Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 19/11 kêu gọi các nền kinh tế châu Á - Thái Bình Dương tăng cường đoàn kết, duy trì thương mại mở và thúc đẩy hợp tác phát triển công nghệ tại Hội nghị cấp cao APEC ở Thâm Quyến. Tuy nhiên, chương trình nghị sự kinh tế của hội nghị phần nào bị lu mờ trước sự chú ý dành cho cuộc gặp ba bên dự kiến diễn ra cùng ngày giữa lãnh đạo Trung Quốc, Mỹ và Nga.
Phát biểu khai mạc phiên họp kín của các nhà lãnh đạo Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), Chủ tịch Tập Cận Bình nhấn mạnh sự cần thiết phải phối hợp hành động giữa 21 nền kinh tế thành viên nhằm bảo vệ lợi ích chung trong thương mại và phát triển công nghệ. Ông Tập Cận Bình ví các thành viên APEC như những hành khách trên cùng một con tàu, cần hợp sức vượt qua những biến động tại khu vực Thái Bình Dương, đồng thời tăng cường sự gắn kết về lợi ích.
Hội nghị APEC năm nay diễn ra tại Thâm Quyến, trung tâm công nghệ và tài chính lớn của Trung Quốc. Nước chủ nhà tận dụng sự kiện để giới thiệu những thành tựu trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), robot và các công nghệ tiên tiến.
Tuy nhiên, tâm điểm chú ý đang chuyển sang cuộc gặp ba bên giữa Chủ tịch Tập Cận Bình, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin, dự kiến diễn ra sau các phiên họp APEC ngày 19/11. Cuộc gặp được kỳ vọng đề cập đến nhiều vấn đề an ninh quốc tế, trong đó có kiểm soát vũ khí hạt nhân và các cuộc xung đột tại Ukraine và Trung Đông.
Tổng thống Putin, lần đầu tham dự Hội nghị cấp cao APEC sau 9 năm, cũng kêu gọi các thành viên tăng cường đoàn kết và xây dựng chương trình hợp tác mang tính xây dựng.
Trong khi đó, Tổng thống Trump tập trung nhấn mạnh những thành tựu kinh tế của Mỹ, khẳng định Washington đã thu hút hàng nghìn tỷ USD đầu tư mới và dự kiến tiếp tục ký kết các thỏa thuận thương mại trong thời gian tới.
Tuy nhiên, vấn đề tiếp cận công nghệ AI tiên tiến tiếp tục là một trong những bất đồng lớn giữa Mỹ và Trung Quốc. Washington đang áp dụng các biện pháp hạn chế xuất khẩu chip và linh kiện điện tử hiện đại, trong khi Bắc Kinh phản đối những chính sách cản trở khả năng tiếp cận công nghệ.
Tham dự hội nghị, Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva cho rằng AI đang tạo ra tác động đáng kể đối với tăng trưởng kinh tế toàn cầu, góp phần bù đắp những ảnh hưởng tiêu cực từ cú sốc năng lượng do xung đột tại Trung Đông gây ra.
Theo số liệu IMF công bố tại hội nghị, các nền kinh tế APEC, chiếm hơn một nửa hoạt động kinh tế toàn cầu, đang tăng trưởng với tốc độ trung bình 3,4% mỗi năm, cao hơn mức tăng trưởng 3,1% của thế giới. Thương mại toàn cầu cũng đang tăng trưởng khoảng 4,6%, trong đó làn sóng đầu tư vào AI đóng góp đáng kể.
Bà Georgieva nhận định tác động từ cú sốc năng lượng có thể giảm dần theo thời gian, trong khi AI sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng đối với năng lực cạnh tranh, năng suất và tăng trưởng kinh tế trong trung hạn.
Hội nghị APEC năm nay tiếp tục theo đuổi mục tiêu lâu dài là thúc đẩy một khu vực thương mại tự do tại châu Á - Thái Bình Dương, dù tiến trình này diễn ra chậm do những khác biệt về chính sách thương mại và lợi ích kinh tế giữa các thành viên.