn tăng ni, Phật tử chiêm bái vào ngày Đại lễ. Ảnh: Việt Anh
Cung Trúc Lâm Yên Tử sẽ đón hàng vạn tăng ni, Phật tử chiêm bái vào ngày Đại lễ. Ảnh: Việt Anh

Phật hoàng Trần Nhân Tông, tên húy là Trần Khâm, sinh ngày 7/12/1258 (tức 11/11 năm Mậu Ngọ), là con trưởng của vua Trần Thánh Tông và Hoàng Thái hậu Nguyên Thánh Thiên Cảm. Ngài được vua cha lập làm Hoàng Thái tử năm 16 tuổi, tinh thông Tam giáo (Nho, Phật, Lão), đặc biệt học đạo với Tuệ Trung Thượng Sĩ và ngộ chân lý thiền tông.

Năm 1278, Trần Nhân Tông lên ngôi vua, hiệu là Hiếu Hoàng. Ngài lãnh đạo quân dân Đại Việt hai lần đánh bại giặc Nguyên - Mông (1285, 1288), mang lại thái bình thịnh trị. Năm 1293, ngài nhường ngôi cho con, trở thành Thái Thượng Hoàng.

Năm 1299, ngài xuất gia tại Yên Tử, lấy hiệu Hương Vân Đại Đầu Đà, sáng lập Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử với tư tưởng nhập thế “Cư trần lạc đạo”. Ngài thống nhất ba dòng thiền lớn và truyền bá Phật giáo khắp Đại Việt, xây dựng mối quan hệ hòa bình với các nước lân bang.

Ngày 1/11 năm Mậu Thân 1308, ngài nhập Niết bàn tại am Ngọa Vân, để lại hệ thống tư tưởng và các tác phẩm kinh điển quý báu. Ngài được tôn xưng là Đại Thánh Trần Triều Trúc Lâm Đầu Đà Tịnh Tuệ Giác Hoàng Điều Ngự Tổ Phật, biểu tượng hài hòa giữa đạo và đời trong lịch sử dân tộc.

Tượng Phật hoàng Trần Nhân Tông hoá Phật tại Am Ngoạ Vân. Ảnh: Ngọc Mai
Tượng Phật hoàng Trần Nhân Tông hoá Phật tại Am Ngoạ Vân. Ảnh: Ngọc Mai

Đại Lễ tưởng niệm Ngày nhập Niết bàn của Phật hoàng Trần Nhân Tông hàng năm được Ban Trị sự GHPGVN tổ chức thành kính, trang nghiêm, trọng thể nhằm tưởng nhớ công lao và sự nghiệp vĩ đại của Đức Phật hoàng Trần Nhân Tông trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước, sự nghiệp Đại đoàn kết các dân tộc, các tôn giáo Đại Việt; sự nghiệp tu hành của ngài và tư tưởng vĩ đại của Phật giáo Trúc Lâm đã ảnh hưởng sâu rộng đối với nền văn hóa, Phật giáo Việt Nam.

Với tư tưởng “Hòa Quang Đồng Trần”, “Cư Trần Lạc Đạo” của Phật giáo Trúc Lâm, luôn là kim chỉ nam trong hoạt động lợi đạo ích đời của những người con Phật Việt Nam từ xưa đến nay. Tư tưởng đó đã biến thành phương châm “Đạo pháp - Dân tộc - Chủ nghĩa xã hội” của Phật giáo Việt Nam hiện nay.

Ngày 12/7/2025, tại Kỳ họp lần thứ 47 của Ủy ban Di sản Thế giới (UNESCO) tổ chức tại Thủ đô Paris, Cộng hòa Pháp, Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc thuộc tỉnh Quảng Ninh, tỉnh Bắc Ninh và thành phố Hải Phòng được công nhận là Di sản văn hóa thế giới. Di sản là nơi hình thành, ra đời và phát triển của Trung tâm Phật giáo Thiền Tông thuần Việt, do Phật hoàng Trần Nhân Tông sáng lập ra; phản ánh đầy đủ các giai đoạn phát triển của Phật giáo Trúc Lâm từ khi sáng lập đến khi được thể chế hóa rồi đến các giai đoạn phục hưng và truyền thừa tiếp nối. 

Ngày 20/12/2025, tại Quảng trường Minh Tâm, phường Yên Tử (tỉnh Quảng Ninh), tỉnh Quảng Ninh, tỉnh Bắc Ninh và TP Hải Phòng phối hợp tổ chức Lễ đón bằng công nhận Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc là Di sản văn hóa thế giới.

Hòa thượng Thích Thanh Quyết cùng chư tăng ni thực hiện nghi lễ tại tháp Tổ Huệ Quang - nơi thờ xá lị của Phật Hoàng Trần Nhân Tông tại Yên Tử, tháng 8/2025. Ảnh: Phan Hằng.
Hòa thượng Thích Thanh Quyết cùng chư tăng ni thực hiện nghi lễ tại tháp Tổ Huệ Quang - nơi thờ xá lị của Phật Hoàng Trần Nhân Tông tại Yên Tử, tháng 8/2025. Ảnh: Phan Hằng.  

Trước sự kiện mang ý nghĩa đặc biệt đó, Đại lễ tưởng niệm 717 năm Ngày nhập Niết bàn của Phật hoàng Trần Nhân Tông không chỉ là hoạt động tâm linh có giá trị sâu sắc, mà còn là dịp lan tỏa hình ảnh quần thể Di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc vừa được UNESCO ghi danh Di sản văn hóa thế giới; đồng thời khẳng định sức sống bền bỉ, giá trị tinh thần trường tồn của Phật giáo Trúc Lâm qua những thăng trầm lịch sử, tiếp tục tỏa sáng trong đời sống đương đại.

Cùng chuyên mục