Kỷ luật và Đồng tâm – Mạch nguồn sức mạnh Quảng Ninh

Gần một thế kỷ kể từ khi tinh thần "Kỷ luật và Đồng tâm" trở thành biểu tượng của giai cấp công nhân mỏ, giá trị ấy không ngừng được bồi đắp, lan tỏa trong đời sống xã hội và trở thành một trong những nguồn lực quan trọng làm nên diện mạo Quảng Ninh hôm nay. Từ truyền thống ấy, tinh thần đoàn kết, kỷ cương, đổi mới đã được chuyển hóa thành sức mạnh trong lãnh đạo, điều hành, phát triển kinh tế - xã hội, đưa Quảng Ninh trở thành một trong những địa phương năng động, sáng tạo của cả nước.

Hệ thống phun sương dập bụi của Công ty Tuyển than Cửa Ông.
Hệ thống phun sương dập bụi của Công ty Tuyển than Cửa Ông.

Tư duy bứt phá phát triển

Bước vào giai đoạn mới, Quảng Ninh đứng trước yêu cầu phải chuyển đổi mạnh mẽ mô hình tăng trưởng. Là địa phương có thế mạnh về tài nguyên than, tỉnh đã sớm nhận diện giới hạn của mô hình phát triển dựa vào khai thác tài nguyên và lựa chọn hướng đi khác biệt: phát triển nhanh nhưng phải bền vững, tăng trưởng kinh tế gắn với bảo vệ môi trường, lấy con người làm trung tâm.

Một trong những dấu ấn quan trọng của Quảng Ninh là đã từng bước hình thành mô hình tăng trưởng đa trụ cột, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo, dịch vụ, du lịch, kinh tế biển, logistics và kinh tế số ngày càng đóng vai trò quan trọng.

Nếu trước đây hình ảnh Quảng Ninh gắn chủ yếu với vùng than, thì hôm nay tỉnh được biết đến với một không gian phát triển đa dạng: một trung tâm du lịch quốc tế với Vịnh Hạ Long - Di sản thiên nhiên thế giới; một địa phương có hệ thống hạ tầng giao thông hiện đại với cao tốc, cảng biển, sân bay; một điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư chiến lược.

Thợ mỏ xem bức phù điêu kể về hoạt động vô sản hóa của cán bộ Đảng những năm đầu thế kỷ trước được trưng bày tại nhà truyền thống Công ty Than Mạo Khê.
Thợ mỏ xem bức phù điêu kể về hoạt động vô sản hóa của cán bộ Đảng những năm đầu thế kỷ trước được trưng bày tại nhà truyền thống Công ty Than Mạo Khê.

Điểm nổi bật trong hành trình phát triển của Quảng Ninh không chỉ là việc đạt được những kết quả tăng trưởng ấn tượng, mà quan trọng hơn là tỉnh đã tạo dựng được phương thức phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo, quản trị hiệu quả và sự đồng thuận xã hội. Quá trình chuyển đổi từ "nâu" sang "xanh" không diễn ra trong ngày một ngày hai, mà là kết quả của một quá trình kiên trì đổi mới tư duy, điều chỉnh chiến lược phát triển và huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân.

Trong nhiều năm qua, Quảng Ninh luôn nằm trong nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước về tốc độ tăng trưởng, chất lượng điều hành và năng lực cạnh tranh. Những kết quả trong cải cách hành chính, chuyển đổi số, xây dựng chính quyền phục vụ đã góp phần tạo dựng niềm tin đối với người dân, doanh nghiệp và các nhà đầu tư.

Với ngành Than - ngành kinh tế truyền thống và có vai trò đặc biệt quan trọng đối với Quảng Ninh, tinh thần ấy được thể hiện rõ trong từng quy trình sản xuất, từng ca lao động. Trong môi trường làm việc đặc thù, nơi yếu tố an toàn luôn được đặt lên hàng đầu, mỗi công nhân không chỉ cần có tay nghề mà còn phải có ý thức trách nhiệm với tập thể. Ông Nguyễn Việt Thanh, Phó Trưởng Ban phụ trách Ban Tuyên giáo Đảng ủy Than Quảng Ninh, cho biết: "Với người thợ mỏ, kỷ luật là yêu cầu bắt buộc trong công việc, còn đồng tâm là cùng nhau vượt qua khó khăn. Mỗi người hoàn thành tốt phần việc của mình cũng là góp phần bảo đảm an toàn, năng suất cho cả tập thể. Đó là truyền thống mà thế hệ công nhân hôm nay luôn tự hào và gìn giữ".

Từ nền tảng truyền thống ấy, Quảng Ninh đang tiếp tục mở rộng không gian phát triển, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế và hướng tới mục tiêu xây dựng một nền kinh tế hiện đại, xanh, bền vững. Sức mạnh của hôm nay được tạo nên từ sự kết nối giữa giá trị lịch sử và khát vọng tương lai, giữa bản lĩnh của người thợ mỏ với tư duy phát triển của một địa phương năng động, sáng tạo.

Du khách tham quan khai trường Công ty CP Than Đèo Nai - Cọc Sáu.
Du khách tham quan khai trường Công ty CP Than Đèo Nai - Cọc Sáu.

Kiến tạo cực tăng trưởng năng động

Nhìn lại chặng đường phát triển những năm qua, có thể thấy sức mạnh của truyền thống "Kỷ luật và Đồng tâm" đã được Quảng Ninh cụ thể hóa bằng những quyết sách phát triển mang tầm chiến lược, tư duy quản trị đổi mới và sự đồng thuận trong toàn xã hội. Từ một địa phương có nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào khai thác tài nguyên, Quảng Ninh đã từng bước chuyển mình trở thành trung tâm phát triển đa ngành, hình thành những động lực tăng trưởng mới và khẳng định vai trò là một cực tăng trưởng năng động của vùng Đồng bằng sông Hồng và khu vực phía Bắc.

