Các cuộc tấn công mạng đã gây gián đoạn hoạt động của nhiều chuỗi siêu thị tại châu Âu, trong đó hệ thống làm lạnh tại hàng trăm cửa hàng ở Pháp bị ảnh hưởng, còn tập đoàn bán lẻ Ahold Delhaize phải ngừng hoạt động nhiều trang web phục vụ khách hàng ở châu Âu và Mỹ. Giới chức Pháp cho biết khoảng 700 trong tổng số 10.000 siêu thị của nước này bị tác động.
Trong cuộc họp trước Quốc hội, Bộ trưởng Tài chính Pháp, ông Roland Lescure ngày 13/10 cho rằng vụ tấn công không đe dọa nguồn cung thực phẩm của Pháp, nhưng thừa nhận nó “đánh vào cốt lõi của an ninh lương thực”. “Đó là lời cảnh tỉnh đối với tất cả mọi người” - ông Lescure nói.
Văn phòng Công tố Paris cho biết đơn vị chống tội phạm mạng đang điều tra vụ tấn công quy mô lớn, trong đó có thiệt hại do thực phẩm bị hỏng và các vụ cháy đã được báo cáo. Theo kênh BFM-TV, tin tặc đã buộc các hệ thống làm lạnh chuyển sang chu trình rã đông liên tục và đặt nhiệt độ lên tới 50 độ C.
Tập đoàn siêu thị Pháp Groupement Mousquetaires, đơn vị vận hành hơn 4.000 cửa hàng trên khắp châu Âu, cho biết 300 cửa hàng Intermarché và Netto bị ảnh hưởng, trong đó một số tủ trưng bày thực phẩm đông lạnh và thực phẩm bảo quản lạnh ngừng hoạt động trong ngày 13/10. Chuỗi Cooperative U cho biết 80 trong tổng số 2.000 cửa hàng bị tác động; hệ thống làm lạnh của phần lớn cửa hàng không bị gián đoạn nhưng một số phải tiêu hủy thực phẩm. Carrefour và Monoprix cũng bị ảnh hưởng.
“Nhắm vào thiết bị thiết yếu để bảo quản thực phẩm tươi sống là một cuộc tấn công vào chuỗi cung ứng thực phẩm của Pháp. Đây là điều chưa từng có, cực kỳ nghiêm trọng và không thể chấp nhận”, Giám đốc điều hành Cooperative U, ông Dominique Schelcher viết trên mạng xã hội X.
Trong một vụ việc riêng, Tập đoàn siêu thị Hà Lan Ahold Delhaize cho biết đang khôi phục các hệ thống đã tắt để phòng ngừa sau khi phát hiện sự cố an ninh. Các cửa hàng Albert Heijn tại Hà Lan, Delhaize tại Bỉ và Stop & Shop, Food Lion, Giant tại Mỹ vẫn mở cửa, nhưng trang web của các thương hiệu này vẫn không truy cập được trong ngày 13/10. Tập đoàn cho biết chưa có bằng chứng cho thấy dữ liệu của khách hàng hoặc nhân viên bị đánh cắp.
Cơ quan an ninh mạng của Chính phủ Pháp cho biết đã ghi nhận “nhiều trường hợp bị xâm nhập” liên quan đến các mô-đun điều khiển từ xa của hệ thống làm lạnh do Công ty Danfoss của Đan Mạch và Copeland của Mỹ sản xuất. Danfoss cho biết phần lớn hệ thống bị ảnh hưởng là các sản phẩm đời cũ không còn nhận được cập nhật phần mềm hoặc bản vá bảo mật, đồng thời nhắc lại khuyến nghị khách hàng cập nhật firmware và vận hành hệ thống phía sau tường lửa.
Trong một báo cáo hồi tháng 8, Công ty an ninh mạng Claroty của Mỹ cho biết đã phát hiện các lỗ hổng trên nền tảng Danfoss AK-SM 800A và Copeland XWeb Pro - các nền tảng được sử dụng để quản lý hạ tầng làm lạnh tại siêu thị, kho hàng và các cơ sở khác. Claroty cho biết nhiều bộ điều khiển sử dụng hệ thống Danfoss có thể được truy cập trực tiếp từ internet công cộng, khiến chúng dễ bị tấn công, dù Danfoss và Copeland sau đó đã khắc phục các lỗ hổng. Copeland cho biết lỗ hổng liên quan đến “một thế hệ bộ điều khiển đã ngừng sản xuất và hết vòng đời”.
Phó giáo sư Christopher Whyte, chuyên về an ninh nội địa và ứng phó khẩn cấp tại Đại học Virginia Commonwealth, Mỹ, nhận định việc thực hiện kiểu tấn công này “không quá khó”, và các bộ điều khiển có thể đã bị mở kết nối với mạng lưới rộng hơn mà siêu thị sử dụng. Theo ông, các cuộc tấn công nhằm vào hệ thống nước, cơ sở hạ tầng điện và những hoạt động vật lý khác đã xuất hiện khá phổ biến trong nhiều năm, nhưng quy mô vụ tấn công tại Pháp cùng với việc dường như không có yêu cầu tiền chuộc hay đánh cắp thông tin khiến vụ việc lần này trở nên khác thường.
Hiện chưa rõ vụ tấn công tại Pháp có sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hay không. Tuy nhiên, Phó giáo sư Varun Chandrasekaran tại Trường Kỹ thuật Grainger thuộc Đại học Illinois, Mỹ, cho rằng những tiến bộ về AI đã góp phần làm gia tăng các sự cố an ninh mạng và các cuộc tấn công tương tự có thể xuất hiện thường xuyên hơn trong tương lai. Ông cũng cho rằng AI có thể được sử dụng ở phía phòng thủ để chủ động phát hiện và đối phó với các cuộc tấn công do AI hỗ trợ.
