Giá xăng bán lẻ tại Mỹ tiếp tục leo thang khi xung đột liên quan đến Iran kéo dài và hoạt động tại eo biển Hormuz bị gián đoạn nghiêm trọng. Giá xăng trung bình hiện đã tăng khoảng 50% so với trước khi xảy ra xung đột Iran.
Giá một gallon (3,78 lít) xăng thường tại Mỹ trong tuần qua đã tăng thêm 31 xu, lên mức 4,48 USD/gallon vào ngày 5/5, theo Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA). Đây là mức tăng mạnh, phản ánh tác động rõ rệt của cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu liên quan đến xung đột Iran.
Nguyên nhân chính khiến giá xăng tăng là giá dầu thô leo thang trong bối cảnh eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thô toàn cầu - gần như bị phong tỏa. Nhiều tàu chở dầu mắc kẹt tại khu vực này, không thể tiếp tục vận chuyển dầu ra thị trường quốc tế.
Ông Rob Smith, Giám đốc bán lẻ nhiên liệu toàn cầu của S&P Global Energy, cho biết, sau thông báo ngừng bắn ban đầu vào giữa tháng 4, thị trường từng kỳ vọng xung đột sẽ sớm kết thúc, khiến giá dầu và giá xăng giảm trong gần hai tuần. Tuy nhiên, khi chiến sự tiếp diễn, giá nhiên liệu nhanh chóng đảo chiều tăng trở lại.
Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), tại Mỹ, giá dầu thô chiếm khoảng 51% giá bán lẻ xăng. Vì vậy, khi giá dầu tăng, giá xăng thường tăng theo.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) nhận định việc gián đoạn vận tải tại eo biển Hormuz đã gây ra cú sốc nguồn cung lớn nhất trong lịch sử thị trường dầu mỏ, đẩy giá dầu có thời điểm lên tới 112 USD/thùng vào đầu tháng 4.
Một yếu tố khác cũng làm giá dầu tăng mạnh là quyết định của Mỹ trong tháng 4, phong tỏa các cảng của Iran nhằm ngăn nước này xuất khẩu dầu.
Ông Jim Krane, chuyên gia nghiên cứu năng lượng tại Đại học Rice, cho rằng Iran từng cung cấp lượng dầu lớn ra thị trường toàn cầu, góp phần kiềm chế giá. Việc Mỹ siết xuất khẩu dầu của Iran đã làm giảm nguồn cung và đẩy giá dầu tăng thêm.
Giới chuyên gia nhận định chưa có giải pháp nhanh chóng để kéo giá xăng giảm trở lại. Ngay cả khi xung đột chấm dứt hoàn toàn và hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz được khôi phục bình thường, thị trường vẫn cần nhiều tháng để trở lại mức trước xung đột.