Điểm nổi bật trong bức tranh kinh tế Quảng Ninh là khả năng duy trì tốc độ tăng trưởng cao gắn với nâng cao chất lượng phát triển. Trong nhiều năm liên tiếp, tỉnh luôn nằm trong nhóm địa phương dẫn đầu cả nước về tốc độ tăng trưởng GRDP. Riêng năm 2025, GRDP tăng 11,89%, cao nhất cả nước; quy mô nền kinh tế đạt khoảng 368 nghìn tỷ đồng, GRDP bình quân đầu người đạt trên 10.400 USD. Những con số này không chỉ phản ánh sự gia tăng về quy mô mà còn cho thấy chất lượng tăng trưởng ngày càng được nâng lên khi cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực theo hướng tăng tỷ trọng dịch vụ, công nghiệp chế biến, chế tạo và các ngành có giá trị gia tăng cao. Đáng chú ý, Quảng Ninh không chỉ tăng trưởng nhanh mà còn tạo lập được những nền tảng phát triển bền vững. Nếu trước đây nguồn lực chủ yếu đến từ khai thác tài nguyên, thì hôm nay sức tăng trưởng của tỉnh ngày càng được tạo dựng trên nền tảng tri thức, khoa học - công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng thu hút đầu tư vào các lĩnh vực có hàm lượng công nghệ, giá trị gia tăng cao. Sự chuyển dịch đó cho thấy Quảng Ninh đã chuyển từ mô hình tăng trưởng theo chiều rộng sang tăng trưởng theo chiều sâu, từ khai thác lợi thế sẵn có sang kiến tạo những lợi thế cạnh tranh mới. Đây cũng chính là yếu tố cốt lõi tạo nên sức bật của một cực tăng trưởng hiện đại.

Khai thác than bằng máy móc hiện đại dưới lò chợ Công ty CP Than Vàng Danh.
Khai thác than bằng máy móc hiện đại dưới lò chợ Công ty CP Than Vàng Danh.

Một trong những dấu ấn rõ nét nhất là quá trình chuyển đổi từ "nâu" sang "xanh". Quảng Ninh không lựa chọn phát triển bằng mọi giá mà kiên định mục tiêu hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường. Tỉnh vừa phát huy vai trò của ngành Than - ngành kinh tế truyền thống gắn với lịch sử hình thành vùng mỏ - vừa thúc đẩy mạnh mẽ các lĩnh vực mới như du lịch chất lượng cao, công nghiệp chế biến, chế tạo, kinh tế biển, dịch vụ logistics và kinh tế số. Việc từng bước giảm dần sự phụ thuộc vào khai thác tài nguyên, đồng thời gia tăng đóng góp của các ngành kinh tế xanh và kinh tế tri thức đã tạo nên bước chuyển căn bản trong mô hình tăng trưởng, mở ra dư địa phát triển bền vững cho tương lai.

Du lịch là minh chứng rõ nét cho sự chuyển đổi đó. Từ lợi thế nổi bật là Vịnh Hạ Long - Di sản thiên nhiên thế giới, Quảng Ninh đã mở rộng không gian du lịch ra toàn tỉnh, phát triển đa dạng các sản phẩm nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí, du lịch văn hóa, sinh thái và cộng đồng. Năm 2025, tỉnh đón 21,28 triệu lượt khách, trong đó khoảng 4,5 triệu lượt khách quốc tế, tổng doanh thu du lịch đạt trên 57 nghìn tỷ đồng, tiếp tục lập kỷ lục mới. Không chỉ tạo nguồn thu lớn, du lịch còn thúc đẩy sự phát triển của thương mại, dịch vụ, vận tải, lưu trú và nhiều ngành kinh tế khác, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động, nâng cao thu nhập của người dân và quảng bá hình ảnh Quảng Ninh ra thế giới. Từ một ngành khai thác lợi thế tài nguyên, du lịch đã trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế "xanh". Quan trọng hơn, những thành tựu đó không chỉ tạo động lực phát triển cho riêng Quảng Ninh mà còn nâng cao vai trò của tỉnh trong liên kết vùng. Với vị trí cửa ngõ giao thương quốc tế, kết nối hành lang kinh tế ven biển Bắc Bộ với khu vực ASEAN và Trung Quốc, Quảng Ninh đang ngày càng khẳng định vai trò là điểm hội tụ các dòng chảy đầu tư, thương mại, dịch vụ và du lịch.

Tăng trưởng của Quảng Ninh vì thế không chỉ mang ý nghĩa của một địa phương phát triển nhanh mà còn góp phần tạo sức lan tỏa, thúc đẩy phát triển kinh tế của cả vùng. Từ những kết quả đạt được có thể khẳng định, quá trình kiến tạo cực tăng trưởng của Quảng Ninh không chỉ là sự gia tăng về quy mô nền kinh tế mà là sự đổi mới toàn diện về tư duy và mô hình phát triển. Từ tăng trưởng dựa vào khai thác tài nguyên sang tăng trưởng dựa trên đổi mới sáng tạo; từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu; từ "nâu" sang "xanh". Chính sự chuyển đổi đó đã tạo nên sức cạnh tranh mới, nâng cao chất lượng tăng trưởng và từng bước khẳng định Quảng Ninh là một cực tăng trưởng năng động, bền vững, có khả năng dẫn dắt và lan tỏa sự phát triển của vùng Đồng bằng sông Hồng cũng như khu vực phía Bắc trong giai đoạn phát triển mới.

Cùng chuyên mục