Tại Hội nghị lần thứ 31 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP31) đang diễn ra ở Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ, các quốc gia tiếp tục thúc đẩy đàm phán về cắt giảm khí thải và hỗ trợ tài chính khí hậu trong bối cảnh Chính phủ Mỹ rút khỏi tiến trình này. Kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ cũng đang tạo thêm kỳ vọng về khả năng tăng cường hợp tác khí hậu với các bang và địa phương của nước này.
Mỹ vắng mặt tại đàm phán nhưng tiếp tục thúc đẩy nhiên liệu hóa thạch
Sau khi trở lại Nhà Trắng năm 2025, Tổng thống Donald Trump quyết định rút Mỹ khỏi Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu năm 2015 và các tiến trình đàm phán quốc tế liên quan đến cắt giảm khí thải. Chính quyền Tổng thống Trump cũng chủ trương mở rộng khai thác và sử dụng than đá, dầu mỏ và khí đốt tự nhiên, những nguồn nhiên liệu tạo ra khí CO2 gây hiệu ứng nhà kính và góp phần làm gia tăng nhiệt độ toàn cầu.
Mặc dù Trung Quốc hiện là quốc gia phát thải CO2 hằng năm lớn nhất thế giới, Mỹ vẫn là nước có tổng lượng phát thải CO2 lớn nhất trong thế kỷ qua.
Tại COP31, nhiều nghị sĩ đảng Dân chủ chỉ trích việc Washington rút khỏi các cam kết khí hậu quốc tế, cho rằng quyết định này không phản ánh quan điểm của toàn bộ người dân và cộng đồng doanh nghiệp Mỹ. Trong khi đó, Nhà Trắng bảo vệ chính sách năng lượng của mình, nhấn mạnh ưu tiên bảo đảm nguồn cung năng lượng có giá hợp lý, ổn định và an toàn, đồng thời tiếp tục hợp tác với các đồng minh trong lĩnh vực này.
Các quốc gia tìm cách thúc đẩy hành động khí hậu khi Mỹ vắng mặt
Sự vắng mặt của Chính phủ Mỹ tại COP31 đang khiến các quốc gia và tổ chức quốc tế phải điều chỉnh chiến lược đàm phán khí hậu.
Ông Mohamed Adow, Giám đốc tổ chức vận động khí hậu Power Shift Africa, cho rằng dù việc Washington không tham gia là điều đáng thất vọng, sự hiện diện của nhiều đại diện Mỹ cho thấy chính sách của chính quyền liên bang không phản ánh toàn bộ lập trường của quốc gia này.
Bộ trưởng Khí hậu và Năng lượng Đan Mạch Samira Nawa cũng nhấn mạnh các nước khác cần tiếp tục thực hiện trách nhiệm của mình trong ứng phó biến đổi khí hậu, thay vì chờ đợi sự trở lại của Mỹ.
Tuy nhiên, việc thiếu vắng Washington vẫn tạo ra khoảng trống đáng kể trong các cuộc đàm phán. Đại sứ Palau tại Liên hợp quốc Ilana Seid, Chủ tịch Liên minh các quốc đảo nhỏ, đánh giá Mỹ có ảnh hưởng lớn đến các quyết định quốc tế nhờ quy mô kinh tế và vị thế chính trị.
Trong bối cảnh các thỏa thuận khí hậu thường cần sự đồng thuận gần như tuyệt đối, Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong tiến trình thương lượng.
Các quốc đảo nhỏ tập trung thúc đẩy những cam kết bảo vệ các nước chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu, trong khi nhóm quốc gia đang phát triển yêu cầu tăng cường hỗ trợ tài chính. Ngược lại, một số nước xuất khẩu dầu mỏ tại Trung Đông thường phản đối các biện pháp cắt giảm khí thải mạnh hơn.
Kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ tạo thêm kỳ vọng
Kết quả cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ đầu tháng 11/2026, trong đó đảng Dân chủ giành lại quyền kiểm soát cả Thượng viện và Hạ viện, đã tạo thêm kỳ vọng cho nhiều đại biểu tham dự COP31.
Ông Jean Lemire, đặc phái viên về biến đổi khí hậu của tỉnh Quebec (Canada), cho biết kết quả bầu cử đã tác động đáng kể đến cách nhìn nhận của các chính quyền bang và địa phương Mỹ đối với hoạt động khí hậu.
Trước cuộc bầu cử, một số chính quyền địa phương Mỹ lo ngại có thể phải đối mặt với các biện pháp trả đũa từ chính quyền liên bang nếu đẩy mạnh chính sách khí hậu. Tuy nhiên, kết quả bầu cử được cho là đã giúp các địa phương tự tin hơn trong việc triển khai các sáng kiến môi trường. Hiện có hơn 80 chính quyền bang và địa phương Mỹ tham gia các hoạt động bên lề COP31.
Bộ trưởng Môi trường Tây Ban Nha Sara Aagesen cũng đánh giá kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ mang lại những tín hiệu tích cực. Bà cho biết Tây Ban Nha đang thúc đẩy các thỏa thuận hợp tác về biến đổi khí hậu với các bang California và Washington.