Nhiều doanh nghiệp trên thế giới đang cắt giảm nhân sự với lý do đầu tư và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, một số công ty sau đó phải tuyển dụng trở lại những lao động từng bị sa thải khi nhận ra công nghệ chưa thể thay thế hoàn toàn con người. Xu hướng này được gọi là “AI boomerang”.
Theo công ty tư vấn tuyển dụng Robert Half, các nhà quản lý trong lĩnh vực tài chính, tiếp thị, luật và y tế đã từng cắt giảm nhân sự do ứng dụng AI hoặc tự động hóa, nhưng sau đó phải tuyển dụng trở lại những vị trí tương tự. Nguyên nhân là công nghệ vẫn cần sự giám sát của con người và chưa thể thay thế kiến thức, kinh nghiệm nội bộ của nhân viên.
Một số doanh nghiệp lớn cũng ghi nhận tình trạng này. Hãng công nghệ tài chính Klarna đã tuyển dụng trở lại nhân viên chăm sóc khách hàng sau khi Giám đốc điều hành thừa nhận công ty phụ thuộc quá nhiều vào chatbot AI. Trong khi đó, Ford tuyển dụng và thăng chức cho 350 kỹ sư giàu kinh nghiệm sau khi công cụ AI dùng để kiểm soát chất lượng không đạt yêu cầu.
Các chuyên gia cho rằng AI vẫn chưa thể thay thế những kỹ năng mang tính con người như trí tuệ cảm xúc, khả năng phán đoán và xử lý các tình huống phức tạp. Công nghệ cũng khó nhận diện những đóng góp không thể hiện rõ trong mô tả công việc, chẳng hạn như hỗ trợ đồng nghiệp, giải quyết vấn đề phát sinh và duy trì sự gắn kết trong nhóm.
Người lao động cần cân nhắc gì khi được mời trở lại?
Các chuyên gia khuyến nghị người lao động không nên vội vàng nhận lời khi được công ty cũ mời quay lại. Trước hết, họ cần tìm hiểu lý do doanh nghiệp thay đổi quyết định và xác định liệu công ty đã điều chỉnh cách ứng dụng AI hay chưa.
Người lao động nên tận dụng cơ hội này để thương lượng lại mức lương, chế độ đãi ngộ và phạm vi công việc. Đồng thời, cần hỏi rõ AI sẽ được sử dụng như thế nào trong vị trí mới, những nhiệm vụ nào vẫn do con người đảm nhiệm và liệu công việc có tiếp tục đứng trước nguy cơ bị tự động hóa hay không.
Bên cạnh đó, cần làm rõ cơ hội đào tạo, nâng cao kỹ năng và lộ trình phát triển nghề nghiệp. Các điều khoản hợp đồng cũng cần được xem xét kỹ. Người lao động có thể cân nhắc đề xuất hợp đồng có thời hạn một năm, kèm điều khoản gia hạn và bồi thường nếu công ty chấm dứt hợp đồng trước thời hạn.
